Әріпті тану және ажырату, оны дыбыспен сәйкестендіру
Сауат ашу • 1-сынып
Сабақ тақырыбы: «Менің отбасым». «М» дыбысы мен әрпі
Бұл сабақта оқушылар отбасы мүшелері туралы әңгімелесіп, «М» дыбысы мен әрпін танып, оны дұрыс айтып, дұрыс жазуға жаттығады.
Оқу мақсаттары
- 1.2.1.1 — сөз-сөйлем сызбасын оқу.
- 1.2.4.1 — мұғалімнің көмегімен қарама-қарсы мағыналы, мәндес және көп мағыналы сөздердің мағыналарын ажырату.
- 1.2.9.1 — әріпті тану және ажырату, оны дыбыспен сәйкестендіру.
- 1.3.8.1 — жазу жолын, жоларалық кеңістікті, жолдың жоғарғы және төменгі сызығын сақтап, әріп элементтерін каллиграфиялық талапқа сай жазу.
Негізгі ұғымдар
Ескерту: Сабақ барысы тыңдалым, диалог, сұрақ-жауап және сергіту сәті арқылы ұйымдастырылады.
Сабақтың басы
Психологиялық дайындық
Бір, екі, үш,
Сынып іші тып-тыныш.
Жалқаулықты тастаймыз,
Сабақты біз бастаймыз.
Өткенді қайталау
- Өткен сабақта қандай әріппен таныстық?
- Ол қандай дыбыс?
- Тақтайшаларыңа сол әріпті жазып көрсетіңдер.
Буындармен жұмыс
ды • ыс • ты • ры • сы • шы • ны • уы
Жұмбақтар арқылы отбасы мүшелерін анықтау
Жұмбақ
Айтары мол ғұлама,
Көп жасаған бұл адам.
Әкесі ол әкеңнің,
Білер оны сұраған.
Жауабы: Ата
Тақпақ: «Ата»
Айтады ертек жан атам,
Ақ сақалын салалап.
Құмарымды тарқатам,
Жер мен көкті аралап.
Ертегілер еліне,
Бір шегетін сапары.
Ардақтаймын өмірде,
Асқар таудай атамды.
Сұрақ
Аймалайды «күнім» деп,
Мейірімді жүзі күлімдеп.
«Тәтті-ақ» дейді немере,
«Бал шырындай үнің» деп.
Жауабы: Әже
Тақпақ: «Менің әжем»
Маған ақыл беретін,
Әжем менің асыл жан.
Сипап жақсы көретін,
«Құлыным» деп басымнан.
Жақсылыққа үйретіп,
Жамандықтан шектейді.
Ертегі айтып беретін,
Әжеге ешкім жетпейді.
Жұмбақ
Атаңның баласы,
Кей кезде таласып,
Қаласың әжеге —
Білгенің асады кәдеге.
Жауабы: Әке
Тақпақ: «Әке»
Атам айтса «ұлым» деп,
Әжем айтар «күнім» деп.
Екеуінен қаймығып,
Айтады әкем «інім» деп.
Ықыласы бір менде,
Бір шытпайды қабағын.
Үйде, түзде жүргенде,
Соған ұқсап бағамын.
Сипаттама (сұрақ)
Бала, бала, бала деп,
Түнде шошып оянған;
Түн ұйқысын төрт бөліп,
Түнде бесік таянған;
Аялы қолда талпынтқан;
Айналасына ас қойып,
Өзенді көлдей шалқытқан;
Қолын қатты тигізбей,
Кірлі көйлек кигізбей,
Иісін жұпар аңқытқан;
Қаймақты сүттей қалқытқан;
Суық болса жөргегін,
Қорғасындай балқытқан.
Жауабы: Ана
Тақпақ: «Анамызға мың алғыс»
Аялаған, баптаған,
Асыраған, сақтаған.
Сақтандырып күнде еппен,
Айтып бәрін үйреткен —
Анамызға мың алғыс!
Ерлік еткен біз үшін,
Еңбек еткен біз үшін,
Еркелеткен біздерді,
Еркіндеткен біздерді —
Анамызға мың алғыс!
Талқылау
«Аналарың туралы не айта аласыңдар?» деген сұрақ арқылы оқушылар анаға деген ризашылық пен құрмет туралы ой бөліседі.
Қорытынды сұрақ
Жұмбақтарда кімдер туралы айтылды? Әке, ана, ата, әже. Қажет болса, осы сөздерді орыс және ағылшын тілдеріндегі баламаларымен айтып, сөздік қор кеңейтіледі.
Ортақ тақырып: «Менің отбасым»
№1 тыңдалым
Сурет бойынша сұрақ: «Суреттегі кімдер?» (Мерей мен Әли.)
Екі оқушы диалогті оқиды. Кейін 2 оқушы диалог құра отырып, өз отбасын таныстырады.
Сұрақ-жауап арқылы дамыту
- Отбасы мүшелері туралы әңгіме жүргізу.
- Сұрақтар қою арқылы өз ойын жүйелеу.
- Отбасыға деген сүйіспеншілік пен құрмет туралы қорытынды жасау.
Сергіту сәті
Ағылшын тіліндегі “My Family” әнін тыңдап, бірге қимыл-қозғалыс жасау.
Сабақтың ортасы: «М» дыбысы мен әрпі
Жаңа дыбысты ашу
Мұғалім оқушыларға дыбысты тыңдатады (мысықтың дауысы естіледі) және сұрақтар қояды:
- Бұл не?
- Қандай дыбыс шығарды? (Мяу.)
- «Мысық» сөзі қандай дыбыстан басталады?
- Ол қандай дыбыс деп ойлайсыңдар? Неліктен?
Тыңдалым материалы
Материал: «Менің отбасым. М дыбысы мен әрпі» (аудио/слайд).
Тыңдау барысында оқушылар «м» дыбысын сөз басында, ортасында және соңында кездестіріп, мысалдар келтіреді.
Жазылым және каллиграфия
Оқушылар жазу жолын сақтай отырып, «М» әрпінің элементтерін дұрыс жазуға жаттығады: жолдың жоғарғы және төменгі сызығын, жоларалық кеңістікті сақтау.
Тапсырма: «М» әрпін ауада жазу → дәптерде жазу → буын, сөз құрау.
Қорытынды
Сабақ соңында оқушылар отбасы туралы өз ойын білдіріп, «М» дыбысы мен әрпін танып, дыбыспен сәйкестендіру және жазу дағдыларын бекітеді.
Дереккөз және мектеп ақпараты
- Білім беру ұйымы
- Ыбырай Алтынсарин атындағы орта мектеп — МДШО КММ
- Мұғалім
- Бармакова Т.
- Материалдар
- «М дыбысы мен әрпі» тақырыбы бойынша тыңдалым және слайд материалдары.