Табиғатты қорғайтын кім
Сабақ тақырыбы
Табиғатты қорғау
Бұл сабақта оқушылар қоршаған ортаның қадірін түсініп, табиғатты бағалап, қорғауға үйренеді. Сонымен бірге тақырыпқа қатысты жаңа сөздерді меңгеріп, есімдіктерді дұрыс қолдану дағдыларын дамытады.
Сабақ түрі
Аралас сабақ
Жұмыс формалары
Ұжымдық, жеке, деңгейлік топтық
Техникалық құралдар
Интерактивті тақта, компьютер
Сабақ мақсаттары
- Қоршаған ортаның қадірін түсініп, оны бағалап, қорғауға үйрету; әр оқушының жеке қабілетін ашып, дамытуға жағдай жасау; тақырыпқа қатысты жаңа сөздерді меңгерту.
- Үйренген сөздерді және есімдіктер түрлерін дұрыс қолдану дағдысын дамыту; оқығанын түсініп, ойын нақты жеткізуге жаттықтыру; логикалық ойлауды дамыту.
- Қазақтың халық даналығы арқылы оқушылар бойында табиғатқа деген қамқорлық сезімін тәрбиелеу.
Көрнекіліктер мен әдіс-тәсілдер
Көрнекіліктер
- •Тақырыпқа қатысты суреттер
- •Сөзжұмбақ
- •«Даналық сандығы» (сандықша)
- •Таратпалы қағаздар
- •Смайлик бейнелері
Әдіс-тәсілдер
- •Әңгімелеу, сұрақ-жауап
- •Көрнекілік әдісі, проблемалық тәсіл
- •Деңгейлеп оқыту
- •«Даналық сандығы» оқыта-үйрету ойыны
- •Суретпен жұмыс
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Жылдам кіріспе және ынталандыру
- Сәлемдесу, сабаққа даярлықты анықтау.
- Психологиялық дайындық: қонақтардың қатысуын ескеріп, мұқият, белсенді, батыл болуға бағыттау.
II. Жаңа сабақты түсіндіру
Тақырыпқа шығу және мағынаны ашу
1) Тақырыпқа шығу: сөзжұмбақ
Оқушылар интерактивті тақтадағы суреттерді атап, сұрақ-жауап арқылы сөзжұмбақты шешеді. Көлденең жолдан сабақтың тақырыбы оқылады. Шешімін балаларға дауыстап оқыту ұсынылады.
2) Тақырып пен мақсатты нақтылау
«Табиғатты қорғау» тақырыбы бойынша жаңа сөздер үйрену, сол сөздерді және бұрын өткен есімдіктерді дұрыс қолдануға жаттығу, сұрақты түсініп жауап беру, өз ойын жүйелі жеткізу дағдыларын қалыптастыру.
3) «Табиғат» сөзіне ассоциациялық тізбек
Табиғат дегенде жер, аспан, су, өсімдіктер, жануарлар, ауа, от, күн, жылу, ай, өзен-көлдер, таулар секілді ұғымдар елестейді. Бұлар бір-бірінсіз өмір сүре алмайды. Адам да табиғаттың бір бөлігі: суды тұрмысқа қолданады, күн жылу мен жарық береді, өсімдіктер таза ауа бөледі. Сондықтан табиғаттағы әрбір нәрсенің өз орны мен маңызы бар.
Үй тапсырмасы ретінде табиғат туралы өлең жаттау берілгені еске түсіріледі.
III. Үй тапсырмасын тексеру және проблемалық сұрақ
Өлең арқылы ой қозғау
1) Өлең шумақтарын тыңдау
Оқушылардың жаттап келген өлең шумақтары тыңдалады. Қажет болған жағдайда интерактивті тақтадан мәтін көрсетіледі.
2) Проблема қою (өлеңнен туындайтын сұрақ)
Табиғаттың панасымыз.
Ағаш өзін қиғанды
Аю байғұс аяғын,
Ат сияқты тебе алмас.
Алса жырып, қанатып,
Гүл де жұлқып, жұлғанды
Жарасын кім таңады?
Неге өйтті?! – деп сөге алмас.
Кім бар бағып қағатын?!
Талқылау нәтижесінде негізгі сұрақ айқындалады: «Табиғатты қорғайтын кім?»
Негізгі проблемалық сұрақ
Табиғатты қорғайтын кім?
IV. Сөздік жұмыс
Жаңа сөздер мен тіркестер
Жаңа сөздер
- Зиян
- вред
- Көк
- 1) синий 2) молодая зелень 3) небеса
- Солу
- вянуть
- Ересек
- взрослые
- Ағза
- организм
Сөз тіркестері
- Көкті жұлма
- не рви зелень
- Сақтау керек
- нужно сохранить
- Бөлінбейтін біртұтас
- неразделимое, одно целое
- Ұмытпа
- не забывай
- Бұлақтардың көзін ашу
- очистить родники
- Тыйым салу
- запрещать
- Пана, қорғаушы
- защитник
- Ластауға
- загрязнять
Жұмыс түрлері
- •Мұғалімнің үлгі оқуы, оқушылардың тізбектеп оқуы
- •Ауызша сөз тіркестерін және сөйлемдер құрастыру
- •Жаңа сөздерді сөздік дәптерге көшіру
- •Оқығанын түсіну және түсінгенін айту
Деңгейлік тапсырмалар (мәтінмен жұмыс)
- 11-топ: мәтінді аударады.
- 22-топ: мәтіннің мазмұнын айтады.
- 33-топ: мәтінді жатқа айтады және мазмұнын ашатын негізгі сөзді/сөйлемді көрсетеді.
Дайындалуға 3 минут беріледі.
«Даналық ағашы» ойыны
Әр оқушы мәтін бойынша бір сұрақ құрастырып, қағазға жазады да сандықшаға салады. Мұғалім қағаздарды араластырып, оқушылар кезекпен бір қағаздан алып, сұрақты оқып жауап береді. Ойын алдында мәтін бір рет мұқият оқылады.
V. Алған білімді бекіту
Есімдіктер және шығармашылық жұмыс
1) «Қажеттісін тап» ойыны (есімдіктер)
Есімдіктері жасырылған сөйлемдерді толықтырып, тақтаға жазу тапсырмасы беріледі:
- ... өміріміз табиғатпен тікелей байланысты.
- Көк шөпті ... жұлуға болмайды.
- Саны аз, жоғалып бара жатқан өсімдіктер мен жануарларды ... Қызыл кітапқа енгіземіз.
- ... қызыл және сары парақтары бар.
- Табиғатқа келтірілген зиян — ... келтірген зиян.
- ... тірі ағза сусыз тіршілік ете алмайды.
- ... отанымның табиғаты өте бай.
2) Суретпен жұмыс (деңгейлік, жазбаша)
Интерактивті тақтадағы сурет бойынша төмендегі тапсырмалар орындалады (5 минут):
- 11-топ: сурет бойынша сөйлемдер құрап жазады.
- 22-топ: сурет бойынша шағын әңгіме құрайды.
- 33-топ: «Табиғатты қалай қорғау керек?» тақырыбында өз ойын жазады.
Әр деңгейден бір оқушы тыңдалады, қалған жұмыстар кейін тексеріледі.
VI. Тақырыпты қорыту
Түйін сөз және қорытынды
Талқылау сұрақтары
- •Бүгінгі сабақта не туралы айттық?
- •Табиғат деген не?
- •Табиғатты не істеу керек?
- •Басында қандай проблемалық сұрақ қойдық?
Түйін
Проблемалық сұрақтың жауабы — табиғатты адамдар қорғауы керек. Өлеңнің қорытынды жолдары осы ойды нақтылайды:
Түйіп айтар сөзіміз:
Табиғаттың панасы —
Біздің мына өзіміз,
Адамзаттың баласы.
Демек, табиғатты қорғайтын — біз: әрқайсымыздың күнделікті таңдауларымыз, әрекетіміз және жауапкершілігіміз.
VII. Кері байланыс, үй тапсырмасы және бағалау
Ой қорытындылау
Кері байланыс
Оқушылар смайликтер арқылы өз бағасын көрсетеді және сабақ барысында нені білгенін, нені үйренгенін, болашақта нені білгісі келетінін айтады.
Үй тапсырмасы
- •Жаңа сөздерді жаттау.
- •«Мен табиғатты қалай қорғап жүрмін?» тақырыбында эссе жазу.
Бағалау: мұғалім сабақтағы белсенділік пен тапсырмалар нәтижесіне сүйеніп қорытынды баға қояды.