Топ атынан сөйлейтін топ басын сайлау
Павлодар облысы, Лебяжі ауданы, Потанин жалпы орта білім беретін мектебі
Тарих және география пәнінің мұғалімі: Елеусизова Нуркамал Мухтархановна
Тақырыбы
Менің құқықтық алаңқайым
Мақсаты
- Адам құқықтарын сақтау мәдениетін қалыптастыру, өз құқықтары мен міндеттерін жүзеге асыруға дайындық қабілетін дамыту.
- Әр адамның өз бостандығы мен құқықтарын қорғауға құқылы екенін түсіндіру және негіздеу.
- Құқықтық сауаттылықты арттыруға, адамгершілік құндылықтарды бағалауға тәрбиелеу.
- Өз болашағына жауапкершілікпен қарауға баулу.
- Логикалық ойлау, өзіндік қорытынды жасау және ой түю дағдыларын дамыту.
- Құқықтар мен еркіндіктерді жүзеге асырудың шектері бар екенін, оларды сақтау міндет екенін түсіндіру.
Қажетті құрал-жабдықтар
Оқу ортасы
- Интерактивті тақта
- Дөңгелете қойылған үстелдер
Топтық жұмысқа
- Үстел үстінде фломастерлер
- Ромашка гүлі бейнеленген қағаз беттері
- Ромашканың ортасы әртүрлі түсте (топ санына қарай)
- Тапсырмалар салынған конверттер
Дайындық кезеңі
Топтарға бөлу тәртібі
Оқушылар кабинетке кірерде түрлі түсті қағаздарды таңдайды. Қағаздың түсі оқушының қай үстелге отыратынын көрсетеді. Түстер ромашка гүлінің ортасындағы түстермен сәйкес келеді.
Ұйымдастыру
Әр топ өз атынан сөйлейтін топ басшысын сайлайды.
Кіріспе
Бүгінгі тәрбие сағатының тақырыбы — «Менің құқықтық алаңқайым».
Бүгін біз адам дүниеге келген сәттен бастап тұлға болып қалыптасқанға дейін қандай құқықтарға ие болатынын қарастырамыз. Яғни әңгімеміз сіздердің құқықтарыңыз туралы болады.
Сөздікпен жұмыс
Құқық
Қоғамдағы адамдардың өзара қарым-қатынасын реттейтін, мемлекет белгілеп, қорғайтын нормалар мен ережелер жиынтығы; сондай-ақ осы нормаларды зерттейтін ғылым.
Міндет
Адамдардың бұлжытпай орындауға тиіс тәртіптері мен қарым-қатынасқа қойылатын талаптар.
Мораль
Адамның іс-әрекетін қайырымдылық пен зұлымдық, әділдік пен әділетсіздік тұрғысынан реттейтін нормалар мен принциптер жүйесі.
Конституция
Конституциялық құрылысты бекітетін, адам мен азаматтың құқықтары мен еркіндіктерін айқындайтын, мемлекеттік билік органдарының негізін белгілейтін негізгі саяси-құқықтық акт.
Декларация
Тараптар мақұлдаған жалпы принциптер мен мақсаттарды жариялайтын салтанатты акт.
Әңгіме: балалар құқығын қорғау неге маңызды?
Балалар адамға тиесілі барлық негізгі құқықтарға ие. Алайда ересектермен салыстырғанда өз құқықтарын қорғау мүмкіндіктері шектеулі болғандықтан, олар ерекше құқықтық қорғауды қажет етеді.
Қазақстандағы балалардың құқықтық жағдайын айқындайтын құжаттар
- 1 Қазақстан Республикасының Конституциясы
- 2 Бала құқықтары туралы Конвенция
- 3 Бала құқықтары туралы Декларация
- 4 Азаматтық кодекс
- 5 Неке және отбасы туралы заң
Топтық талқылау
Сұрақ
Осы құжаттарда «бала» деп кімдер көрсетіледі? Қанша жасқа дейін адам бала болып саналады?
Күтілетін жауап: кәмелеттік жасқа толмағандар.
Шағын топтармен жұмыс
Тақырып: «Бала ма, бала емес пе?»
Әр жағдаятты талқылап, құқықтық тұрғыдан бағалау ұсынылады.
Жағдаят 1
Аслан ата-анасынан айырылған. Ол күтімді қажет ететін қарт әжесінің қолында тұрады. Отбасының жалғыз күнкөріс көзі — асыраушысынан айырылуына байланысты берілетін жәрдемақы. Аслан әжесіне көмектеседі, кейде көлік жуып табыс табады және кешкі мектепте оқиды.
Жағдаят 2
Сәбитова Армангүл 16 жасында ана атанды. Ол кешкі мектепте оқиды және ата-анасымен бірге тұрады.
Жағдаят 3
11 жастағы бала төрт жыл бойы үйдің жертөлесінде өмір сүріп келеді. Бастапқыда ата-анасы оны үнемі ұрып-соғып, кейін үйден кетіп қалған. Содан бері олардан хабар жоқ.
Жағдаят 4
17 жастағы жасөспірім некеге тұрды.
Жағдаят 5
17 жастағы Темірлан Қанатбаев Орал қалалық сотының үкімімен ұрлық жасағаны үшін сотталды. Бұған дейін ол бұзақылық үшін бас бостандығынан айыру жазасын өтеген.
Келесі қадам
«Құқықтық алаң» ұғымын анықтау
Сабақтың осы бөлігінде «құқықтық алаң» ұғымының мәнін ашып, оны күнделікті өмірдегі мысалдармен байланыстырып, ортақ анықтама қалыптастыру ұсынылады.