Туған жердің топырағы
Сабақ жоспары: «Туған жер» (Қасым Аманжолов), 4-сынып
Білімді бекіту сабағына арналған ықшам, жүйелі жоспар.
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Өлеңмен таныса отырып, оқушыға туған жердің ерекшелігін ақын сезімі арқылы сезінуді үйрету.
Дамытушылық
Шығармашылыққа баулу, ақынға және туған еліне деген көзқарасын дамыту.
Тәрбиелік
Еліне, жеріне деген патриоттық сезімін қалыптастыру.
Сабақтың түрі
Білімді бекіту сабағы.
Пәнаралық байланыс
Қазақ тілі, дүниетану.
Көрнекіліктер мен ресурстар
- Қ. Аманжолов пен С. Торайғыровтың суреттері
- Кеспе қағаздар, деңгейлік тапсырмалар
- Жергілікті аймаққа қатысты материалдар (Аякөз, Ақтоғай, Қопа, Таңсық)
Сабақтың өту барысы
I. Ұйымдастыру
Жылы бастау- 1. Оқушыларды топқа бөліп отырғызу.
- 2. Психологиялық дайындық: бір-бірінің көңіл күйін біліп, тілек айту.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Деңгейлік жұмысҮй тапсырмасы бойынша берілген деңгейлік тапсырмалардың орындалуын сұрау.
I деңгей
Жергілікті аймақтық компонент бойынша Аякөз, Ақтоғай, Қопа, Таңсық туралы деректер жинау.
II деңгей
«Туған жеріміз — Ақтоғай» тақырыбындағы монологты аяқтау.
III деңгей
Тарау тақырыбына байланысты мақал-мәтелдер жинау.
Ортақ тапсырма
С. Торайғыровтың «Туған еліме» өлеңін жаттап келу.
III. Өтілген сабаққа шолу
Байланыс орнатуСұрақ-жауап
— Балалар, біз қандай тарауды бастадық?
«Туған жерім — тұғырым, өскен елім — өзегім».
— Тарау неге осы мақалмен аталған?
Жаңа тақырыпты үй тапсырмасымен байланыстыра отырып бастау: оқушылар дайындаған қосымша материалды бір оқушыға айтқызу. Таңсық туралы баяндау кезінде «Қозы Көрпеш — Баян сұлу» жырына қысқаша тоқталу.
Тарихи-танымдық дерек
Ұлы ғалым Шоқан Уәлихановтың Қашқария сапары барысында туған өлкеміз арқылы өткенін атап өту.
IV. Жаңа сабақ
Өлеңмен жұмыс- 1. Қ. Аманжоловтың өмірбаяны мен шығармашылығын таныстыру. Қосымша тапсырма ретінде алдын ала дайындалған материал бойынша 1–2 оқушы қысқаша баяндап, мұғалім толықтырады.
- 2. Өлеңді мәнерлеп оқып, мағынасын түсіндіру.
-
3.
Кітаппен жұмыс: өлеңді топтарға бөліп оқыту және талдау.
1-топ
1-шумақ
2-топ
2-шумақ
3-топ
3-шумақ
-
4.
Өлеңнен ұйқас сөздерді тапқызып, сөздік жұмысын жүргізу. Ұйқастарды дәптерге жаздыру.
Ұйқас үлгілері
- тауға, балаға, далаға — барыс септігінің жалғаулары жалғанған сөздер
- жер едің, бөледің, дер едім — дыбыстық үндестік пен ұйқасқа назар аударту
Сергіту сәті
Қимыл-қозғалысқа негізделген қысқа жаттығу: дем алу, иық пен қолды жазу, көзге арналған жеңіл жаттығулар.
V. Бекіту
СалыстыруС. Торайғыров пен Қ. Аманжолов өлеңдерінің ұқсастығын табу (салыстырмалы талдау).
«Туған еліме»
С. Торайғыров
- Туған елді қастерлеу, қадірін түсіну
- Сағыныш пен іңкәрлік сезімі
Ортақ идея
- Туған жерді жас балаға теңеу, мәпелеу
- Қимайтын, қадірлейтін, сыйлайтын сезім
- Жердің байтақтығын мақтан тұту, білімін аямай беру
«Туған жер»
Қ. Аманжолов
- Туған өлкенің кеңдігі мен қасиетін дәріптеу
- Мейірім, мақтаныш, жауапкершілік сезімін күшейту
VI. Қорытынды бөлім
ЭссеЭссе тақырыбы: «Туған жердің топырағы»
Қыс кезі. Бүгін күн ерекше суық. Айнала аппақ қар. Ал менің алдымда бір уыс топырақ тұр. Мен осы бір уыс топыраққа қарап, жүрегім жылынады. Өйткені ол — менің туған жерімнің топырағы. О, шіркін, туған жер! Әр адамға ыстық қой, ыстық...
Оқушы эссені осы ойды жалғастыра отырып аяқтайды: туған жердің адам өміріндегі орны, естелік, сағыныш, мақтаныш, қамқорлық.
VII. Үй тапсырмасы
ЖалғастыруОртақ тапсырма
Қ. Аманжоловтың «Туған жер» өлеңін жаттау.
I–II деңгей (шығармашылық)
«Туған ауылым» тақырыбына әңгіме жазу немесе өлең құрастыру.
III деңгей
Осы тақырыпқа сурет салу.
Бағалау
Топтық жұмысқа қатысуы, мәнерлеп оқуы, талдауы, жазба жұмысының мазмұны мен сауаттылығы бойынша бағалау.
Сабақ аяқталды.