Пошта қайта сілтеулерінің қарапайым жағдайлары
Ақтөбе қаласы №2 мамандандырылған орта мектебі
10 «А» сынып оқушысы Муртазина Асель. Тақырып: Интернет поштасы.
Компьютерлік желі ұғымы
Компьютерлік желі — ресурстарды (дискілер, файлдар, принтерлер, коммуникациялық құрылғылар) тиімді пайдалану үшін бір-бірімен байланыстырылған компьютерлер жүйесі.
Негізгі мақсат
Ортақ ресурстарды бөлісу және ақпарат алмасуды жеңілдету.
Ресурстар мысалы
Файлдар, принтер, желілік құрылғылар, сақтау орындары.
Электрондық пошта (Email) деген не?
Электрондық пошта (ағылш. Email немесе e-mail, яғни electronic mail) — компьютерлік желі арқылы электрондық хабарламаларды жіберуге, қабылдауға және бағыттауға мүмкіндік беретін технология әрі қызметтер жиынтығы. Ол жергілікті желіде де, ғаламдық интернетте де қолданылады.
Неліктен қолайлы?
- Қолдануға жеңіл және кең таралған.
- Көп жағдайда тегін тіркелуге болады.
- Хабарламаларды қайта бағыттау (маршруттау) мүмкіндігі бар.
Қысқаша тарихы
Электрондық поштаның пайда болуын 1965 жылмен байланыстырады. Сол жылы Массачусетс технологиялық институтының (MIT) қызметкерлері Ноэль Моррис және Том Ван Влек CTSS (Compatible Time-Sharing System) операциялық жүйесіне арналған MAIL бағдарламасын жазды. Бұл бағдарлама IBM 7090/7094 компьютерлерінде қолданылған.
Жыл
1965
Жүйе
CTSS
Бағдарлама
Электрондық пошта мекенжайы
Электрондық пошта жіберу үшін алдымен пошта қызметіне тіркелу қажет. Мекенжайдың жалпы пішімі: пайдаланушы_аты@провайдер_мекенжайы.
Мысал
Пошта қайта бағыттауы және хаттамалар
Электрондық хат алмасуда негізгі рөлді хаттамалар атқарады. Соның ең кең таралғаны — SMTP (ағылш. Simple Mail Transfer Protocol), яғни поштаны жіберудің қарапайым хаттамасы. Ол бүкіл әлемде электрондық поштаны жеткізу үшін қабылданған стандарт болып саналады.
DNS-тің орны
Көптеген іске асыруларда SMTP пошта бағыттау ережелерін анықтау үшін DNS-ті қолданады. Әртүрлі домендерде бір-бірінен тәуелсіз пошталық жүйелер жұмыс істей алады.
Жіберу тізбегі
Хабарламалар түйіндер арасында поштаны тасымалдайтын бағдарламалар арқылы жеткізіледі. Мұндай бағдарламалар MTA (Mail Transfer Agent) деп аталады.
Пошталық агенттер: MTA, MDA, MUA
MTA
Mail Transfer Agent — хабарламаларды серверлер арасында тасымалдайды (мысалы: sendmail, exim4, postfix, Microsoft Exchange Server, Lotus Domino).
MDA
Mail Delivery Agent — поштаны соңғы алушының жәшігіне жеткізеді. Кей жүйелерде MDA мен MTA бір бағдарламада біріктірілуі мүмкін, ал кейбірінде бөлек жұмыс істейді.
MUA
Mail User Agent — пайдаланушы поштаны оқитын және жіберетін клиенттік бағдарлама. Кей жағдайларда (мысалы, веб-интерфейсте) ол бөлек бағдарлама ретінде көрінбеуі мүмкін.
Жүйелердің бір-бірімен байланысу тәртібі көбіне қатаң стандартизацияланған және бұл үшін SMTP қолданылады. Ал пошталық жүйе мен қолданушы арасындағы өзара әрекеттесу ашық немесе жабық хаттамалар арқылы әртүрлі ұйымдастырылуы мүмкін.