Қазақша рефераттар

Қош келдіңіздер, бүгінгі конференцияға жиналған қауым

Мақсат пен негізгі бағыт

Мақсат — оқушыларға темекі, алкоголь, есірткі және СПИД-тің қазіргі қоғамдағы ең өзекті мәселелердің бірі екенін түсіндіру; олардың зиянын жан-жақты меңгерту; зиянды заттардан барынша аулақ болуға шақыру және оқушылардың сана-сезімін дамыту.

Сабақтың әдісі

Конференция-сабақ

Көрнекіліктер

Интерактивті тақта, сызбалар, арнайы дайындалған диск

Сабақ барысы: ұйымдастыру кезеңі

  • Оқушылармен сәлемдесу.
  • Оқушылардың назарын сабаққа аудару.

Мұғалім сөзі

Қош келдіңіздер, бүгінгі конференцияға жиналған қауым! Бүгін біз 9–10–11 сынып оқушылары арасында өтетін «Ғасыр дерті» атты конференцияға жиналып отырмыз.

Конференцияның мақсаты — темекі, алкоголь, нашақорлық және СПИД туралы мағлұмат бере отырып, оқушыларды зиянды әдеттерден қорғау, оларға қарсы тұра білуге шақыру.

Денсаулық дегеніміз не?

Қазіргі таңда бүкіл әлемді толғандыратын негізгі мәселелердің бірі — адам денсаулығы. Денсаулық — тек аурудың жоқтығы ғана емес. Дені сау адам — физикалық, психологиялық және рухани тұрғыдан үйлесімді, жан дүниесі таза адам.

Ой салатын дәйексөз

Елбасы Н. Ә. Назарбаев Қазақстан халқына Жолдауында: «Адамдар неліктен өз денсаулықтарын құртып, оны улайтындарға төзіммен қарауға тиіс? Мен баршаңызды шылым шегушілерге ымырасыз болуға шақырамын» — деп, есірткі, темекі, ішімдік сияқты әдеттерге қарсы күрестің маңызын атап өткен.

Сондықтан осы үндеуге мән беріп, салауатты өмір салтын қалыптастыруға бәріміз атсалысайық.

Адам өміріне қауіп төндіретін факторлар

Адам өміріне қауіп төндіретін жағдайларға соғыс, ашаршылық, экологиялық мәселелер және адам ағзасын әлсірететін зиянды әрекеттер жатады. Осы факторлардың ішінде ерекше ойландыратыны — адамның өз қолымен жасайтын зиянды әрекеттері.

Зиянды әрекеттер

  • Темекі шегу
  • Алкоголь қолдану
  • Нашақорлық
  • XXI ғасыр індеті — СПИД

Бүгінгі талқылау

Бүгін біз осы қауіптердің табиғатын талдап, олардан сақтану жолдарын қарастырамыз.

Қонақтар

Конференцияға шақырылған қонақтармен таныстыру:

  1. Қонақ 1
  2. Қонақ 2
  3. Қонақ 3
  4. Қонақ 4

Бұл отырыста өз ойларыңызды ашық айтып, көкейіңіздегі сұрақтарыңызға қонақтардан жауап алуға мүмкіндік бар.

І бөлім: «Темекі тартқаның — өзіңді өзің құртқаның»

Алғашқы әсері: ағзаның улану белгілері

Адам алғаш рет темекі тартқанда ағза улануы мүмкін: басы айналады, жүрегі қағады, құсады, қол-аяғы дірілдейді. Бұл — ағзаның уытты заттарға қарсы табиғи реакциясы.

Тыныс алу жүйесіне әсері

Темекі тыныс алу мүшелерінің барлығына зиян келтіреді. Никотин тыныс жолдарының сілемейлі қабықшасын тітіркендіріп, қабынуға әкеледі; қан тамырларын тарылтады. Бұл жүрек-қантамыр жүйесінің ауруларына және өкпе ауруларының асқынуына жол ашады.

Ең қауіпті салдарлар

  • Темекі түтіні өкпе тарамдары арқылы тыныс жолдарын бітеп, ағзаны оттекпен толық қамтамасыз етуге кедергі келтіреді.
  • Темекі түтінінде радиоактивті және улы заттар болады.
  • Күніне бір қорап темекі тартатын адамның өкпесінде жылына шамамен 1 литрге жуық қара май жиналуы мүмкін.

Көрнекі материал

Темекінің зияны туралы қысқаша бейнематериал арнайы дайындалған дискіде көрсетіледі.

Ойлануға түрткі сұрақ

Темекі шегу тек тұрмысқа ғана емес, уақыт өте мәдениетке де еніп кетті. Бір кездері зиянды әдет мәдениетті адамға жараспайтын қылық саналған. Ал адам өмірін қиып кетуі мүмкін бұл әдет қайдан келді?

Тарихшы баяндамасы: темекінің шығу тарихы

Темекі адамзатқа ерте кезеңдерден белгілі болған, кейде діни ғұрыптарда да қолданылған. Темекінің Еуропа мен Азияға таралуы XV ғасырдан басталады. Алғашқы уақыттарда оны тіс ауруына қарсы «дәрі» ретінде пайдаланған.

Ресейде темекі тартудың кең тарауы Петр I дәуірімен байланыстырылады. Тарихта темекіге қарсы өте қатал жазалар да болған: мысалы, ертеде Түркияда темекі тартушыларды ауыр жазаға тартқан; Англияда шылым шегушілерді дарға асқан оқиғалар да кездеседі.

Кей деректерге сүйенсек, еуропалықтарға темекі шегуді үндістер үйреткен: олар түтін арқылы масаларды үркіткен. Кейін темекі кей ортада «достастықтың белгісі» ретінде ұсынылған.

Қызықты дерек

Швецияда 2000 жылдан бері жас ұрпақ арасында шылым шегуді барынша азайтуға бағытталған саясат күшейтіліп, профилактика мәдениеті кеңінен дамыды.