Армысың Ана тілі
Ертеңгіліктің жүру барысы
Құрметті ата-аналар, ұстаздар және шәкірттер! Сіздер бүгінгі «Қош бол, құтты әліппем!» ертеңгілігіне қош келдіңіздер.
Бүгін ата-анаға да, ұстазға да, шәкіртке де үлкен қуаныш: балғын балаларымыз білім шыңына бастайтын алғашқы сара жол — Әліппені оқып аяқтап отыр.
Бүгінгі мерекеміз — кеше ғана, бар болғаны төрт ай бұрын мектеп табалдырығын именіп аттаған бүлдіршіндеріміздің не бітіргенін, нені үйренгенін, нені меңгергенін көрсету. Ендеше, ортаға шәкірттерімізді шақырайық!
Шәкірттерді таныстыру
1) Мәулен
Мәулен — сабырлы, сабақты үздік оқиды. Айтқанды лезде қағып алып, тапсырманы шапшаң орындайды.
2) Мағжан
Мағжан — ынталы, жігерлі бала. Үнемі озат, әнді де әсерлі орындайды.
3) Жарбол
Жарбол — ынталы. Мінезі тұйықтау болса да, сабақты зер сала түсініп, үздік оқиды.
4) Рауан
«Р» — діріл дыбыс, оны білу маңызды. Есімі «Р» әрпінен басталатын Рауанға Алла жар болсын, ырыс қонсын.
5) Ақерке
Ақерке — зерек. Өлеңді мәнерлеп оқиды, көп деректі суреттеп, әңгімелеуге шебер.
6) Рүстем
Рүстем — жайлы, сабырлы. Үндемей жүріп-ақ көп нәрсені жеңеді, сөз таласпайды.
7) Қуаныш
Ата-анасының еркесі. Ұқыпты, таза жүреді. Ортамыздың кенжесі — Қуаныш.
8) Дастан
Дастан — үлгілі оқушы. Оқуды да, өнерді де сүйеді. Достарымен тәртіпті сақтай біледі.
9) Ерболсын
Ерболсын — алғыр, ынталы. Кейде жалқаулық жеңсе де, алға ұмтылысы басым.
10) Нұрбек
Нұрбек — қай жерде де жақсыға жақын жүреді. Жанашыр, үздік, сыйластықты біледі.
11) Айдай
Айдай — ынталы қыз. Мектепте үздік оқушы, жолы әркез ашық болсын!
12) Нұрбану
Нұрбану — ерекше қыз. Айтқанды тез ұғады, тапсырманы тиянақты орындап, алға шығады.
13) Әсел
Әсел — әдемі, мінезі жайдарлы. Анасына қамқор болып, ақылды болуға талпынады.
14) Аружан
Аружан — ашық қабақты, саналы. Сабақты үздік оқиды, талабы қуантады.
15) Жансая
Жансая — сыныбы үшін жанын салатын озат, үлгілі оқушы. Одан үлгі алайық.
Рәсімдер мен көркем бөлім
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Әнұраны
Ертеңгіліктің салтанатты сәті — Мемлекеттік Әнұранды орындау.
Әліппе — білімнің бастауы
Ақын Мұзафар Әлімбаев жырлағандай, білім бірден келмейді — ол біртіндеп бойға сіңеді. Ал том-том қалың кітаптардың басы — Әліппе.
Жеміске құты тола ма,
Бір-бірлеп теріп алмасаң?
…
Том-том қалың кітаптың
Басы болар — Әліппең.
Бұл — ғылым мен білімге апарар биік асулардың алғашқы қадамы.
Ақеркенің өлеңі
«А»-ны айтқанда дауысымыз дірілдейді,
Ұстазым көз алдымда күлімдейді.
Күн сайын әріптердің атын біліп,
Сөз оқимын, буынды енді айырам.
Мұғалімнің үндеуі
«Ендеше, балалар, сүйікті Әліппемізге және бүгінгі қонақтарға оқу сауатымызды көрсетейік!»
Үлкен еңбек — үлкен нәтиже
Оқушылар көп еңбек етті: 42 әріпті түгел жаттады, оқуды, санауды, жазуды үйренді. Әліппемен қоштасу — тек біздің мектепте ғана емес: бүгін еліміздің мыңдаған баласы Әліппе кітабын аяқтағанын мерекелеуде.
Алфавиттің сыры
Айдай: «Білім деген бар жүгім, беске толды қоржыным. Осылай мен өткіздім он жылымның төрт айын.»
Диалог
Мәулен: «А» тұрады басында.
Әсел: «Ә» тұрады қасында, байқадың ба?
Аружан: «Б» тұрады үшінші.
Ақерке: Ал осының сыры неде? Түсіндірші.
Мәулен: «А» — аналар, ардақты.
Әсел: «Ә» — әкелер, салмақты.
Аружан: «Б» — балалар, әдемі.
Хор: Біздің елде үшеуі де кәделі.
Ақерке: Сондықтан олар алфавиттің басында тұрады.
«А»-дан «Я»-ға дейін: әріптер шеруі
Мұғалім: «Құрметті Әліппе! Бүгін “А”-дан “Я”-ға дейінгі әріптердің салтанатты шеруін қабыл алыңыз!»
А — Мәулен
Алма, алмұрт егеміз,
Айға сапар шегеміз.
Алақай-ау, алақай,
«А» дыбысын білеміз!
Ә — Әсел
Әжем, әкем — әніміз,
Әрқашанда сәніміз.
Енді білдік әдемі
«Ә» әрпінің мәнін біз.
Б — Аружан
Бостан-босқа ойнама,
Бидай толтыр қоймаңа.
Бақа, бала, ботақан —
Тағы сөз тап ойлана.
Т — Дастан
Тайға мініп шабамыз,
Тау мен тасты табамыз.
Тарақ, тауық, тайлақтан
«Т» дыбысын табамыз.
П — Ақерке
Бала отыр партада,
Оқы, үйрен, шаршама.
«П» дыбысы — дауыссыз,
Мәлім болды баршаға.
Ы — Жансая
Ыдыстарды жуамыз,
Жалқаулықты қуамыз.
Өте жақсы оқуға
Белімізді буамыз.
Н — Нұрбек
Нан — әлемнің азығы,
Дастарқанның қазығы.
Нар — түйенің асылы,
Өрісі — ел жазығы.
Р — Рауан
Ризамыз оқуға,
Ретімен тоқуға.
«Р»-ды айту қиын-ақ,
Кейбіреулер қорқуда.
Ш — Айдай
Шеңбер жасап тұрайық,
Басымызды бұрайық.
«Ш» дыбысын білеміз,
Сөзден сөйлем құрайық.
О — Рүстем
Он саусағым ойнасын,
Бояп-бояп қоймасын.
Отан, орман сөздерімен
«О» әрпін ойлайсың.
Қ — Қуаныш
Қауын-қарбыз жинаймыз,
Қағазды бос қимаймыз.
«Қ» дыбысын қиып ап,
Қонақтарға сыйлаймыз.
І — Жарбол
Іл-іл ілмешек,
Ірі шарды үрлесек.
Ренжиді інілер,
«І» дыбысын білмесек.
Г — Нұрбану
Гүлдер, гүлдер, көк гүлдер,
Өте берсін күндер.
«Г» дыбысын үйреніп,
Гүлге қарап өсіңдер.
К — Мағжан
Күндей күліп өсеміз,
Көңілді кең көшеміз.
«К» дыбысы көп екен,
Кітабымды көрсеңіз.
Я — Ерболсын
Даурықпаңдар, әріптер,
«Я»-ны жұрт дәріптер.
Мен «Я»-мын — соңғы әріп,
Менен әрі барып көр!
Мұғалім: «Шынында, балалар, “Я”-дан әрі бара алмаймыз. Неге? Себебі “Я” — соңғы әріп.»
Әсел: «Барлық әріп бағалы. Әріпсіз сөз болмайды, буын онсыз толмайды. Адам барлық әріпті ардақтайды.»
Ойындар, жұмбақтар және көріністер
Ата-аналармен ойын
Оқушылар жұмбақ, мақал немесе жаңылтпаш айтуды ұсынады. Ата-аналар да қатысып, балалардың тапқырлығын қолдайды.
Ертегі
Мәулен: «Әліппе бізге талай ертегі оқытты. Соны көрсетсек қалай болады?»
Ертегі: «Байлық пен ақыл»
Көрініс: «Бауырсақ» ертегісі
Рөлдер: автор — Ерболсын, кемпір — Жансая, шал — Нұрбек, бауырсақ — Ақерке, қасқыр — Рауан, қоян — Жарбол, аю — Дастан, түлкі — Мағжан.
Санамақ
Бір дегенім — бесік, шықтың содан өсіп.
Екі дегенім — елім, далам, тауым, көгім.
Үш дегенім — үміт, үміт арттар жігіт.
Төрт дегенім — төзім, төзе білем өзім.
Бес дегенім — бақыт, бағалайтын уақыт.
Математика бөлімі
Ойын: «Онның құрамы»
Дастан, Мағжан
Ойын: «9-дың құрамы»
Рүстем, Жарбол
Ойын: «8-дің құрамы»
Ақерке, Жарбол
Тура және кері санау
5-тің көршілері
Ұғымдар
Кесінді, түзу, сәуле дегеніміз не?
Ән: «Есеп сабағы»
Орындайды: Аружан
Алғыс пен қоштасу
Кім үйретті?
Балалар аз уақыт ішінде көп нәрсе үйренді. Мұның бәрін үйреткен — Әліппе, ата-ана, ұстаз.
Анаға арнау
Жансая: «Дүниенің жарық күні — анамыз. Дана болсақ, анаменен данамыз…»
Ән: «Ана» — Әсел, Жансая, Аружан
Әкеге құрмет
Мәулен: «Нағыз әке — ақылшы, асқақ жан…»
Ән: «Елтаңбасы елімнің» — Жарбол, Мағжан, Дастан, Мәулен, Ерболсын, Нұрбек
Ұстазға алғыс
Мағжан: «Әліппе даңғыл жол ашты, жаңа пәндер жалғасты…»
Хормен: «Рахмет, алғашқы ұстаз!»
Ән: «Мұғалім — ол біздің…» — Ақерке, Рүстем, Нұрбану, Айдай, Қуаныш, Рауан
Әліппемен қоштасу
Мұғалім: «Міне, балалар, осыншама білім беріп, тақылдатып сөйлеткен Әліппемен қоштасатын уақыт та келді.»
Нұрбек: «Әліппемен қош айтысып қаламыз, енді қолға кітап аламыз. Ата-ана, қуанышқа ортақ бол — сауатты болып шықты балаңыз!»
Әліппе: «Рахмет, балалар! Сендерге ризамын. Алда да осындай табыстарға жете беріңдер. Сау тұрыңдар!»
«Қош бол, құтты әліппем!»
Жаңа пәндермен танысу
Ана тілі
Мұғалім: «Балалар, оқуды әрі қарай жалғастырамыз. Ол үшін жаңа пәндер көмекке келеді. Қане, қарсы алайық: Армысың, Ана тілі!»
Ана тілі: «Мені оқысаңдар, сендерге көптеген қызықты әңгімелер, өлең-жырлар, тақпақтар, ертегілер үйретемін.»
Оқушылар: «Оқимыз, Ана тілі, оқимыз!»
Туған елдің тілімін,
Ақылы мол данамын.
Түсіндірер бәрін —
Ана тілі пәнімін.
Ана тілі — ұраным,
Ана тілі болмаса,
Мықты болмас тұрағың.
Ана тілім — елдігім,
Ана тілім болмаса,
Бүтінделмес кемдігім.
Қазақ тілі
Қазақ тілі: «Мені оқысаңдар, сендерді сауатты, көркем жазуға үйретемін.»
Оқушылар: «Оқимыз, қазақ тілі, оқимыз!»
Қазақ тілі — өз тілім, анам тілім,
Абай, Мұхтар сөйлеген дана тілім.
Қастерлейді ұл-қызың мәңгі сені,
Болашаққа байлаған дара тілім.
Мұғалім: «Ана тілі мен қазақ тілі, төрден орын алыңыздар.»
Ән: «Ән сабағы» — Әсел, Ақерке
Кітапқа шақыру және ата-анаға алғыс
Кітапханашыға сөз
Құрметті ата-аналар, енді балаларыңыз өз бетінше оқи алады. Сондықтан ертеңгілігімізге кітапханашы Маржан апай да қатысып отыр — сөз кезегін берейік.
Абайдың өсиеті
«Әсемпаз болма әрнеге…»
Ыбырайдың өсиеті
«Кел, балалар, оқылық.»
Ата-анаға ризашылық
Мұғалім: «Балалар, Әліппені жақсы меңгеруге, сауатты оқуға ата-аналарымыздың да үлесі зор. Қане, бәріміз ата-анамызға алғыс айтайық!»
Ата-анаға рақмет!
Енді ата-аналардан жылы лебіз, ақ тілек, бата сұралады.
Қорытынды
Марат ағайдың тілегі
Жүздеріңнен көрем шаттық арайын,
Болсын солай әрбір күнің, әр айың.
Тойларың құтты болсын, ата-ана,
Тойларың құтты болсын, ағайын!
Осы тілектермен бүгінгі ертеңгілігіміз аяқталады.
Қорытынды ән
Хор: «Менің Отаным»