Ауыл болсаң - қауым бол

Ауыл туралы мақал-мәтелдер

Қазақтың мақал-мәтелдері ауыл өмірінің өзегін — ынтымақ, көршілік, қауымдастық пен жолдың қадірін — қысқа да нұсқа жеткізеді. Төмендегі жолдарда ауылдың берекесі мен адам арасындағы татулықтың мәні айқын көрінеді.

Ынтымақ пен ағайындық

  • Айтысқан ауыл болмас, болыспаған бауыр болмас.

    Кикілжің көбейсе — береке қашады; қолдау жоғалса — ағайынның арасы алыстайды.

  • Ауыл болсаң — қауым бол.

    Ауылдың күші — ұйымшылдықта, ортақ іске жұмылған жұртта.

  • Ауылға айтсаң — асар, көршіге айтсаң — қосар.

    Көппен ақылдассаң — іс жеңілдейді; көршімен келіссең — қуат артады.

Жол, сағыныш және ауылдың иісі

  • Алыс деп ауылыңа бармаймысың?

    Қашықтық сылтау емес: туған жерге деген парыз бен сағыныш әрдайым алға жетелейді.

  • Ауылға барсаң — қона бар, қамысты көлде — сона бар.

    Ауылдың өз «заңы» бар: қонақжайлықпен қатар тіршіліктің ұсақ-түйек машақаты да қатар жүреді.

  • Ауылға жақындағанда ит озады.

    Ауылдың белгісі алыстан-ақ сезіледі: иісі, дыбысы, тіршілігі — бәрі бірден танылып тұрады.

Ауылдың кең тынысы

Ауыл — аймағымен, малымен, берекелі тіршілігімен қадірлі. Қауым болып ұйысқан елдің ішінде қолдау да мол, жауапкершілік те ортақ.

Мақал

Ауыл аймағымен, бота-тайлағымен.

Мағынасы

Ауылдың ажары — айналасы, ырысы — өсіп-өнген малы мен қазынасы.