Тіл дамыту күнтізбелік жоспар
Түсінік хат
Бүгінгі бала — ертеңгі азамат, мемлекетімізді алға бастайтын тұлға. Сондықтан білімнің іргетасы бастауыш сыныптан қаланады. Бастауыш кезеңде білім беру үдерісі тәрбиемен қатар жүреді.
Қазақ тілі — бастауыш сынып оқушыларын алғашқы тілдік білім негіздерімен қаруландыратын, тіл арқылы қарым-қатынас жасаудың барлық түрін меңгертетін әрі олардың ой-өрісін дамытатын негізгі пәндердің бірі.
Пәнді оқытудың жалпы мақсаты
- Оқушыларда тіл туралы тұтас ғылыми ұғым қалыптастыру.
- Тіл ғылымы бойынша негізгі ережелерді меңгерту.
- Ауызша және жазбаша сөйлеудің коммуникативтік білігі мен дағдысын қалыптастыру.
- Тілдік тұлғаны дамытуға бағытталған жүйелі жұмыс жүргізу.
Бастауыш мектептегі мақсаттар
Бастауыш мектептегі Қазақ тілі пәнін оқытудың басты мақсаты — алғашқы тілдік мағлұматтарды меңгерту, сауатты жазу мен оқу дағдыларын жетілдіру, оқушының интеллектісі мен шығармашылық қабілеттерін дамыту, қатысымдық құзыреттілігін қалыптастыру және жеке тұлғаның дамуына жағдай жасау.
4-сыныпқа арналған «Тіл дамыту» факультативі
Бұл факультатив курсы 4-сынып оқушыларының қазақ тілі пәні бойынша алған білімін тереңдетуге, бастауыш курс көлемінде меңгерген дағдыларын жалғастырып дамытуға және қосымша мәлімет алуға бағытталған.
Бағдарламаның мазмұны
- Кіріспе
- Тілдің дыбысталу мәдениеті
- Көркем жазу
- Дыбыс және әріп
- Мәтінді көшіріп жазу
- Сөздік-грамматикалық формаларды қалыптастыру
Сағат көлемі (берілген тақырыптар бойынша)
Ескерту: Кіріспенің нақты сағат саны бастапқы жоспарлау құжаты бойынша нақтыланады.
Тілдің дыбысталу мәдениетіне тәрбиелеу
Баланың тілін дамытуда тілдің дыбысталу мәдениетіне тәрбиелеудің орны ерекше. Сөйлеудің маңызды құралдарының бірі — ым-ишара мен мимика. Оны түсіндіру және орынды қолдану да дыбысталу мәдениетін қалыптастырудың құрамдас бөлігі.
Мимика — жан дүниенің дене қимылы арқылы сыртқа көрінуі (бас изеу, күлу, жылау, қолмен немесе ауызбен белгі беру және т.б.). Бұл тәсілдерді кейбір дыбыстарды таныстыру барысында тиімді пайдалануға болады.
Негізгі бағыттар
- Қазақ әліпбиіндегі дыбыстарды таныстыру кезінде дауыс ырғағын, екпінді дұрыс қоюға және дыбыстарды анық айтуға үйрету.
- Дауысты, дауыссыз, қатаң, ұяң дыбыстарды ажырату және оларды дұрыс артикуляциямен айтуға жаттықтыру.
- Дыбыстардың дауысты/дауыссыз, қатаң/ұяң, үнді/үнсіз болып жіктелетінін меңгерту.
Оқыту тәсілдері
Тілдің дыбысталу мәдениетін қалыптастыруда дидактикалық ойындар тақырыптың мақсатына сай жүйелі түрде қолданылады.
Сөздік-грамматикалық формаларды қалыптастыру
Тілдің грамматикалық құрылымын бала өте ерте меңгере бастайды. Жоғары сыныпқа жақындаған сайын оқушылар әртүрлі типтегі мәтіндерді құрастыруды белсендірек игереді. Монологтық сөйлеу қалыптасып, грамматикалық құрылым байланыстырып сөйлеу арқылы жетіледі.
Күнтізбелік жоспар туралы
«Тіл дамыту» бойынша күнтізбелік жоспар осы мақсаттар мен мазмұнға сүйене отырып құрастырылады және оқу жылының ерекшелігіне қарай нақтыланады.