Атом құрылысының планетарлық моделінің мәні
Сабақтың мақсаттары
Бұл сабақта оқушылар периодтық заң мен периодтық жүйенің құрылысын атом құрылысы тұрғысынан түсіндіріп, негізгі ұғымдарды жаңа анықтамалармен байланыстыра отырып тереңдетеді.
Білімділік
- Периодтық заң мен периодтық жүйенің мәнін ашу.
- ХЭПЖ құрылысын түсіндіру және оны атом құрылысына негіздеп сипаттау.
- Периодтық заңның заманауи (атом құрылысына сүйенген) анықтамасын қолдану.
Дамытушылық
- Атомның электрондық конфигурациясын жазу және толтыру дағдысын дамыту.
- Сөздік қорды байыту, талдау және қорытынды жасау қабілетін жетілдіру.
- Зейін, есте сақтау және жүйелеу біліктерін дамыту.
Тәрбиелік
- Сабақ уақытын тиімді бағалауға үйрету.
- Еңбекқорлыққа және пәнге қызығушылыққа тәрбиелеу.
Сабақтың құрылымы
1) Ұйымдастыру кезеңі
Сабақтың мақсаты мен кезеңдерін нақтылау, оқушыларды жұмысқа және психологиялық тұрғыдан сабаққа дайындау.
Жалпы мақсат таныстырылып, сабақ жоспары қысқаша көрсетіледі.
2) Үй тапсырмасын тексеру
Оқушылардың оқу мақсаттарын айқындауына, материалды бір мезгілде қабылдап, қорытынды жасап, жалпылап және жүйелей білуіне бағытталады.
Назарда
Оқушылардың білім алуға деген ынта-ықыласын жұмылдыру және оқу міндеттерін саналы түрде түсіндіру.
3) Білімді жаңғырту (актуализация)
Периодтық заң мен атом құрылысы бойынша базалық білімді еске түсіріп, жаңа тақырыпқа тірек ұғымдарды бекіту.
Қайталау сұрақтары
- 1 Периодтық заңның ашылуы қандай болжамдарға мүмкіндік берді?
- 2 Триада және октава заңдарын салыстырыңдар.
- 3 Д. И. Менделеевтің негізгі еңбектерін атаңдар.
- 4 Периодтық жүйенің құрылысы қандай?
Атом құрылысына тірек сұрақтар
- 5 Атом неден тұрады?
- 6 Паули принципін түсіндіріңдер.
- 7 Энергетикалық деңгейлердің толтырылу тәртібін түсіндіріңдер.
- 8 Периодтық заңның жаңа анықтамасын айтыңдар.
ТМ-3 бойынша бірнеше оқушы жеке жұмыс орындайды; үлгерімі төмен оқушылар кітап көмегімен тапсырманы орындайды.
4) Жаңа сабақты түсіндіру
Мақсат — оқушылардың қабылдауын, есте сақтауын және материалды жүйелеуін қамтамасыз ету; ұғымдар мен заңдылықтарды талдауға және өздігінен жұмыс істеуге жағдай жасау.
Өзіндік оқу
- Параграф §2.6 — 69–70-беттер.
- Оқығанын тірек сызба/қысқаша конспект арқылы бекіту.
Фронтальды әңгімелесу
Оқушылар жаңа білімді сұрақ-жауап арқылы нақтылап, ғылыми дәлелдер мен қорытындыларға сүйенеді.
Талқылау сұрағы 1
Ашылған жаңалықтар нені дәлелдеді?
Радиоактивтілік (Беккерель, 1896), сәулелер табиғаты (Резерфорд, 1899–1903), атом ядросының анықталуы (Резерфорд, 1909–1911), электрон заряды (Милликен, 1909) сияқты жаңалықтар атом құрылысының күрделі екенін дәлелдеді.
Осы деректер Резерфордтың атом құрылысының планетарлық моделін ұсынуына негіз болды.
Талқылау сұрағы 2
Планетарлық модельдің мәні қандай?
Модель атомның құрамын және бөлшектердің ядро айналасындағы орналасу идеясын көрсетеді. Сонымен қатар химиялық элементтің реттік нөмірінің физикалық мәнін талқылауға мүмкіндік береді.
Талқылау сұрағы 3
Протон-нейтрондық теорияның негізгі ұғымдары
- Изотоптар
- Ядролық күштер
- Ядролық реакциялар
5) Қорытындылау және рефлексия
Оқушылар негізгі ұғымдарды жинақтап, өз түсіну деңгейін бағалайды және келесі бөлімдер бойынша жұмысты жоспарлайды.
Жүктеу / қарау үшін тапсырма
- §2.6
- §2.7
- §2.8
- §2.9
- §2.10
Толық нұсқасын қарау үшін материалдарды жүйелі түрде қарап, қысқаша конспект жасаңыз.