Қазақша рефераттар

Алюминий өндірісі

Сабақтың тақырыбы

Алюминий және оның маңызды қосылыстары. Алюминий құймалары және олардың қолданылуы. Алюминий өндірісі.

Сабақтың түрі

Ашық сабақ.

Әдіс-тәсілдер

Түсіндіру, сұрақ-жауап, зертханалық жұмыс.

Көрнекіліктер

Периодтық жүйе; алюминий түйіршігі мен ұнтақ үлгілері; қышқыл, сілті; сынауық, ұстағыш, спиртшам.

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушылар алюминийдің маңызды қосылыстары мен құймаларын сипаттауды үйренеді; тұрмыста және техникада қолданылуын, сондай-ақ алюминий өндірісін түсінеді.

Дамытушылық

Ой-өрісті және танымдық белсенділікті арттыру; зейінді күшейту; өз бетінше қорытынды жасау дағдысын қалыптастыру.

Тәрбиелік

Дүниетанымды кеңейту, адамгершілік құндылықтарды нығайту және топтық жұмыс мәдениетін дамыту.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі (2 минут)

  1. Сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу.
  2. Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
  3. Сабақтың өту тәртібін қысқаша түсіндіру.

II. Үй тапсырмасы

Сұрақтар

  1. Алюминийдің периодтық жүйедегі орнын сипаттаңдар.
  2. Алюминий қайда және қандай мақсатта қолданылады?

«Тапқырлыққа тапсырма»

10 ұпай. Берілген реакция теңдеулерін аяқтап, теңестіріңдер.

III. Жаңа сабақ

Демонстрациялық тәжірибе

Алюминий және оның оксидінің қышқылдармен және негіздермен әрекеттесуін бақылау.

Алюминий оксиді (Al₂O₃)

  • Табиғатта глинозем, боксит, корунд түрінде кездеседі.
  • Ақ түсті, қатты зат; суда ерімейді.
  • Қаттылығы алмаздан кейін екінші орын алады, сондықтан бұрғылар мен тегістегіш құралдар жасауға қолданылады.

Ашудас және қолданылуы

  • Мата бояу өндірісінде және тері өңдеуде қолданылады.
  • Қазақстанда алюминий қосылыстары Мұғалжарда (Ащысай), Торғайда және Арқалық өңірінде кездеседі.

Қазақстандағы өндіріс

Өндірістік көлемде алюминий Павлодардағы алюминий зауытында (2007) алынады.

Алюминийдің қолданылуы

Алюминий — электротехникада кең қолданылатын металл. Жеңілдігі мен пайдалы қасиеттері оның құймалары арқылы айқын көрінеді: алюминий құймалары авиацияда, автокөлік өндірісінде және әртүрлі техникалық салаларда жоғары бағаланады.

Тұрмыс және құрылыс

  • Ғимарат салу және әрлеу жұмыстары.
  • Жиһаз, ыдыс-аяқ және тұрмыстық бұйымдар жасау.
  • Қаңылтыр және айна өндірісі.

Техника және химия

  • Электр сымдары мен кабель өндірісі.
  • Химиялық аппаратуралар дайындау (таза алюминий түрінде де қолданылады).
  • Жарылғыш заттар өндірісінде қолданылуы.
  • Жұқа фольга — конденсаторлар жасауда маңызды материал.

Құймалар және легирлеу

Металдық алюминий мыс, магний, титан, никель, мырыш және темір негізіндегі құймаларға легирлеуші қоспа ретінде кеңінен қолданылады.