Қазақша рефераттар

Досыңның кемшілігін кешіре біл

Сабақтың барысы

Мен — Сәтбаев қаласындағы №5 орта мектептің тарих пәні мұғалімі Медеубаева Айнұр Құлтасқызы. Бүгінгі кездесуде оқушылар бір-бірімен жақынырақ танысып, достық туралы ой бөліседі.

I. Ұйымдастыру және танысу тренингі

Әр оқушы өз есіміне жарасымды сын есім қосып танысады. Бұл жаттығу сыныпта жылы атмосфера қалыптастырып, бір-біріне ықылас білдіруге көмектеседі.

Мысалдар

  • Айдай — Айнұр
  • Нұрдай — Нұрлыбек
  • Аяулы — Ақсамал
  • Аққудай — Аружан

Тағы да

  • Оқымысты — Оңалбек
  • Ынталы — Ықылас
  • Ажарлы — Асыл
  • Айбатты — Аяжан

Одан кейін оқушылар екі топқа бөлініп жұмыс жасайды: «Сыйластық» және «Достық».

II. Ән арқылы көңіл күй қалыптастыру

Сабақта «Абзал достар» әні тыңдалып, достықтың сағыныш, құрдастық, бірлік сияқты қырлары талқыланады.

Әннен үзінді

Бір ауылдан түлеп ұшқан жастар едік,

Бір дәуірдің мөлдіреген аспаны едік.

Амандастар қайда, абзал достар қайда?

III. Тақырыпты ашу: ой қозғау сұрақтары

1) «Дос» деген кім?

  • Сыр бөлісетін адам
  • Мені жақсы түсінетін адам
  • Көмекке әрдайым дайын адам
  • Қандай жағдай болса да бірге болатын адам
  • Сенімді адам

2) «Достық» дегенді қалай түсінеміз?

Оқушылар өз суреттері арқылы түсіндіреді. Мысал жауаптар:

Адамдар арасындағы байланыс Шеңбер (бірлік) Жүрек (мейірім) Гүл (күтім)

3) Талқылауға арналған сұрақтар

  1. Досың бар ма? Ол кім?
  2. Достық — шынайы сезім бе, әлде жай ұғым ба?
  3. Достық жасқа байланысты ма?
  4. Қыз бала мен ер баланың арасында достық бола ма?
  5. Жақсы дос пен жаман дос қандай болады?
  6. Досың қиындыққа тап болса, не істейсің?
  7. Дос қандай болуы керек?

IV. «Дос» күншуағы және «Досымның жүрегі» ойыны

Оқушылар «Дос» тақырыбында күншуағын құрастырып, достың қасиеттерін жазады. Кейін «Досымның жүрегі» ойынында бір-бірінің жақсы қасиеттерін жүрек пішініндегі қағазға жазып, дауыстап оқиды.

Достың қасиеттері

адал жомарт адамгершілігі мол қарапайым мейірімді кешірімді төзімді ақылды сабырлы салмақты кек сақтамайды ашық бүкпесіз

V. Жағдаяттан шығу (топтық жұмыс)

Жағдаят 1

Ең жақын досың өзінен кіші баланың ұялы телефонын тартып алды. Сынып жиналысында бұл мәселе талқыланып жатыр. Досың сенен көмек күтіп отыр. Сен не айтар едің?

Жағдаят 2

Досыңды үлкен балалар күш көрсетіп ұрып жатыр. Оларға күшің жетпейді. Сен не істейсің?

VI. Сергіту сәті

Музыка ырғағымен қимыл-қозғалыс жасап, оқушылар бой сергітеді. Бұл бөлім назарды қайта жинақтауға көмектеседі.

VII. Мақалды жалғастыр

Оқушылар мақал-мәтелдердің жалғасын тауып, достық туралы халық даналығын талдайды.

Тапсырмалар

  1. Кемшіліксіз .... іздеген адам .... қалады.
  2. Дұшпан .... айтады, дос .... айтады.
  3. Жаңылмайтын .... жоқ, сүрінбейтін тұяқ ....
  4. .... жаңасы жақсы, .... көнесі жақсы.
  5. .... ақшаң болғанша, көп досың ....
  6. Досы көппен ...., досы жоқпен ....
  7. Досы ...., өзі де жақсы.
  8. .... басқа қарайды, .... аяққа қарайды.
  9. Ақылсыз ...., ақылды дұшпан ....
  10. Досың мың ...., .... біреу болса да көп.
  11. .... адам тамыры жоқ .... тең.
  12. .... дос болсаң, сасқанда ақылың айтар. .... дос болсаң, топ ішінде бетіңді қайтарар.

Жауаптары

  1. Кемшіліксіз дос іздеген адам доссыз қалады.
  2. Дұшпан күлдіріп айтады, дос жылатып айтады.
  3. Жаңылмайтын жақ жоқ, сүрінбейтін тұяқ жоқ.
  4. Киімнің жаңасы жақсы, достың көнесі жақсы.
  5. Көп ақшаң болғанша, көп досың болсын.
  6. Досы жоқпен сырлас, досы көппен сыйлас.
  7. Досы жақсының — өзі де жақсы.
  8. Дос басқа қарайды, дұшпан аяққа қарайды.
  9. Ақылсыз достан ақылды дұшпан артық.
  10. Досың мың болса да — аз, дұшпаның біреу болса да — көп.
  11. Доссыз адам тамыры жоқ ағашпен тең.
  12. Білімдімен дос болсаң, сасқанда ақылың айтар. Білімсізбен дос болсаң, топ ішінде бетіңді қайтарар.

Қорытынды: Достық ережелері

Мұғалім оқушыларға достықтың нақты қағидаларын ұсынады. Бұл ережелер күнделікті қарым-қатынаста бағыт-бағдар береді.

  • Қиын кезде бір-біріңе көмектес.

  • Адал бол: досыңды алдама.

  • Қорлама: досыңның намысын таптама.

  • Бөлісе біл: қызықты сәттерді бірге өткіз.

  • Әділ бол: досыңды барда да, жоқта да шынайы бағала.

  • Кешір: кемшілігін түсіністікпен қабылда.

Достық — ел бірлігіне бастар құндылық

Мұғалім достықтың тек адамдар арасында емес, ұлттар мен мемлекеттер арасында да болатынын атап өтеді. Қазақстан әлем елдерімен достық қарым-қатынас орнатып, бірлігі бекем ел ретінде дамып келеді.

Сұрақ

Еліміз қандай мемлекет?

Тәуелсіз мемлекет.

Сұрақ

Тәуелсіздікті қашан алдық?

1991 жыл, 16 желтоқсан.

Негізгі ой

Бірлік пен достық — жетістіктің тірегі. Тәуелсіздік те татулықпен нығаяды.

Көк байрағың биіктеп, арманыңа жет, Алашым — деп ақ тілек айтылады.

Рефлексия және қорытынды ән

Оқушылар сабақтан алған әсерін гүлдің жапырақшаларына тілек ретінде жазып, ортақ «тілек гүлін» құрастырады. Сабақ соңында «Достық» әні орындалады.

Ән мәтінінен

Ортақ мекен жер шары, төбемізде бір аспан.

Барлық ұлттың баласы, достығымыз жарасқан.

Ортақ бізге бір Отан, ортақ жердің байлығы.

Мадақтау

Сабаққа белсене қатысып, өз ойларын ашық жеткізген оқушыларға алғыс білдіріледі. Әр топқа мектеп атынан «Достығымыз нығая берсін!» деген ізгі ниетпен достық сертификаты табысталады.