Дайындыққа жоспар құрастыр
Жоғарғы сынып оқушыларына кеңес: емтиханды стрессіз тапсыру
Емтиханға дайындық — тек білімді қайталау емес, уақытты дұрыс басқару, ақпаратты тиімді меңгеру және денсаулықты сақтау. Төмендегі кеңестер оқу процесін жеңілдетіп, қобалжуды азайтуға көмектеседі.
1) Уақытты босқа өткізбе қағидасын ұстан
Дайындықты бастамас бұрын барлық материалды шолып шық. Алдымен өзіңе таныс тақырыптарды шетке қойып, жаңа және қиын бөлімдерден баста — солар ең көп уақыт пен күш талап етеді.
2) Дайындық уақытын тиімді пайдалан
Жаңа әрі күрделі материалды ойлау қабілеті жоғары болатын уақытта оқы. Көпшілік үшін бұл — жақсы демалыстан кейінгі таңғы мезгіл.
3) Оқу орныңды дайында
Үстелде тек қажет заттар ғана қалсын: оқулықтар, дәптерлер, қағаз, қалам-қарындаш және оқу құралдары. Артық дүниелер назарды бөледі.
Бөлме интерьеріне сары немесе күлгін реңктерді аздап енгізуге болады — олар зейінді күшейтіп, ойлауды ынталандыруы мүмкін. Ол үшін қабырғаға сурет немесе шағын эстампаның өзі жеткілікті.
4) Дайындықты алдын ала және жоспармен баста
Емтиханға дайындықты асықпай, бөліп-бөліп, сабырмен жүргіз. Жоспар құрастыр: әр күнге нақты қандай бөлімдер мен тақырыптарды оқитыныңды алдын ала белгіле.
«Аздап дайындалып алайын» деп жалпыламай, бүгін нақты не оқылатынын анықта. Сонымен қатар өз ағзаңның ырғақтарын ескеріп, ең өнімді уақытты сабаққа бөл.
5) Қиын материалды бірнеше рет қайтала
Күрделі тақырыптарды есте сақтау үшін бірнеше қайтара оқу қажет. Кешке оқығанды таңертең тағы бір қайталау нәтижені айтарлықтай жақсартады.
6) Жаттап алудан бұрын жоспар жаса
Таныс тақырыптарды басынан аяғына дейін сөзбе-сөз жаттаудың орнына жоспар құрып, негізгі ойларды тірек сөздермен белгіле. Бұл ұзақ мерзімді есте сақтауға көмектеседі.
7) Материалды мағыналы бөліктерге бөл
Оқылатын ақпаратты 7-ден аспайтын мағыналы бөліктерге бөлген дұрыс. Әр бөліктің негізгі мағынасын бір сөзбен немесе қысқа тірек ұғыммен жеткізіп көр.
Мәтінді жұлдызша, ағаш, жақша секілді қарапайым сызбалармен қысқартып жазуға болады. Бұл қабылдау мен есте сақтауды жақсартады.
8) Мәтінді өз сөзіңмен түсіндір
Мәтінді өз сөзіңмен айтып беру — оны бірнеше рет оқудан да тиімді. Жалпы алғанда, кез келген мәтінмен аналитикалық жұмыс (сұрақ қою, мысал келтіру, салыстыру) есте сақтауды күшейтеді.
9) Денсаулықты бірінші орынға қой
Әсіресе емтиханға дайындық кезеңінде дұрыс тамақтану, уақытылы ас ішу маңызды. Серуендеуді, жеңіл спорт пен белсенді үзілістерді ұмытпа.
Ұйқы — ең қажетті ресурс. Емтихан алдында түн қатып ұзақ отырып қалма: демалған ми ақпаратты жақсырақ өңдейді.
10) Қобалжуды басатын күнделікті жаттығулар жаса
Ішкі мазасыздық пен шаршауды азайту үшін күн сайын қысқа жаттығулар орында: тыныс алу жаттығулары, жеңіл созылу, қысқа серуен немесе 5–10 минуттық белсенді қимылдың өзі көмектеседі.
Қысқаша қорытынды
- Жоспар жаса, күрделі тақырыптан баста, өз уақытыңды дұрыс таңда.
- Материалды бөліп оқы, сызба мен тірек сөздерді қолдан, өз сөзіңмен түсіндір.
- Денсаулықты ұмытпа: ұйқы, тамақтану, қозғалыс — нәтижеге тікелей әсер етеді.