Түрлі түсті қарындаштармен орындалған жұмыстар

Сабақтың мақсаты

Дағды қалыптастыру

Оқушыларды түрлі түсті қарындашпен жұмыс істеу тәсілдеріне үйрету, әртүрлі техникаларды қолдануға бағыттау.

Шығармашылықты дамыту

Ойлау, қиялдау, өз ойын көркем түрде жеткізу қабілетін дамыту.

Натюрморт орындау

Түрлі түсті қарындаштарды пайдаланып натюрморт салу жолдарын меңгерту.

Сабақтың өту барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  1. 1 Сәлемдесу.
  2. 2 Оқушыларды түгендеу, кезекшіні тағайындау.
  3. 3 Сабаққа дайындығын тексеру.

II. Өткен тақырыпты қайталау (сөзжұмбақ)

Төмендегі сұрақтар арқылы графика түрлерін еске түсіреміз.

1) Арнаулы әктасқа салынып, арнайы ерітіндімен шайылып өңделетін графика түрі?

Жауабы: Литография

2) Француз тіліндегі “graver” (қию, тырнау) сөзінен шыққан ұғымның қазақша баламасы?

Жауабы: Гравирлеу

3) Шетіне сурет ойып салынған тақта да, сондай-ақ одан алынған басылым да қалай аталады?

Жауабы: Гравюра

4) Француз тілінен аударғанда “ащысу” деген мағына беретін, азот қышқылы арқылы әсерлену процесі қалай аталады?

Жауабы: Офорт

5) Бедерлі ағаш тақта немесе білік арқылы қағазға түсірілетін типографиялық бояудың ізі қалай аталады?

Жауабы: Оттиск

6) Грекше “xylon” — кесілген ағаш, “grapho” — жазамын. Ағашқа жасалған гравюра қалай аталады?

Жауабы: Ксилография

7) Линолеумге жасалған гравюра қалай аталады?

Жауабы: Линогравюра

III. Жаңа тақырып: түрлі түсті қарындаштар

Түрлі түсті қарындаштар — графикалық жұмыста қолдануға болатын тиімді құрал. Дегенмен қазіргі таңда оларды мүмкіндігінше кең қолдану үрдісі бәсеңдеп барады.

Көптеген танымал суретшілер түрлі түсті қарындаштарды өз жұмыстарында пайдаланған. Біз кейде оларды тек кішкентай балалардың ермегі сияқты қабылдаймыз, алайда бұл — қате түсінік.

Практикалық кеңес

Түрлі түсті қарындашпен жұмыс жасауды өсімдіктерді, натюрмортты, табиғат көріністерін салудан бастау пайдалы. Әсіресе ағаш бұтақтары, гүл күлтелері мен жапырақтарының фактурасын беруде бұл құрал өте ыңғайлы.

IV. Сарамандық бөлім: натюрморт құрастыру

Түрлі түсті қарындаштармен натюрморт орындау кезең-кезеңімен ұйымдастырылады:

1-кезең

Композиция

Заттарды үйлестіріп орналастыру, негізгі пішіндерді белгілеу.

2-кезең

Пішін және жарық-көлеңке

Көлемді шығару, тондық қатынастарды анықтау.

3-кезең

Түстік өңдеу

Түстерді қабаттап беру, детальдарды нақтылау, жұмысты аяқтау.

V. Бекіту сұрақтары

  • Түрлі түсті қарындаштармен орындалған сурет қай өнер түріне жатады?
  • Түрлі түсті қарындашпен жұмысты қалай бастау керек?

VI. Көрме ұйымдастыру және бағалау

Оқушылардың жұмыстарынан шағын көрме ұйымдастырылады. Бағалау барысында композиция, пропорция, түстік шешім, ұқыптылық және шығармашылық көзқарас ескеріледі.

VII. Үй тапсырмасы

Тапсырма: «Менің ас үйім» тақырыбында өз ас үйіңіздегі ыдыстардан құралған натюрморт орындау.

Ұсыныс: 2–4 заттан тұратын қарапайым композициядан бастап, жарық бір жақтан түсуін қадағалаңыз.