Ескіден қалған асыл сөз

Тақырыбы: Табиғаттың әр мезгілі тамаша

Бұл шараның мақсаты — оқушыларға табиғаттағы өзара қарым-қатынасты түсіндіру, өсімдік пен жануарлар тіршілігінің сыртқы орта әсерімен және адамның іс-әрекетімен байланысын ұғындыру. Сонымен бірге балалардың ой-қиялын дамытып, табиғатты аялау мәдениетін қалыптастыру.

Кіріспе сөз

Табиғат егіз адаммен,

Ұқсастық табам содан мен.

Мәңгілік болсын егіздер —

Жер Ана, көл, теңіздер.

Табиғатты сүю — адамдықтың белгісі. Табиғатқа немқұрайлы қараған бала обал-сауапты сезінбей, жүрегі қатайып өсуі мүмкін. Ал табиғатты таныған бала өмірдің негізін түсінеді: ауа, су, жер, күн, аспан; жан-жануар, гүл, егін — бәрі де бір-бірімен байланысқан тұтас әлем.

Осы оймен ортаға сайысқа түсетін қатысушыларымызды шақырамыз.

I. Таныстыру

Сайыс — жаңа үміт пен тыныштықтың, достық пен бірліктің мерекесі. Ең алдымен сайыскерлерді құттықтап, әр минутын қуанышқа толтырайық. Қатысушылар рет саны бойынша өздерін таныстырады.

III. Тез ойла, тез тап

Бұл бөлімде ойдың ұшқырлығы мен байқағыштық сыналады. Сайыскерлер аң іздерін ажыратады: аңдар көбіне табанымен «жазады» — бірі бес саусағын анық басса, енді бірі тұяғымен із қалдырады.

Іздер бойынша жауаптар

№1 — аю
№2 — түлкі
№3 — қасқыр
№4 — күзен

IV. Табиғатты аялайық

Уа, дариға, алтын бесік туған жер,

Қадіріңді келсем білмей кеше гөр.

Жата алмас ем топырағыңды тебіренбей,

Ақын болмай, тасың болсам мен егер.

Бұл бөлімде табиғат туралы өлеңдер оқылып, туған жерге деген құрмет пен жауапкершілік сезімі тереңдетіледі.

VI. Тығырықтан шыға білейік

Бұл бөлімде топ басшыларының сөздік қоры, тапқырлығы және шапшаң ойлау қабілеті бағаланады.

VII. Ескіден қалған асыл сөз

Халық даналығына сүйене отырып, берілген болжамдардың (жұмбақ, нақыл, тұспал) шешімін табу тапсырмасы орындалады.

VIII. Жыл мезгілдерінің арулары

Бұл бөлімде қызықты сұрақтар арқылы оқушылардың табиғат, адам және қоршаған орта туралы білімдері тексеріледі.

2-сыныпқа арналған сұрақтар

1) Қойдың төлі қалай аталады?: Қозы.
2) Ұнды неден алады?: Бидайдан.
3) Адам өміріне не қажет?: Ауа, су, жылу, тамақ.
4) Көкжиектің тұстарын ата.: Оңтүстік, солтүстік, батыс, шығыс.
5) Ауаның түсі қандай?: Түссіз, мөлдір.

3-сыныпқа арналған сұрақтар

1) Ең үлкен құс?: Түйеқұс.
2) Түйенің төлін қалай атайды?: Бота.
3) Дені сау адамның жүрегі минутына неше рет соғады?: 60–80 рет.
4) Ожау тәрізді жұлдыз шоқжұлдызы?: Жетіқарақшы.
5) Қазақстан жер көлемі бойынша нешінші орында?: 9-орында.

V. Кім көп біледі?

Бұл бөлімде құстар туралы білім тексеріледі.

Жауаптар

№1 Қарлығаш, түйеқұс
№2 Тоқылдақ, бірқазан
№3 Көкек, қараторғай

Қорытынды ой

Табиғат — ортақ үйіміз. Әр мезгілдің өзіндік көркі бар, ал сол көрікті сақтау — әрқайсымыздың міндетіміз. Табиғатты аялау арқылы біз өз болашағымызды да қорғаймыз.