Қазақша рефераттар

Химия әлемі

Тақырыбы: «Химия әлемі» (Сынып лидері сайысы)

Бұл сабақ — 8-сынып химия курсында өтілген тақырыптарды қорытындылауға арналған сайыс-сабақ. Оқушылардың білімін жүйелеу, материалды меңгеру деңгейін тексеру, пәнге қызығушылығын арттыру, логикалық ойлау қабілетін дамыту және сынып көшбасшысын анықтау көзделеді.

Сабақтың түрі

Сайыс

Сабақтың типі

Қайталау

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, ойын элементтері

Құралдар мен реактивтер

  • Элементтердің таңбалары
  • Интерактивті тақта
  • Кестелер
  • Мыс(II) гидроксиді (Cu(OH)2)
  • Сынауықтар
  • Спирт шам

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру

Оқушылар мен мұғалімдерді орналастыру, сайыс ережелерін қысқаша түсіндіру.

II. Мұғалімнің кіріспе сөзі

Бүгінгі қорытындылау-сабақ «Химия әлемі» тақырыбына арналған және ойын түрінде өтеді. Сабақ барысында химиядан алған білімдеріңізді қолданып, қойылған сұрақтарға жауап бересіздер.

Сайыс турлары

  1. Бәйге
  2. Полиглот
  3. Химия әлемі
  4. Тест сұрақтары
  5. Егер мен болсам…
  6. Оратор

Ойынға 8 оқушы қатысады. Бағалайтын қазылар алқасы таныстырылады.

I тур — Бәйге

Жылдам сұрақтарға қысқа әрі нақты жауап беріледі.

  1. Зат массасының сақталу заңын кім ашты? (Ломоносов)
  2. Авагадро саны неге тең? (6,02 × 1023)
  3. Газдың мольдік көлемі қандай? (22,4 л/моль)
  4. Өндірісте сутекті қалай алады? (Суды электр тогының әсерімен ыдырату)
  5. Қышқылдар қандай күйде болады? (Сұйық және қатты)
  6. Реттік нөмірі 29 элементтің электрон қабаты нешеу? (4)
  7. Периодтық жүйеде неше период бар? (7)
  8. Атомдық массасы 12 болатын элемент? (С — көміртек)
  9. Реакция типтерін атаңыз. (Қосылу, айырылу, орынбасу, алмасу)
  10. Емдік қасиеті бар улы газ қайсы? (H2S)
  11. NH3 молекуласындағы химиялық байланыс? (Ковалентті полюсті)
  12. Хлордың жоғары валенттілігі қанша? (7)
  13. Сілтілік металдар периодтық жүйеде қайда орналасады? (I топ, негізгі топша)
  14. Еріген заттың массалық үлесі немен өлшенеді? (Пайызбен)
  15. Оттектің аллотропиялық түрөзгерісі қандай? (Озон)
  16. Na2O халықаралық номенклатура бойынша қалай аталады? (Динатрий монооксиді)

II тур — Полиглот

Тур екі кезеңнен тұрады: химиялық таңбаларды оқу және анаграммалардан сөз құрастыру.

1) Химиялық таңбалармен жұмыс

Тапсырма: таңбаны оқып, атауын қазақша және латынша айтыңыз.

Таңба Қазақша атауы Латынша атауы
Au алтын Aurum
Si кремний Silicium
C көміртек Carboneum
Fe темір Ferrum
Hg сынап Hydrargyrum
Zn мырыш Zincum
Cu мыс Cuprum
Pb қорғасын Plumbum

2) Анаграммалар

Тапсырма: анаграммадан сөз құрастырып, қазақша және орысша атауын айтыңыз, формуласын (немесе таңбасын) көрсетіңіз.

Анаграмма Дұрыс сөз Орысша Таңба/формула
Оди иод йод I2
Мкүіс күміс серебро Ag
Түрірк күкірт сера S
Омрб бром бром Br
Латын алтын золото Au
Тотке оттек кислород O2
Кутсе сутек водород H2
Ротф фтор фтор F2
Раног аргон аргон Ar

Ескерту: бастапқы мәтінде сынап/сурьмаға қатысты бір жолда сәйкессіздік болғандықтан, бұл бөлімде мектеп бағдарламасына сай кең таралған атаулар мен таңбалар реттеліп берілді.

III тур — «Химия әлемі»

Кестедегі 9 шаршыда 20, 30, 40 сандары берілген. Оқушы таңдаған ұпайына сәйкес сұраққа жауап береді (логотип орналасқан).

20 ұпай

  • HCl → H + Cl — бұл қандай байланыс? (иондық)
  • Mg + 2e → Mg — бұл қандай процесс? Неге? (тотықсыздану, электрон қосып алу)
  • Галогендердің ең белсенді элементі: (фтор)

30 ұпай

  • 1s2 2s2 2p3 — қай элементтің электрондық конфигурациясы? (N)
  • Периодтық жүйедегі орны бойынша 24-элементке сипаттама беріңіз. (IV период, VI B тобы; Cr)
  • Натрий атомының құрамы қандай? (11p, 11e; ең жиі изотопы Na-23 үшін 12n)

40 ұпай

  • NH4Cl → NH3 + HCl — реакция типі қандай? (айырылу)
  • Mr(CO2) табыңыз. (44)
  • Al2O3 қосылысындағы алюминийдің валенттілігі. (III)

Қазылар алқасы ұпайларды жариялайды. Осы турдан кейін 4 оқушы қалады.

IV тур — Тест сұрақтары

Қатысушылар өзге оқушылардың алдын ала дайындаған сұрақтарына жауап береді. Ұпайы төмен сайыскер келесі кезеңге арналған тапсырманы бірінші болып таңдайды.

Негізгі тест

  1. Төменде көрсетілген құбылыстардың қайсысы химиялық реакцияға жатады?
    а) мұздың еруі ә) күкірттің жануы б) қанттың еруі
  2. Суда ерімейтін тұзды табыңыз.
    а) NaCl ә) KCl б) AgCl
  3. Алюминийдің валенттілігі нешеге тең?
    а) 1 ә) 2 б) 3
  4. Сілтілік ортада лакмустың түсі қалай өзгереді?
    а) қызарады ә) сарғаяды б) көгереді

Қосымша сұрақтар (ұпай тең болған жағдайда)

  1. Суды толық тазарту үшін қандай әдіс қолданылады?
    а) фильтрлеу ә) дистильдеу б) қайнату
  2. s-электрон бұлтының пішіні қандай?
    а) гантель тәрізді ә) шар тәрізді б) сызықтық

Бұл турдың қорытындысы бойынша екі оқушы қалады.

V тур — «Егер мен болсам…» (тәжірибелік тапсырма)

Сіздерге мыс(II) гидроксиді бар сынауық және спирт шам беріледі. Осы құралдарды пайдаланып, мыс(II) оксиді мен су алыңыз және реакцияны түсіндіріңіз.

Бағалау өлшемдері

  • Қауіпсіздік ережесін сақтау
  • Бақылауды дұрыс сипаттау
  • Реакция теңдеуін және типін түсіндіру

Қазылар алқасы бағаларын береді.

VI тур — Оратор

Сайыскерлер сұрақ нөмірін таңдап, қысқаша мазмұндама жасап, негізгі ұғымдарды түсіндіріп береді. Ораторлық турдың бағалауынан кейін сынып лидері анықталады.

№1

Атом-молекулалық ілім

№2

Кристалдық торлар

№3

Тотығу дәрежесі

№4

Галогендер патшасы