Тапалдың қолы жетпепті, Ұзынтұра иілмепті
Абхаз мақал-мәтелдерінен
Төмендегі мақал-мәтелдер қысқа айтылып, терең ойға бастайды: уақытты қадірлеу, орынсыз талаптан сақтану, жауапкершілік пен кісілік, сөздің салмағы, сондай-ақ тұрмыс пен мінездің өзара байланысы.
Уақыт пен іс
- Кезінде егілген — кезінде көктейді.
- Соятын өгізді суға қандырып сой.
Талап, орын, шама
- Таздан тарақ сұрама.
- Тұғырдан құлағанды тұлпарға мінгізбе.
- Тапалдың қолы жетпепті, ұзынтұра иілмепті.
- Екі ергежейлі де дүниеге сыймапты.
Қонақжайлық пен үлес
- Қонаққа тартқан сыбағадан қожайын да татады.
Сөз бен көзқарас
- Қадала қарасаң, сүттен де қара табылар.
- Екі рет қайталанған сөздің иісі шығады.
Қарғыс, мінез, салдар
- Халық қарғаған ағаш семіп қалады.
- Ақымақ балташы орманға кірсе, ағаш біткен қалтырайды.
- Өмірі жаманның өлімі де жаман.
Табиғат пен тіршілік
- Қартайған ағашты құрт басады.
- Ит үш аунамай жатпайды.
- Сиыр сойылған жерде серке де сойылады.
- Бауыры жоқ бағананы құшақтайды.
Түйін
Бұл нақылдар адамның ниеті мен ісі, сөзі мен беделі, сондай-ақ әр әрекеттің өз уақыты мен өз өлшемі бар екенін еске салады. Қысқалығы — көркемдігі, ал астары — тәрбиесі.