Көпір тапсырмалары
Витаминдер және олардың маңызы
Бұл сабақ витаминдердің маңызын, ағзадағы биологиялық рөлін, витамин жетіспеушілігінен туындайтын ауруларды және олардың алдын алу жолдарын түсіндіруге бағытталған. Сондай-ақ витаминдердің өсімдік және жануар текті өнімдерден алынатыны, күнделікті азық-түлік құрамында кездесетіні нақты мысалдар арқылы қарастырылады.
Сабақтың түрі
Ізгілендіру сабағы
Сабақтың типі
Жаңа материалды меңгерту
Оқыту технологиясы
Блум таксономиясы
Мотивация
Жаңа тақырыпты ашу және қызығушылықты ояту
Сабақтың мақсаты
- Витаминдердің маңызы мен ағзадағы биологиялық рөлін түсіндіру.
- Витамин жетіспеушілігінен болатын аурулар (гиповитаминоз, авитаминоз) және олардың алдын алу жолдарын талдау.
- Витаминдердің өсімдік және жануар өнімдерінде кездесетінін, тағам арқылы түсетінін нақтылау.
Сабақ кезеңдері (Блум таксономиясы бойынша)
I. Ұйымдастыру кезеңі
Психологиялық дайындық; смайликтер арқылы оқушылардың көңіл күйін анықтау.
II. «Көпір» тапсырмалары
Үй тапсырмасын сұрақ-жауап арқылы тексеру.
III. «Білім»
Жаңа сабақ; сыни тұрғыдан ойлауға арналған сұрақтар.
IV. «Түсіну»
Жұптық тапсырмалар.
V. «Талдау»
Интерактивті тақтамен жұмыс.
VI. «Қолдану»
Тәжірибе жұмысы.
VII. «Жинақтау»
Диалогтық оқыту: «Менен – сұрақ, сізден – жылдам жауап».
VIII. Бағалау
Тест жұмысы және қалыптастырушы бағалау.
IX. Үй тапсырмасы
«Көпір» тапсырмаларын бекіту және келесі тақырыпқа дайындық.
«Көпір» тапсырмалары (үй тапсырмасын сұрау)
Сыни тұрғыдан ойлауды дамыту үшін келесі сұрақтар бойынша қысқа әрі дәл жауап беріледі:
- Жасушада қандай процестер жүреді?
- Зат алмасу дегеніміз не?
- Тіршілік процестеріне қандай факторлар әсер етеді?
- Сыртқы ортадан организм не алады?
- Тіршілікке тән қандай белгілерді білесіңдер?
- Пластикалық алмасу дегеніміз не?
- Қоректік заттар дегеніміз не?
- Күнделікті пайдаланатын тағамда қандай күрделі органикалық заттар бар?
- Тағамдық заттардың құрылыстық қызметі дегеніміз не?
- Тағамдық заттардың энергетикалық қызметін түсіндіріңіз.
- Қоректік заттар ұлпалар мен жасушаларға қалай өтеді?
- Тағамдық заттардың құрамында қандай қосылыстар болады?
Жаңа сабақ жоспары
1) Витаминдердің маңызы
Ағзадағы негізгі қызметтері, өсу мен дамуға ықпалы, иммунитет пен зат алмасудағы рөлі.
2) Витаминдердің топтары мен түрлері
Суда еритін және майда еритін витаминдер ерекшеліктері.
3) Тағамдағы витаминдерді сақтау
Өңдеу, сақтау және пісіру кезінде витаминдердің бұзылуын азайту жолдары.
4) Қорытынды
Негізгі ұғымдарды жүйелеу, сұрақ-жауап арқылы бекіту.
Негізгі мәліметтер
Витаминдерді 1880 жылы орыс дәрігері Н. И. Лунин ашты. Витаминдер — организмнің тіршілік әрекетіне қажетті органикалық заттардың ерекше тобы. «Витамин» сөзі латын тіліндегі vita — «тіршілік» ұғымымен байланысты.
Суда еритін витаминдер
- C
- PP
- B
- B1
- B2
- B6
- B12
Бұл витаминдер суға жақсы ериді, сондықтан оларды сақтау және тағамды дұрыс өңдеу маңызды.
Майда еритін витаминдер
- A
- D
- K
- E
Майда еритін витаминдер ағзада жиналуы мүмкін, сондықтан мөлшерін қадағалау қажет.