Қазақша рефераттар

Оқушыларға бөлігі бойынша санды табу ережесін, бөлігі бойынша санды таба білуді үйрету

Сабақ жоспары (Математика, 5-сынып)

Тақырып

Бірлесіп орындалатын жұмыстарға есептер (2 сабақ)

Құралдар

  • Оқулық
  • Карточкалар
  • Бағалау парағы

Сабақтың мақсаты

  • Бөлігі бойынша санды табу ережесін түсіндіру және оны қолдана отырып санды таба білуді үйрету.
  • Мысалдар мен есептер арқылы білімді бекіту, есте сақтау және ойлау қабілетін дамыту.
  • Алған білімді практикада қолдануға бағыттау; жауапкершілік, белсенділік, білімге талпыну қасиеттерін қалыптастыру.

Әдістер мен стратегиялар

Практикалық жұмыс Сұрақ-жауап Жекеше жұмыс

Сабақ барысы

  1. 1) Ұйымдастыру

    Психологиялық ахуал: «Шаттық шеңбері». Оқушыларды шаттық шеңберіне тұрғызып, бүгінгі сабаққа деген жылы лебіздерін білдіру.

  2. 2) Үй тапсырмасын тексеру

    Оқушылардың дәптерлерінен үй тапсырмасының орындалуын тексеру.

  3. 3) Өткен материалды қайталау

    Стратегия: «Ыстық орындық». Оқушылар өткен тақырып бойынша бір-бір сұрақ жазып, конвертке салады. Жеребе арқылы бір оқушы ортаға шығып, «ыстық орындыққа» отырып, конверттен сұрақ алады. Жауап бере алса, ойын жалғастырады; жауап бере алмаса, кезек келесі оқушыға өтеді.

    Сұрақтар

    1. Бөлімдері бірдей бөлшектерді қосқанда не істейміз?
    2. Бөлімдері бірдей бөлшектерді азайтқанда не істейміз?
    3. Бөлімдері әртүрлі бөлшектерді қосқанда не істейміз?
    4. Бөлімдері әртүрлі бөлшектерді азайтқанда не істейміз?
    5. Натурал саннан бөлшекті азайту үшін не істейміз?
    6. Натурал саннан бөлшекті азайтудың неше тәсілі бар?
    7. Аликвоттық бөлшек дегеніміз не?
    8. Жай бөлшектердің көбейтіндісі дегеніміз не?
    9. Натурал санды бөлшекке көбейткенде не істейміз?
    10. Аралас сандарды қалай көбейтеміз?
    11. Егер көбейткіштердің бірі нөлге тең болса, көбейтінді неге тең болады?
    12. Өзара кері сандар дегеніміз не?
    13. Жай бөлшекті жай бөлшекке бөлу үшін не істейміз?
    14. Аралас санды аралас санға бөлу үшін не істейміз?
    15. Натурал санды бөлшекке бөлу үшін не істейміз?

    Жауаптар (қысқаша ереже)

    1. 1) Бөлімдері бірдей бөлшектерді қосқанда алымдарын қосып, бөлімін өзгеріссіз қалдырамыз.
    2. 2) Бөлімдері бірдей бөлшектерді азайтқанда алымдарын азайтып, бөлімін өзгеріссіз қалдырамыз.
    3. 3) Әртүрлі бөлімді бөлшектерді қосу үшін: ең кіші ортақ бөлімге келтіреміз, содан соң қосамыз.
    4. 4) Әртүрлі бөлімді бөлшектерді азайту үшін: ең кіші ортақ бөлімге келтіреміз, содан соң азайтамыз.
    5. 5) Натурал санды азайтқыштың бөліміне тең бұрыс бөлшек түрінде жазып алып, бөлімдері бірдей бөлшектерді азайту ережесін қолданамыз.
    6. 6) Натурал саннан бөлшекті азайтудың 2 тәсілі бар.
    7. 7) Аликвоттық бөлшек — алымы 1-ге тең бөлшек.
    8. 8) Жай бөлшектерді көбейткенде алымдар көбейтіледі, бөлімдер көбейтіледі.
    9. 9) Натурал санды бөлшекке көбейткенде натурал санды бөлшектің алымына көбейтеміз, бөлім өзгеріссіз қалады.
    10. 10) Аралас сандарды бұрыс бөлшекке айналдырып, бөлшектерді көбейту ережесімен көбейтеміз.
    11. 11) Көбейткіштердің бірі нөл болса, көбейтінді де нөлге тең.
    12. 12) Өзара кері сандар — көбейтіндісі 1-ге тең болатын екі сан.
    13. 13) Жай бөлшекті жай бөлшекке бөлу үшін бөлінгішті бөлгіштің кері санына көбейтеміз.
    14. 14) Аралас санды аралас санға бөлу үшін оларды бұрыс бөлшекке айналдырып, бөлшекті бөлшекке бөлу ережесін қолданамыз.
    15. 15) Егер бөлінгіш не бөлгіш натурал сан болса, оны бөлімі 1 болатын бөлшек ретінде жазып, бөлшекті бөлшекке бөлу ережесін қолданамыз.

    Жаңаға көпір (қажетті ереже)

    • 16) Бөлігі бойынша санды табу үшін берілген санды сәйкес бөлшекке бөлеміз.
    • 17) Бөлігі бойынша санды теңдеу құру арқылы да табуға болады.

  4. 4) Карточкамен жұмыс

    Оқушылар карточкадағы тапсырмаларды орындайды. Жедел кері байланыс ретінде «қол шапалақтау» тәсілі қолданылады.

  5. 5) Оқулықпен жұмыс

    1-есеп

    Цистернаны бензинмен бірінші насос 24 минутта толтырса, екінші насос 40 минутта толтырады. Екі насос қатар жұмыс істесе, цистерна қанша уақытта толады?

    Шешуі (үлгі)

    1. Бірінші насостың өнімділігі: 1/24 цистерна/мин.
    2. Екінші насостың өнімділігі: 1/40 цистерна/мин.
    3. Қатар жұмыс істегендегі өнімділік: 1/24 + 1/40 = 5/120 + 3/120 = 8/120 = 1/15 цистерна/мин.
    4. Толтыру уақыты: 1 ÷ (1/15) = 15 минут.

    Жауабы: 15 минут.

  6. 6) Қорытындылау

    • Бірлескен жұмыс есептерінде әр орындаушының бір минуттағы үлесін табамыз.
    • Үлестерді қосып, жалпы өнімділікті анықтаймыз да, уақытты табу үшін 1-ді сол өнімділікке бөлеміз.

  7. 7) Бағалау

    Бағалау парағы арқылы оқушылардың жұмысы бағаланады (ауызша кері байланыс, тапсырма орындау сапасы, белсенділік).