Ислам дінінің таралуы

Сабақтың мақсаты

Бұл сабақтың негізгі мақсаты — орта ғасырлық Қазақстандағы әртүрлі діни наным-сенімдер туралы түсінік қалыптастыру, ислам дінінің таралу жолдарын және оның мәдени дамуға ықпалын талдау.

  • Танымдық мақсат: Исламға дейінгі діни бағыттарды сипаттау, исламның таралуы мен тарихи рөлін түсіндіру.
  • Дамытушылық мақсат: Діни бағыттардың ерекшеліктерін салыстыра отырып, оқушылардың өздігінен қорытынды жасау дағдысын дамыту.
  • Тәрбиелік мақсат: Рухани дүниені байыту, адамгершілік пен имандылық құндылықтарын нығайту.

Әдісі

Сұрақ-жауап, түсіндіру

Түрі

Аралас сабақ

Негізгі өзек

Ислам және Қазақстанның мәдени дамуы

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылармен амандасу, түгендеу.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Өткен тақырыпты бекітуге арналған сұрақтар:

  1. Қазіргі сәндік-қолданбалы өнер туралы не білесіңдер?
  2. Айша бибі, Арыстан баб, Бабаджа-қатын кесенелерінің салыну тарихы туралы қандай мәлімет бар?
  3. Көне мәдени ескерткіштердің тарихын білу және оларды қастерлеу не үшін маңызды?

III. Жаңа сабақ

Жоспар

  1. Исламға дейінгі діни наным-сенімдер
  2. Ислам дінінің таралуы
  3. Ислам дінінің мәдени дамуға ықпалы

Түсіндіру форматы

  • Мұғалімнің баяндауы: негізгі ұғымдар мен тарихи контексті жүйелеу.
  • Интерактивті тақтамен жұмыс: кесте және қысқаша мазмұн арқылы талдау.

Исламға дейінгі діни нанымдар

Ислам кең таралғанға дейін Қазақстан аумағында әртүрлі діни дәстүрлер қатар өмір сүрді:

Будда діні Христиандық Манихейлік Зороастризм

«Миға шабуыл» сұрақтары

  1. Исламға дейін Қазақстанда қандай діни нанымдар болды?
  2. Ислам қашан қабылданды және оны мемлекеттік дін деп кім жариялады?
  3. Ислам діні қалайша әлемдік деңгейге көтерілді?
  4. Отбасыңда қандай дінді ұстанасыңдар?

Негізгі ұғымдар мен анықтамалар

Зороастризм
Ежелгі шығыс халықтарында кең тараған дуалистік діни ілім.
Зороастрлық «фарн»
Ежелгі парсылардағы үй жануарларына табынумен байланысты наным-сенім элементтері.
Тотем
Адамдардың шығу тегін жануарлармен, өсімдіктермен немесе табиғат құбылыстарымен байланыстыру негізінде қалыптасқан сенім.
Ұмай ана
Ежелгі түркі тайпаларының қамқоршы рухы, құты ретінде танылған культтік бейне.
Ислам
Дүние жүзіне кең тараған монотеистік діндердің бірі.
Құран
Мұсылман қауымының қасиетті кітабы.

Қорытындылау

«Ислам» тақырыбы бойынша сөзжұмбаққа арналған тұжырымдар

Сабақты бекіту мақсатында төмендегі анықтамалар бойынша негізгі жауаптарды табу ұсынылады:

  1. Ежелгі шығыс халықтарындағы дуалистік діни ілім — зороастризм.
  2. Қарахан мемлекетінің негізін салушы — Сатұқ.
  3. Дүние жүзіне кең тараған діни сенімдердің бірі — ислам.
  4. Ислам дінінің бес парызының бірі — намаз.
  5. Жібек жолы бойымен тараған, Иранда III ғасырда қалыптасқан дін — манихейлік.

Оқушыларды бағалау

Сабақтағы белсенділік, жауаптардың нақтылығы және қорытынды жасай білу дағдысы ескеріледі.

Үй тапсырмасы

20-тақырыпты оқу, негізгі ұғымдарды қайталау.