Әнші әңгімесін оқу

Сабақ тақырыбы

Жүсіпбек Аймауытовтың «Әнші» әңгімесіндегі Әмірқан бейнесі.

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік: «Әнші» әңгімесіндегі Әмірқан бейнесін жан-жақты танып, талдау мен зерттеу арқылы білімді жинақтау.

  • Дамытушылық: музыка өнеріне, әнге қызығушылықты арттыру.

  • Тәрбиелік: өнерді қадірлеуге, өткен тарих пен ұлы тұлғаларды ұмытпауға тәрбиелеу.

Әдісі

СТО

Сабақ типі

Пысықтау сабақ

Көрнекілігі

Слайд, бейнетаспа, плакат, домбыра және т.б.

Психологиялық көңіл күй: сұрақ-жауап

Сабақ басында оқушылардың назарын жинақтау үшін тәуелсіздік пен ел тарихына қатысты қысқа диалог ұйымдастырылады. Мақсат — ортақ құндылықтарға сүйене отырып, алдағы тақырыпқа табиғи түрде өту.

Сұрақ: Биыл тәуелсіз мемлекет атанғанымызға қанша жыл болды?

Жауап: 23 жыл.

Сұрақ: Тәуелсіздікті қай жылы алдық?

Жауап: 1991 жыл, 16 желтоқсан.

Сұрақ: Тәуелсіз ел болған соң, көшті бастайтын ел басы болуы керек. Ол кім?

Жауап: Елбасы Н. Ә. Назарбаев.

Сұрақ: Елбасы күні қай күн?

Жауап: 1 желтоқсан.

Сабаққа кіріспе: «сапар» тәсілі

Мұғалім оқушыларды ел тарихына қатысты ойға жетелей отырып, Солтүстік-шығыс өңіріндегі (Павлодар, Семей) аңызға айналған тұлғаларды танып-білуге бағытталған «ұзақ сапарға» шақырады. Бұл бөлімде оқушылар сөзді қимылмен бейнелеп, слайд арқылы көрсетілген суреттермен жұмыс жасайды.

Елестету арқылы бағыттау

1-қадам: Тегіс жолмен келе жатырмыз деп елестетеміз.

2-қадам: Таулы-тасты аймақтан өтеміз.

3-қадам: Өзенмен жүзіп келеміз.

4-қадам: Дүрбімен қарап, көргенімізді атаймыз.

Оқушылардың ықтимал жауаптары: Қазақ елі; Павлодар облысы, Баянауыл өңірі; Жүсіпбек Аймауытов.

Алдыңғы білімді еске түсіру

Бұған дейінгі сабақтарда Ж. Аймауытовтың өмірі мен шығармашылығы, сондай-ақ «Әнші» әңгімесінің мазмұны қарастырылған. Жүсіпбек — сегіз қырлы, бір сырлы дарын: ақын, жазушы, драматург, сыншы, аудармашы, публицист. Тағдыры ауыр, ғұмыры қысқа болса да, әдеби мұрасы мол.

Шығармашылық болмысы

  • Қазақ прозасын әлемдік деңгейге көтерген бірегей суреткер.
  • Негізгі тақырыбы — заман шындығын бейнелеу.
  • Көпқырлы қаламгерлік мектеп қалыптастырған тұлға.

Бағалау сөзі

Б. Майлиннің пікірі: «Мен Жүсіпбектей шебер жазушыны көрген емеспін».

Негізгі өзек: «Әнші» және Әмірқан бейнесі

«Әнші» әңгімесі — жазушының заман шындығын өнер арқылы танытатын көркем дәлелдерінің бірі. Шығармадағы Әмірқан бейнесі арқылы автор өмірі мен өнері аңызға айналған Әміре Қашаубаевтың әдеби тұлғасын сомдайды. Жазушы әншінің өнерінен бір сәтті әңгімеге өзек етіп алып, оның әсерін, ортасын, қабылдануын көркем суреттейді.

Бүгінгі сабақтың бағыты

Бүгін «Әнші» әңгімесі бойынша талдау жұмыстары жүргізіледі: бөлімдерге бөліп мазмұндау, кейіпкер сипатын ашу, тарихи-танымдық деректерді байланыстыру.

Үй жұмысы және оны тексеру

Үй тапсырмасы

  • «Әнші» әңгімесін толық оқу.
  • Қосымша ізденіс: Жетішатыр қаласының тарихы; Ж. Аймауытов туралы мәлімет; Әміре Қашаубаев туралы зерттеу жұмыстарын дайындау және қорғау.

Топқа бөлу

Үй тапсырмасын сұрамас бұрын сынып 3 топқа бөлінеді: оқушылар өздеріне ұнаған кәмпит түсін таңдап, сол арқылы топтасады.

Үй жұмысын тексеру: әңгімені 3 бөлім бойынша баяндау

1-топ: Әншімен алғаш танысу

  • Жетішатыр бейнесі
  • Қымызхана
  • Әмірқанның келуі
  • Жетішатыр қаласының тарихы

2-топ: Наурыздағы ойын-сауық

  • Жастардың ойын дайындауы
  • Ортаға Әмірқанның шығуы
  • Қайта шақырып, қайта ән салуы
  • Ж. Аймауытов туралы мәлімет

3-топ: Әмірқанның үйінде

  • Үйіне қонақ шақыруы
  • Үй көрінісі және қонақжайлылығы
  • Ақтамақ оқиғасы
  • Өмірін өнері құтқарғаны
  • Әміре Қашаубаев туралы ізденіс