Жамбыл өлеңдері

Сабақ туралы мәлімет

Аймақ
Шығыс Қазақстан облысы, Катонқарағай ауданы, Үлкен Нарын ауылы
Мұғалім
Қ. Дамитов атындағы бастауыш сынып мұғалімі Толенбаева Гульнара Айтказыевна
Сабақтың тақырыбы
«Ленинградтық, өренім»
Көрнекілігі
Интерактивті тақта, суреттер, сызбалар
Түрі
Дәстүрлі сабақ
Типі
Жаңа білім беретін сабақ
Формасы
Жаңа ұғым мен түсінік беру сабағы

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушыларға жаңа тақырып бойынша жалпы түсінік беру, өлеңмен жұмыс істеу дағдыларын меңгерту.

Дамытушылық

Өлеңді талдау, мәнерлеп оқу, ауызша мазмұндау біліктіліктерін дамыту.

Тәрбиелік

Ізденімпаздыққа баулу, мемлекеттік тілге құрмет пен ықылас қалыптастыру, тіл үйренуге ынталандыру.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру

  • Амандасу
  • Сыныпты түгендеу
  • Күнді жаздыру

II. Үй тапсырмасын тексеру

Оқушыларға үйге қазақтың ғасыр жасаған ақыны Жамбыл Жабаевтың өмірі мен шығармашылығы туралы қысқаша мәлімет және презентация дайындау тапсырылған. Сабақта презентация көрсетіліп, оқушылар өз материалдарын қорғайды.

III. Білімді жан-жақты тексеру

Патриот ақын туралы білімдерін ортаға салу мақсатында әуен қосылып, презентация көрсетіледі. Оқушылар кезекпен сөйлеп, өлеңдерден үзінді оқиды.

1-оқушы: Жыр алыбы Жамбыл 1846 жылы қазіргі Жамбыл облысы, Жамбыл тауының етегінде дүниеге келген.

2-оқушы: ХХ ғасырдың Гомері атанған ақын шығармаларында қазақ қоғамының қайшылықтары мен халықтың әлеуметтік жағдайы суреттеледі.

3-оқушы: Алғашқы өлеңдерінің бірі — «Жылқышы». Бұл туындыда әлеуметтік теңсіздік мәселесі көтеріледі.

4-оқушы: «Өтеген батыр», «Сұраншы батыр» сияқты тарихи тақырыптағы поэмалары бар. 1941 жылы үздік шығармалары үшін Мемлекеттік сыйлық берілді.

5-оқушы: Жамбылдың ұстазы — Сүйінбай. Ол айтыс өнерінің алтын діңгегі.

6-оқушы: Жамбылдың өлеңдері: «Ленинградтық, өренім», «Одақ», «Әкеме», «Шағым», «Өстепкеде», «Патша әмірі таралды», «Одағым».

7-оқушы: «Әкеме» өлеңі оқылады.

8-оқушы: «Өстепкеде» өлеңі оқылады.

9-оқушы: Өскемен қаласының орталық саябағы Жамбыл атымен аталады. Онда ақынның мүсіні орнатылған. Үлбі ауданында ауыл балаларына арналған Жамбыл атындағы мектеп-интернат бар.

10-оқушы: Жамбыл өз Отанын сүйген, оны мақтан еткен.

IV. Жаңа сабаққа кіріспе

  • Сабақтың тақырыбын хабарлау
  • Сабақтың мақсатын нақтылау

V. Жаңа сабақ: өлеңмен жұмыс

Мұғалім Жамбылдың «Ленинградтық, өренім» өлеңін үлестіріп береді. Сынып үш топқа бөлінеді: әр топ өлеңнің бір шумағымен жұмыс жасайды. Мұғалім өлеңді алдымен өзі оқып береді, оқушылар түсініксіз сөздердің астын сызады.

Жамбыл Жабаев — «Ленинградтық, өренім»

Ленинградтық өренім,
Аспанға үйлер бойлаған...
Мақтанышым сен едің!
Арқа тұтып алыста,
Нева өзенін сүйкімді
Айбыным деп ойлағам!
Бұлағымдай көремін.

Қазақстан жерінен
Көпіріне қарасам,
Тұтағандай ел кегі,
Көмкерген су көлемін.
Сендерге дем бергелі
Жолды кернеп қол кетті.

Өркеш-өркеш жарасқан
Шоқылардай дер едім.
Нева алабын қорыңдар,
Ленинградтың ерлері.
Сапырылған көк теңіз
Шомылдырып кемерін,

Шамы күндей жайнаған,
Заманымның өрнегі!
Ұрпаққа үлгі болыңдар.

Сөздік жұмысы (ауызша)

  • Өркеш-өркеш — бірінен бірі биіктей орналасқан қырқа, төбешік.
  • Қол — әскер, жасақ, көпшілік.

Теңеу сөздерді табу

Теңеу жұрнақтары: -дай, -дей, -тай, -тей.

  • Бұлағымдай (Нева өзені)
  • Күндей (шамы)
  • Шоқылардай (таулары)

Өлеңді әр шумақтан үш оқушы мәнерлеп оқиды, соңында бір оқушы толық оқып шығады.

VI. Жаңа сабақты пысықтау

Өлеңге талдау жасалады. Оқушылар сызбаны дәптерлеріне түсіріп отырған кезде интерактивті тақтадан «Петербург — Ленинград — Санкт-Петербург» тақырыбында қысқаша презентация көрсетіледі. Сызбалық талдауды мұғалім оқып береді, кейін екі оқушы оқиды және екі оқушы мазмұндайды.

VII. Үй тапсырмасы

I топ

  • Интернеттен ақын-жазушылар туралы материалдар жинау

II топ

  • Интернеттен иллюстрациялық суреттер жинау

III топ

  • Аймақтық тақырыпқа байланысты материалдар жинау

Барлық топқа ортақ тапсырма: «Ленинградтық, өренім» өлеңін жатқа айту және мазмұндау.

VIII. Бекіту

Нені білдік? Жамбыл Жабаевтың шығармашылығы мен «Ленинградтық, өренім» өлеңінің мазмұны, идеясы.

Нені үйрендік? Өлеңді мәнерлеп оқу, сөздікпен жұмыс, теңеулерді табу, талдау және мазмұндау.

IX. Бағалау

Оқушылардың жауаптары мен сабақ барысындағы белсенділігі ескеріліп, бағалары түсіндіріліп қойылады.