Зат есімнің түрленуі
Сабақтың тақырыбы
Зат есімнің түрленуі. Көптік жалғау
Жалпы мақсаты
- 1 Оқушылар сабақ соңында зат есімге мысалдар келтіріп, оны орынды әрі дұрыс қолдана алады.
- 2 Сөйлемдерден түбір мен қосымшаны ажыратып, жалғаулар арқылы зат есімдерді көптей алады.
- 3 Басқа сөз таптарының ерекшеліктерін зат есіммен салыстырып, мысал келтіріп талдай алады.
Оқу нәтижелері
Нәтиже 1
Оқушылар көптелген зат есімдерге мысал келтіріп, оларды орынды қолдана алады. (барлығы)
Нәтиже 2
Сөйлемдерден түбір мен қосымшаны ажыратып, жалғаулар арқылы зат есімдерді көптей алады. (барлығы)
Нәтиже 3
Басқа сөз таптарының ерекшеліктеріне мысал келтіріп, қорытынды жасай алады.
Сабақ кезеңдері
Уақыт бөлінісі және оқыту әрекеттері.
Кіріспе
Оқушыларды ортаға дөңгелете тұрғызып, смайликтер арқылы 3 топқа бөлу.
Тұсаукесер
Сұрақтар (жуан және жіңішке)
- Морфология нені зерттейді?
- Қосымша туралы не білеміз?
- Негізгі сөз таптарын ата.
Жаттығу
Жаттығу жұмыстарын тексеру, қателерді талдау.
Негізгі бөлім
Білу, түсіну
Тірек-сызба арқылы жаңа сабақты меңгерту.
Жалғау түрлері
- Көптік
- Тәуелдік
- Септік
- Жіктік
Көптік жалғаулары
-лар, -лер, -дар, -дер, -тар, -тер
Әр топ көптік жалғауларына өз мысалдарын келтіреді.
Қолдану, талдау
Топтық жұмыс арқылы жалғауларды табу және зат есімдерді талдау.
І топ
Берілген сөйлемнен жалғау түрлерін табу:
Тіл – адамзат баласын қазіргі өркениетке жеткізген ұлы күш.
ІІ топ
Берілген сөйлемнен жалғау түрлерін табу:
Ата-бабаларымыз ана тілімізді шұрайлы да көрікті қалпында кейінгі ұрпақтарына аманат ете білген.
ІІІ топ
Зат есімдерге толық сатылай талдау жүргізу:
Адам тағдырын тәрбие шешеді, тәрбие құралы – сөз. (Олжас Сүлейменов)
Ақылды ой, алғыр сөз – адамның ең жоғары қасиеті. (Ғабиден Мұстафин)
Жеке жұмыс
Жаттығу жұмыстарын орындату. Тақтаға 3 оқушы шығып, тапсырмаларды орындайды.
Саралау
Қабілеті жоғары оқушылар
Көптік жалғауларын пайдаланып, өзі ұнатқан тақырыпқа қысқа мәтін жазады.
Қолдауды қажет ететін оқушылар
Иллюстрациялы суреттен зат есімдерді табады; көптік жалғауларын жалғап, жай сөйлемдер құрайды.
Қорытынды
1) Жабық тест
Қысқа сұрақтар арқылы негізгі ұғымдарды бекіту.
2) Кері байланыс
- Бүгін мен не үйрендім?
- Маған не ұнады, не ұнамады?
- Жаңа сабақ бойынша сұрағым немесе пікірім.
Бағалау
1) Мадақтау
Оқушының белсенділігі мен талпынысын қолдау.
2) Формативті бағалау
Топтық жұмыс нәтижесін критерий бойынша бағалау.
3) Өзара бағалау
Оқушылар бір-біріне кері байланыс беріп, бағалайды.
Қорытынды ескерту
Сабақ мазмұны «Зат есімнің түрленуі. Көптік жалғау» тақырыбын меңгертуге бағытталған: зат есімдерді тану, түбір мен қосымшаны ажырату, көптік жалғауларды дұрыс қолдану.