Қазақ әдебиеті энциклопедиялық анықтамалығы
Сабақ тақырыбы мен бағыты
Бұл интеграциялық сабақ 6-сыныптағы қазақ әдебиеті бөлімінде «Батырлар жыры» тақырыбын «Алпамыс батыр» жыры арқылы меңгертуге арналған. Негізгі өзек — оқушыға жыршылық өнерінің табиғатын танытып, жырды түсіну, тыңдау, талдау және мәнерлеп айту мәдениетін қалыптастыру.
Сабақтың түрі
Интеграциялық сабақ.
Сабақтың тәсілі
Проблемалық жағдаятқа негізделген жұмыс: жыршылықты таныту, ұғымды дәлелмен ашу, мәтіннен дәйек келтіру.
Пәнаралық байланыс және көрнекілік
Пәнаралық байланыс
- Қазақ тілі
- Қазақстан тарихы
- Музыка
- Бейнелеу өнері
Көрнекіліктер мен ресурстар
- Алпамыс батыр бейнесі (иллюстрация/портрет)
- «Алпамыс батыр» жырының мәтіні
- Қазақ әдебиеті энциклопедиялық анықтамалығы
- Жыр оқиғалары мен бейнелерін ашатын сюжеттік/бейнелік суреттер
Сабақ мақсаттары
Білімділік мақсаты
- Жырдағы ерлік пен батырлық идеяларын, елді сыртқы жаудан қорғау кезеңін таныту.
- Алпамыс бейнесінің халық қуатының, қажымас қайратының және сарқылмас күшінің көрінісі екенін дәлелдету.
Дамытушылық мақсаты
- Алпамысқа тән қасиеттерді саралап, дәлелмен талдауға дағдыландыру.
- Көркем сөйлеу және көркем жазу дағдыларын (құзыреттілігін) дамыту.
- Жырды сүйсіне жырлап, оны ұрпақтан ұрпаққа мұра ету идеясын ұғындыру, отаншылдықты асқақтату.
Тәрбиелік мақсаты
- Алпамыс бойындағы адамгершілік, ізгілік құндылықтарын оқушы бойына сіңіру.
- Өз елін, Отанын сүюге және адал қызмет етуге тәрбиелеу.
Түрткі тапсырмалар (топтық жұмыс)
Төмендегі тірек-ойлар арқылы оқушылар жырдағы негізгі ұғымдарды ашып, дәлел келтіріп, пікірін жүйелі жеткізеді.
1-топ
«Батыр туса — ел ырысы»
2-топ
«Ер қаруы — бес қару»
3-топ
«Ат — ер қанаты»
4-топ
«Еліңді сүйсең — ерлік істейсің»
Проблемалық сұрақтар (мәтінмен жұмыс)
- «Әзіреті-Қаратау әулиенің кені еді» деген жол неліктен осылай айтылады деп ойлайсың?
- «Атбесік салып басына, қабірін бұлар түзеді» дегенді қалай түсіндірер едің?
- «Ғайып-ерен қырық шілтен баланы қолдан демеді» деген тіркеске түсінік бер.
- Жыр тыңдап көрдің бе? Жырлауға талпынып көрдің бе? «Жыр» ұғымын қалай түсінесің?
Қорытынды тапсырма
Мәнерлеп оқу және жатқа айту
Оқулықта берілген үзіндіні сұрақ-жауап тәсілімен мәнерлеп оқып, жатқа айту. Жауаптарда мәтіннен нақты дәйек келтіріп, ойды жүйелі жеткізуге назар аударылады.