Химиялық элементтер және жай заттар
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
Сабақтың тақырыбы
Химия – заттар туралы жаратылыстану ғылымдарының бір саласы. Химия ғылымының пайда болуы.
Сабақтың түрі
Жаңа білімді игеру сабағы.
Құрал-жабдықтар
- Интерактивті тақта
- Маркер, қарындаш
- Плакаттар, слайдтар
- 8-сынып электронды оқулығы
Жалпы мақсаты
Оқушылар химияның заттар туралы жаратылыстану ғылымдарының бір саласы екенін түсінеді және химия ғылымының пайда болуы туралы бастапқы түсінік қалыптастырады.
Күтілетін нәтиже
- Химия ғылымы және оның қолдану аясы туралы біледі.
- Химия пәнінің өзіне тән ерекшеліктерін ұғынады.
Негізгі идея
Химия пәні заттарды, олардың қасиеттерін және басқа заттарға айналу арқылы түрлену үдерістерін зерттейді.
Сілтемелер мен дереккөздер
Білім стандарты, пән бағдарламасы, химия оқулығы.
Н. Нұрахметов, К. Сарманова, К. Жексембина. 8-сынып оқулығы. Алматы: Мектеп, 2012.
Әдіс-тәсілдер және сабақ құрылымы
Қолданылатын тәсілдер
- АКТ қолдану
- Жас ерекшелігіне сай сұрақтар мен тапсырмалар
- ББҮ (Білемін – Білгім келеді – Білдім) кестесі
Мұғалімнің ұйымдастыру әрекеттері
Сабақ басы
- Оқушылармен амандасу, назарын сабаққа аудару.
- Сынып құрамын түгендеу, күн ретін тақтаға жазу.
- Қалыпты жұмыс атмосферасын қалыптастыру.
Ұйымдастыру
- Сыныпты топқа бөлу.
- Сабақтың өткізу жоспарын көрсету.
Кіріспе бөлім
Оқушыларға ББҮ кестесі таратылады:
Негізгі бөлім
- Тақтаға сабақтың тақырыбы жазылады.
- Сабақтың мақсаты таныстырылады.
- Мәтінмен жұмыс жасау тапсырылады.
- Әр топқа суреттер беріліп, сол бойынша қысқаша ақпарат дайындалады.
I топ
Химия ғылымы
Химия нені зерттейді, қандай міндеттерді шешеді, күнделікті өмірдегі мысалдар.
II топ
Химия ғылымының пайда болуы
Химияның тарихи қалыптасуы, тәжірибенің рөлі, ғылым ретінде орнығуы.
III топ
Басқа ғылымдармен байланысы
Биология, физика, география, медицина және технология салаларымен байланысы.
Қорытынды бөлім
- 1 ББҮ кестесін толықтыру.
- 2 «Химия пәні нені зерттейді?» сұрағына жауап беру.
- 3 «Химия біздің өмірімізде» тақырыбында қысқаша эссе жазу.
Үй тапсырмасы
- «Химия – заттар туралы жаратылыстану ғылымдарының бір саласы. Химия ғылымының пайда болуы» тақырыбын оқу.
- Химия кабинетіндегі қауіпсіздік техникасы ережелерімен танысу.
Рефлексия
Оқушылар сабақ соңында өз түсінігін ББҮ кестесі арқылы жинақтап, жаңа білімін нақтылайды.
8-сынып химия курсы: тақырыптар мен сарамандық жұмыстар
Төмендегі тізім оқу барысында қарастырылатын негізгі бөлімдерді жүйелейді. Сарамандық жұмыстар оқушының тәжірибелік дағдыларын қалыптастыруға бағытталған.
Кіріспе және қауіпсіздік
- Химия – заттар туралы жаратылыстану ғылымдарының бір саласы. Химия ғылымының пайда болуы.
- №1 сарамандық жұмыс: Химия кабинетіндегі қауіпсіздік техникасы ережелері. Зертханалық құрал-жабдықтармен танысу.
Заттар және қоспалар
- Заттар және олардың физикалық қасиеттері. Таза заттар және қоспалар. Заттарды бөлу әдістері.
- №2 сарамандық жұмыс: Ластанған ас тұзын тазарту.
Бөлшектер әлемі және формулалар
- Атомдар мен молекулалар. Атом-молекулалық ілім және оның маңызы.
- Химиялық элементтер: атаулары, таңбалары. Металдар мен бейметалдар туралы түсінік.
- Жай және күрделі заттар. Салыстырмалы атомдық және молекулалық масса.
- Зат мөлшері. Молярлық масса.
- Химиялық формулалар. Валенттілік. Зат құрамының тұрақтылық заңы.
Құбылыстар және реакциялар
- Физикалық және химиялық құбылыстар. Химиялық реакциялар.
- Химиялық реакция теңдеулері. Зат массасының сақталу заңы.
- Химиялық реакциялардың типтері: қосылу, айырылу. Типтері мен жіктелуі.
- Сандық есептер шығару.
- Табиғаттағы тірі организмдер мен адам тіршілігіндегі химиялық реакциялар.
- Қайталау. Бақылау жұмысы.
Сутек және тотығу-тотықсыздану
- Сутек – химиялық элемент және жай зат. Сутектің изотоптары.
- Сутектің қасиеттері, қолданылуы және алынуы.
- Химиялық элементтердің тотығу дәрежелері. Қосылыстардағы тотығу дәрежесін анықтау.
- Сутектің бинарлы қосылыстары.
- Тотықтырғыш және тотықсыздандырғыш туралы түсінік. Тотығу–тотықсыздану реакциялары.
- Сандық есептер шығару.
Су, ерітінділер және тәжірибе
- Табиғаттағы су. Судың құрамы, физикалық қасиеттері және қолданылуы.
- Суды лас қоспалардан тазарту. №3 сарамандық жұмыс.
- Ерітінділер концентрацияларының түрлері. Қатты, сұйық және газ тәрізді заттардың судағы ерігіштігі. Кристаллогидраттар.
- Берілген массалық үлесі бойынша қант ерітіндісін дайындау.
- Сандық есептер шығару. Бақылау жұмысы.
Элементтер және олардың қосылыстары
- Сілтілік металдар мен галогендер: химиялық элементтер және жай заттар. Олардың қосылыстарының биологиялық рөлі.
- Натрий және оның маңызды қосылыстары.
- Хлор және оның маңызды қосылыстары.
- Оксидтер.
Қышқылдар, негіздер, тұздар және байланыстар
- Қышқылдар: құрамы, жіктелуі, номенклатурасы, қасиеттері, қолданылуы. Индикаторлар. Қышқыл жаңбырлар туралы түсінік.
- Негіздер: құрамы, номенклатурасы, жіктелуі, қасиеттері, қолданылуы.
- Тұздар: құрамы, номенклатурасы, жіктелуі, қасиеттері, қолданылуы.
- Жай заттар, оксидтер, негіздер, қышқылдар мен тұздар арасындағы генетикалық байланыстар. Кейбір бейорганикалық заттардың табиғатта кездесуі мен айналымы.
- Химиядан есептер шығару. Сандық есептер шығару. Бақылау жұмысы.