Жұмбақ есеп, жұмбақ өлең
Көңілді тапқырлар клубы (КТК): «Математика – ақыл-ойдың әуені»
Мақсаты
- Ауызша және жылдам есептеу дағдысын дамыту.
- Логикалық ойлау қабілетін жетілдіру.
- Тапқырлыққа, табандылыққа, ізденімпаздыққа және белсенділікке тәрбиелеу.
- Пәнге қызығушылықты арттыру, математикадан алған білімді жүйелеу және қорытындылау.
- Танымдық қабілет пен тәрбиелік құндылықтарды нығайту.
Көрнекілігі
- Нақыл сөздер
- Сызбалар
- Суреттер
- Слайдтар
Нақыл сөздер
«Санау мен есептеу – ойды тәртіпке келтіреді.»
«Ақынжанды болмасаң, математик те бола алмайсың.»
«Ештеңе оқымаған адам, ештеңе ойламайды да.»
Кіріспе
Қош келдіңіздер, құрметті оқушылар мен ұстаздар!
Математика туралы талай мәлімет білесіздер. Бірақ бір сәт ойланып көрдіңіздер ме: өзге пәндер белгілі бір саладағы нақты құбылыстарды оқытады, оларды өмірде көріп, қолданып жүрміз. Ал математика ше — ол нені оқытады?
Ой қозғау
- Астрономия пәні нені оқытады?
- Жұлдыздарды.
- Жұлдыздар шын мәнінде бар ма? Бізге көріне ме? — Иә.
- Биология пәні нені оқытады?
- Өсімдіктерді.
- Өсімдіктер шын мәнінде бар ма? Бізге көріне ме? — Иә.
- Ендеше математика нені оқытады?
- Сандарды.
- Сандар шын мәнінде «көрінетін» зат па? — Жоқ.
Бүгін өз қабілеттеріңізді шыңдайтын КТК ойынын бастайық. Бұл сайыста әр командадан белсенділік, жылдамдық және тапқырлық талап етіледі. Сәттілік!
Сайыс кезеңдері
-
I
Сәлемдесу
Команда атауы мен ұранын таныстыру.
-
II
Үй тапсырмасы
Көрініс көрсету және қызықты есептер ұсыну.
-
III
Жұмбақ есеп, жұмбақ өлең
Логика мен тапқырлыққа арналған тапсырмалар.
-
IV
Сандар сыры
Үлкен сандардың атауы мен жазылуы.
-
V
Мақал-мәтелдер
Сандар қатысатын мақал-мәтелдерді айту.
-
VI
Математикалық атаулар
«П» әрпінен басталатын математикалық терминдерді кім көп атайды?
-
VII
Шұғыл жауап
Жылдам сұрақ-жауап бөлімі.
III кезең: Жұмбақ есептер
1) Қай сан?
Санға қосып алсаң — сол санның өзі шығады. Оған бөлуге болмайтынын математиктер ұғады. Сан осін қақ бөлуге де сол сан жараған.
Жауабы: 0 (нөл)
2) Жетеуі жаңылмай қызмет етеді
Жаңылмастан жетеуі, кезек қызмет етеді.
Жауабы: апта күндері
3) Он баламыз
Атадан он баламыз, бір-бір жастан арамыз. Қосылып кейде басымыз, азайып кейде қаламыз. Бөлініп кейде арамыз, көбейіп те аламыз.
Жауабы: сандар
4) Әтештер мен торайлар
Бұталардың бойымен 11 құйрық келеді, оған қоса 30 сирақ сидаң-сидаң етеді. Бұл — әтештер мен торайлар. Неше әтеш қатарда?
Жауабы: 7 әтеш
5) Құстар санамақ
Мынау да бір санамақ, өздерің көр саралап. Төбеден төрт бөктергі аңдыпты қос кептерді. Шаңқылдаса көк қарға, үн қоспапты көп қарға. Секем алып бір дауыстан, безектеп бір сауысқан. Алты белден асыпты, тымтырақай қашыпты. Үш үкі үркіп ұшыпты, тасқа құлап түсіпті. Жарда жеті жапалақ отырғанда қаталап, топ-топ тоғыз тоқылдақ қарға кеткен топырлап. Сөйтіп, қызық іс болды — бәрі қанша құс болды?
Жауабы: 31
IV кезең: Сандар сыры
Миллиардтан кейінгі ірі сандардың аталуы мен жазылуы:
| Жазылуы | Аталуы |
|---|---|
| 109 | миллиард |
| 1012 | триллион |
| 1015 | квадриллион |
| 1018 | квинтиллион |
| 1021 | секстиллион |
V–VI кезеңдер: Тіл мен термин
V) Мақал-мәтелдер
Әр команда сандар қолданылған мақал-мәтелдерді кезекпен айтып, өз білімін көрсетеді.
VI) «П» әрпінен басталатын математикалық атаулар
Кім көп термин атайды?
- параллель
- перпендикуляр
- призма
- параллелепипед
- параллелограмм
- пайыз
- пропорция
- пирамида
- периметр
VII кезең: Шұғыл жауап
Сұрақтарға мүмкіндігінше тез әрі дәл жауап беріңіздер.
I топ
-
2 мен 3-тің арасына қандай таңба қойғанда, 2-ден үлкен, 3-тен кіші сан шығады?
Жауабы: үтір (,)
-
Қатар тұрған үш санның қосындысы да, көбейтіндісі де 6-ға тең. Ол қандай сандар?
Жауабы: 1, 2, 3
-
Қандай сан барлық сандарға қалдықсыз бөлінеді?
Жауабы: 0
-
Бала тақтаға 86 санын жазды. Ешқандай амал қолданбай, 12-ге арттыр.
Жауабы: 98 (санды төңкеріп оқу)
-
180°-қа тең бұрыш қалай аталады?
Жауабы: жазыңқы бұрыш
II топ
-
Қандай санның кез келген дәрежесі сол санның өзіне тең болады?
Жауабы: 1
-
Екі жағы шектелген түзу қалай аталады?
Жауабы: кесінді
-
Дәлелдеу арқылы қабылданатын тұжырым қалай аталады?
Жауабы: теорема
-
Бұрыштың шамасын өлшейтін құрал?
Жауабы: транспортир
-
Күн жылына неше рет шығады?
Жауабы: 365 рет
-
Екі нүкте арқылы неше түзу жүргізуге болады?
Жауабы: біреу
III топ
-
Барлық қабырғалары тең параллелограмм?
Жауабы: ромб
-
Барлық қабырғалары тең үшбұрыш?
Жауабы: теңқабырғалы үшбұрыш
-
50-ді 0,5-ке бөліңдер.
Жауабы: 100
-
66 санын ешбір амал қолданбай жартысына арттырыңдар.
Жауабы: 99 (санды төңкеріп оқу)
-
Үш майшам жанып тұрды. Екеуін сөндірсе, нешеуі қалады?
Жауабы: екеуі (сөндірілгені қалады)
IV топ
-
Қандай сан барлық сандарға қалдықсыз бөлінеді?
Жауабы: 0
-
Дәлелдеусіз қабылданатын тұжырым қалай аталады?
Жауабы: аксиома
-
Кесіндінің ұзындығын өлшейтін құрал?
Жауабы: сызғыш
-
Өзі шыққан бұрышты қақ бөлетін сәуле қалай аталады?
Жауабы: биссектриса
-
3 және 5 таяқтың неше ұшы бар?
Жауабы: 8
Қорытынды
Осымен бүгінгі ойынымыз мәресіне жетті. Қатысқандарыңыз үшін көп рақмет!
Бүгінгі сайыс сіздерге пайдалы мәлімет беріп, математикалық ойлау қабілеттеріңізді шыңдады деп сенеміз.
Енді әділқазылардың қорытындысын тыңдап, командаларды марапаттау рәсіміне көшеміз.