Заттың сапасын білдіретін сын есімдер
Сабақтың мақсаты
1) Білімді жинақтау және бекіту
Оқушылардың сын есім туралы алған білімдерін жинақтау, бекіту және қорытындылау. Шығармашылық қабілеттерін дамыту, жаңа технологияларды қолдану арқылы білім сапасын арттыру.
2) Сөйлеу мен ойлау дағдыларын дамыту
- Жылдам ойлау, көркем сөйлеу және сауатты жазу дағдыларын дамыту.
- Сөздік қорын және күнделікті сөйлеу тілін жетілдіру.
- Ақыл-ойын, логикалық ойлау жүйесін дамыту; байқампаздық пен сауаттылықты арттыру; жазу каллиграфиясын жетілдіру.
3) Тәрбиелік мақсат
Кішіпейілділікке, адамгершілікке, ұстамдылыққа, жинақылыққа баулу; жылдам ойлап, әдемі сөйлеуге үйрету.
Пәнаралық байланыс
Ана тілі, дүниетану, музыка.
Қажетті құралдар
Ойыншықтар, кесте-плакаттар, топтамалар, тірек сызбалар, дидактикалық парақшалар.
Сабақ әдістері
Әңгімелесу, түсіндіру, көрсету, сұрақ-жауап, жазбаша жұмыс.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Сабаққа қажетті оқу құралдарын тексеру. Психологиялық дайындық жасау.
Жай табиғат әуенімен табиғат аясына саяхат жасаймыз. Бүгін сыныбымызбен бірге табиғаттың әсемдігі мен көріктілігін байқап, серуенге шығамыз. Ендеше, топ-топ болып жиналайық: 1, 2, 3-топ дайын.
Бағалау арқылы кіріспе әңгіме (5 минут)
- — Мынау не?
- Алма.
- — Түсі қандай?
- Қызыл.
- — Көлемі қандай?
- Үлкен алма.
- — Дәмі қандай?
- Тәтті.
- — Иісі қандай?
- Жұпар иісті, жағымды.
- — Жеп болғаннан кейін қандай баға бересіңдер?
- Жақсы, піскен алма.
Осындағы түс, көлем, дәм, иіс, сапа сияқты белгілер заттың сынын білдіреді. Бұл — сын есімнің қызметі.
Серуенге шығар алдында әрдайым дайындаламыз. Ендеше, үй тапсырмасын қалай орындадық?
468-жаттығу: өлеңді көшіріп жазу. Сын есімдердің астын сызу, оларға сұрақ қою.
Орманға кірер алдындағы сұрақтар (4 минут)
Орманға жеттік. Бірақ орман ішіне кіру үшін ағаштар бізден сұрақтарға жауап күтеді. Тек дұрыс жауап берсек, табиғатты тамашалай аламыз.
- Сын есім дегеніміз не?
- Сын есімнің сұрақтарын ата.
- Сөз таптарын ата.
- Етістік дегеніміз не?
- Зат есім дегеніміз не?
- Дара және күрделі етістік дегеніміз не?
Енді өзімізді жасыл желек пен жайқалған гүлдердің арасында отырмыз деп елестетейік. Алдымызда — бірнеше қызықты тапсырма.
Ой ашар: «Сын есімдер ұясы» ойыны (5 минут)
Мақсаты: сын есімдерді мағынасына қарай топтап жазуға дағдыландыру.
Ойын шарты: оқушылар топпен отырып жұмыс істейді. Тақтада сын есімдер тізбегі беріледі, әр топқа кесте таратылады.
Түсін білдіретін сын есімдер
Көлемін білдіретін сын есімдер
Сапасын білдіретін сын есімдер
Дәмін білдіретін сын есімдер
Пішінін білдіретін сын есімдер
Дәптермен жұмыс
Көркем жазу минуты
Жазу мәдениетіне назар аудару, әріптердің байланысын дұрыс орындау.
Көру диктанты (3 минут)
1 минут тақтаға қараймыз. 10 сурет беріледі. Оқушылар көргенін есте сақтап, жазып шығады.
Жаттығулар мен тапсырмалар
469-жаттығу (3 минут)
Топтастыру әдісіСын есімдерді зат есімдермен байланыстырып жаз.
1-топ
Таза, кең, алтын.
2-топ
Биік, сұйық, жаман.
3-топ
Жүйрік, ұзын, өнерлі.
470-жаттығу (3 минут)
Ребусты шеш. Шешуіндегі сөзді қатыстырып сөйлем құра.
Берілетін сөздер: ойжұмбақ, қалың, көрікті, нәзік.
Сергіту сәті (2 минут)
Қимыл-қозғалыс арқылы демалып, назарды қайта шоғырландыру.
472-жаттығу (4 минут)
Ребусты шеш. Шешуіндегі сөздерге сүйеніп сипаттау мәтінін құрастыр.
Тақырып: Қауын.
473-жаттығу (4 минут)
Жұмбақты оқы, шешуін тап. Мәтіннен сын есімдерді анықта.
Шығармашылық жұмыс (10 минут)
Еркін жазу стратегиясы бойынша суреттер ұсынылады. Оқушылар суретке қарап, өз ойларын жүйелеп жазады.
Ы. Алтынсариннің «Таза бұлақ» әңгімесін тыңдап, мазмұнын түсінгендерін әңгімелейді.
Қорытынды
«Білгенімді сұрадым, жинақтадым, құрастырдым» тәсілі арқылы бүгінгі тақырыпты қорытындылаймыз: сын есімнің мағынасын, сұрақтарын және сөйлемдегі қызметін бекітеміз.
Үй тапсырмасы
Келесі сабаққа берілетін тапсырма мұғалімнің нұсқауы бойынша жазылады.