Сөйлемдерді толықтыр
Дүниетану (4-сынып): Шөл өсімдіктері мен жануарлары
Бұл сабақта оқушылар шөл және шөлейт аймақтардың табиғатын танып, ондағы өсімдіктер мен жануарлардың тіршілікке бейімделу ерекшеліктерін түсінеді.
Сабақ мақсаттары
- Барлық оқушылар: мәтінді оқиды, мазмұнын түсінеді.
- Көптеген оқушылар: шөл аймағындағы жануарлар мен өсімдіктердің түрлерін атайды, ерекшеліктерін сипаттай алады.
- Кейбір оқушылар: дала мен шөл аймағы өсімдіктері мен жануарларының бейімделуін салыстырып, өз ойын дәлелдеп жеткізеді.
Құндылықтар және байланыстар
Құндылықтарды дарыту:
Отанды сүюге, табиғатты қорғауға, жанашыр болуға тәрбиелеу.
Пәнаралық байланыстар:
Биология, география.
Жетістік критерийлері
Түсініп оқиды
Мәтінді іштей оқып, негізгі ойды анықтайды.
Жұппен оқиды
Мазмұнын талқылап, бір-бірін толықтырады.
Тізбектеп оқиды
Сөйлеу дағдыларын дамыта отырып, кезекпен оқиды.
Тілдік мақсаттар
- Қазақстанның физикалық картасынан шөлді аймақтарды көрсетеді.
- Шөл ұғымын түсінеді және дұрыс қолданады.
- Құмды, сортаңды, тақыр, сазды және тастақты шөлдерді ажыратады.
- Шөл өсімдіктері мен жануарларының түрлерімен танысады.
Сабақтың басы
Психологиялық ахуал
Оқушылар шеңбер құрып, хормен қайталайды:
Қайырлы күн, достым,
Сәттілікке толсын!
Бүгінгі алар бағамыз
Кілең бестік болсын!
Ұйымдастыру және тексеру
- Сабаққа дайындықтарын тексеру.
- Үй тапсырмасын сұрау (оқушыларды «Сиқырлы сандықша» арқылы таңдау).
Алдыңғы білімді өзектендіру
Сөйлемдерді толықтыр
- Даланы ____ ірі жануарлар мекендейді.
- Ақбөкен далада ____ болып жайылып жүреді.
- Дала зонасының көп бөлігі ____ болып келеді.
- Құстардың ішінде ____ жыртқыш құстар қатарына жатады.
- Далалы жер негізінен ____ жыртылады.
Тест
1) Дала дегеніміз не?
- a) Ормансыз алқап
- b) Шөлді аймақ
- c) Тау бөктері
- d) Құрлық жер
2) Тез құрғап кететін даланың түрі:
- a) Шалғынды дала
- b) Қуаң дала
- c) Егістік
- d) Жазық
3) Дала жануары:
- a) Арқар
- b) Бақа
- c) Ор қоян
- d) Қоңыр аю
4) Қызыл кітапқа енген, даланы мекендейтін бағалы жануар:
- a) Ақбөкен
- b) Қасқыр
- c) Түлкі
- d) Қоян
5) Дала өсімдігі:
- a) Бөріқарақат
- b) Шеңгел
- c) Итмұрын
- d) Жауқазын
Қорытындылау
Сұрақ–жауап арқылы өткен тақырып бойынша негізгі ұғымдарды қайталау.
Сабақтың ортасы
Жұмбақ арқылы жаңа тақырыпқа шығу
Кезікті бір жануар,
Үстінде екі тауы бар.
Жауабы: Түйе
Түйеге қысқаша сипаттама беру арқылы шөл жағдайындағы тіршілікке бейімделу туралы әңгіме өрбітіледі.
Жаңа білімді меңгерту
- Видеокөрініс арқылы шөл табиғатының ерекшеліктерін түсіндіру.
- Оқулықпен жұмыс (Жигсо әдісі): мәтінді 4 топқа бөліп оқу, түсіну, өзара түсіндіру.
- Дәптермен жұмыс: тақырыпты жазып, негізгі түрлерді белгілеу.
Дәптерге жазу үлгісі
Күні: 3 ақпан
Тақырып: Шөл өсімдіктері мен жануарлары
Өсімдіктер
- Селеубояу
- Жүзгін
- Сексеуіл
- Кермек
Жануарлар
- Сарышаян
- Қосаяқ
- Қарақұйрық
- Сұр келес
- Құлақты кірпі
Сергіту сәті
Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығулары арқылы оқушылардың зейінін шоғырландыру.
Бекіту тапсырмасы: сөйлемдерді толықтыр
- Шөл және шөлейт жерлер — суға тапшы аймақ.
- Жүзгін бұтасы 2 метрге дейін биік болып өседі.
- Барлық шөл өсімдіктерінің емдік қасиеті бар.
- Жылан жемін түнде аулайды.
- Шөл жануарларына өсімдіктің бойындағы ылғалдың өзі жеткілікті.
Ескертпе
Мұғалімнің аты-жөні: Қасымқан Ж. Б.
Материал: «Шөл өсімдіктері мен жануарлары» (жүктеу үшін мектептің/сыныптың ортақ платформасын пайдаланыңыз).