Қазақша рефераттар

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің анықтамасын білу

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі

Тарау

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Сынып және сағат саны

6-сынып, 15 сағат

Сабақтың тақырыбы

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу

Оқу мақсаттары

  • 6.2.2.2 — бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің анықтамасын білу.
  • 6.2.2.3 — бір айнымалысы бар теңдеулерді шешу.

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің анықтамасын біледі.

Оқушылардың көпшілігі

Бір айнымалысы бар теңдеулерді шешеді.

Кейбір оқушылар

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерге мәтіндік есептер құрастырады.

Бағалау критерийлері

  • Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің анықтамасын біледі.
  • Бір айнымалысы бар теңдеулерді шешеді.

Сабақтың басы (12 минут)

Ұйымдастыру кезеңі

  • Оқушылармен амандасу, қатысымды түгендеу.
  • Сынып бөлмесінің тазалығын тексеру.

Сабаққа қызығушылық ояту: сөзжұмбақ

Жұмбақ

Айқасқан екі таяқ,
Тұрады жоқты сұрап.

Жауабы

Икс (x)

Оқушыларға x айнымалысын қимыл арқылы көрсету ұсынылады: қол-аяқпен x белгісін жасап, ал a мен b — кез келген сандар екенін атап өтемін. Сосын «теңдік» белгісін қимылмен бейнелеп, ax = b теңдеуін дене қимылдары арқылы «жазып» көреміз. Бұл тәсіл сабаққа жағымды көңіл күй қалыптастырады.

Сұрақ-жауап

  • — ax = b қандай теңдеу?
  • — Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу.
  • — Бүгінгі сабақтың тақырыбы қандай?
  • — Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу.

Мақсат пен критерийлерді таныстыру

Сабақтың мақсаттары мен бағалау критерийлері оқушыларға түсінікті тілмен таныстырылады.

Үй тапсырмасын тексеру: «Көршіңмен ақылдас»

Оқушылар дәптерлерін алмастырып, бір-бірінің жұмысын тексереді. Дұрыс жауаптар интерактивті тақтада көрсетіледі.

Жаңа білімді меңгерту: «Төртбұрыш» әдісі

Сыныптың төрт бұрышына бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешуге қатысты мәліметтер жазылған A3 парақтары ілінеді. Оқушылар қолындағы сұрақтарға жауапты сағат тілі бағытымен ауыса отырып, бұрыштардағы материалдан табады.

Анықтамалар

ax = b (мұндағы x — айнымалы, a және b — сандар) түрінде берілген теңдеу бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу деп аталады.

Ескерту: бастапқы мәтіндегі кейбір терминдер бос орынмен берілген (мысалы, a саны мен b санының атаулары). Оларды сынып деңгейіне сай нақтылап толықтыру ұсынылады.

Түбірлері бірдей немесе түбірі болмайтын теңдеулер мәндес теңдеулер деп аталады.

Теңдеудің түбірі — айнымалының теңдеуді тура теңдікке айналдыратын мәні.

Теңдеуді шешу — оның барлық түбірлерін табу немесе түбірлерінің жоқ екенін дәлелдеу.

Қасиеттер

  • 1-қасиет: теңдеудегі қосылғыштың таңбасын қарама-қарсыға өзгертіп, оны теңдеудің бір жағынан екінші жағына көшіргенде теңдеу мәндес түрленеді.
  • 2-қасиет: теңдеудің екі жағын да нөлден өзге бірдей санға көбейткенде немесе бөлгенде теңдеу мәндес түрленеді.

Шешу алгоритмі

  1. 1 Теңдеуді мәндес түрлендіріп, ықшамдау.
  2. 2 Айнымалысы бар мүшелерді теңдеудің бір жағына, бос мүшелерді екінші жағына жинақтау.
  3. 3 Ұқсас мүшелерді біріктіріп, теңдеуді ax = b түріне келтіру.
  4. 4 Теңдеудің екі бөлігін де айнымалының коэффициентіне бөліп, x = b / a түбірін табу (a ≠ 0).

Топтық жұмыс және өзара тексеру

Тапсырмаларды орындағаннан кейін оқушылар жұмыстардың сипатына қарай үш топқа бөлінеді:

I топ

Анықтама

II топ

Қасиет

III топ

Алгоритм

Топтар сағат тілі бағытымен ауысып, бір-бірінің тапсырмаларын тексереді және қажет жерінде толықтыру енгізеді.