Жай бөлшектер мен аралас сандарды салыстыру ережесін білу
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Жай бөлшектер мен аралас сандарды салыстыру ережесін білу және тақырыпты меңгерту.
Дамытушылық
Ережелерді есеп шығару барысында қолдану дағдысын қалыптастыру.
Тәрбиелілік
Аралас сан мен жай бөлшекті дұрыс жазуға дағдыландыру, таза әрі көркем жазуға, ұйымшылдыққа, шапшаңдыққа және ұқыптылыққа тәрбиелеу.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Сабаққа дайындық жасап, сыныптың жұмыс ырғағын қалыптастыру.
- Сынып тазалығын және оқушылардың сабаққа қатысуын тексеру.
- Оқушылардың назарын сабаққа аудару, ынтасын ояту.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Білімді жедел тексеру және ойды жинақтау.
Математикалық диктант
Үй тапсырмасы қысқа тапсырмалар арқылы тексеріледі.
Шығармашылық жұмыс: «Дарынды дарабозды анықтау»
Тапсырмаларды дұрыс әрі тез орындаған оқушы «Дарабоз» атанады.
Топтық тапсырмалар
I топ
5 бұрыс бөлшек жазыңдар.
II топ
5 аралас сан жазыңдар.
III топ
5 дұрыс бөлшек жазыңдар.
III. Жаңа сабақ
Тақырыпты түсіндіру, негізгі ережелерді нақтылау және қолдану.
Өткенді еске түсіру
- Аралас санды бұрыс жай бөлшекке қалай айналдырамыз?
- Жай бөлшектерді ең кіші ортақ бөлімге қалай келтіреміз?
Түсіндіру тәсілі
Жаңа тақырып электронды оқулық және интерактивті тапсырмалар арқылы түсіндіріледі.
Мысал: бөлімдері бірдей бөлшектерді салыстыру
5/7 және 3/7 бөлшектерін салыстырайық. Мұнда 7 — бүтін санның 7 тең бөлікке бөлінгенін, ал 5 және 3 — сол бөліктердің қаншасы алынғанын білдіреді. 5 бөлік 3 бөліктен артық болғандықтан, 5/7 > 3/7.
Негізгі ережелер
1) Бөлімдері бірдей бөлшектер
Қайсысының алымы кіші болса — сол бөлшек кіші; алымы үлкен болса — сол бөлшек үлкен.
2) Бөлімдері әртүрлі бөлшектер
- Алдымен ортақ бөлімге келтіреміз.
- Содан кейін бөлімдері бірдей бөлшектерді салыстыру ережесі бойынша салыстырамыз.
3) Аралас сандар
Егер аралас сандардың бүтін бөліктері әртүрлі болса, онда бүтін бөлігі үлкен аралас сан — үлкен, бүтін бөлігі кіші аралас сан — кіші болады.
Дамыту кезеңі: есептер шығару
Оқулықтағы №476–№483 есептер орындалады.
IV. Қорытындылау («Тұжырымдама» кезеңі)
Негізгі ойларды жинақтап, ережелерді нақты бекіту.
1) Бөлімдері бірдей жай бөлшектер
Алымы кіші бөлшек — кіші; алымы үлкен бөлшек — үлкен.
2) Бөлімдері әртүрлі бөлшектер
Ортақ бөлімге келтіріп, бөлімдері бірдей бөлшектерді салыстыру ережесін қолданамыз.
3) Бүтін бөліктері бірдей аралас сандар
Бөлшек бөліктері жай бөлшектерді салыстыру ережесі бойынша салыстырылады.
4) Бүтін бөліктері әртүрлі аралас сандар
Бүтін бөлігі үлкен аралас сан — үлкен; бүтін бөлігі кіші аралас сан — кіші.
V. Үй тапсырмасы
Теорияны бекіту және дағдыны дамытуға арналған тапсырмалар.
Оқу
Ережелерді оқу, түсіну және жаттау.
Жаттығу есептері
№482, №484, №486 (1–4).
VI. Бағалау
Оқушылардың жұмысы бағаланып, күнделіктеріне баға қойылады.
Негізгі назар: ортақ бөлім, алым, бүтін бөлік ұғымдарын дұрыс қолдану.