Оқушыда дағды қалыптастыру
Сандардың тарихы және санау жүйелері
Бұл материал сандардың шығу тарихын еске түсіруге, сан мен цифр ұғымдарын ажыратуға, сондай-ақ санау жүйелерін түсінуге бағытталған. Оқу барысында позициялық және позициялық емес жүйелердің айырмашылығы талданып, әр түрлі негіздердегі жазылым ережелері қолданылады.
Негізгі бағыт
Санау жүйелерінің түрлерін анықтау және әр жүйедегі сан жазылуының ерекшеліктерін көрсету.
Күтілетін нәтиже
Екілік, сегіздік, ондық, он алтылық жүйелердің байланысын түсіндіру және салыстыру.
Оқу мақсаттары
Жаңа білім
- Сандардың шығу тарихын еске түсіреді.
- Сан және цифр ұғымдарын сипаттайды.
- Санау жүйелері мен олардың түрлерін анықтайды.
Жаңа түсінік
- Позициялық және позициялық емес санау жүйелерін ажыратады.
- Әрқайсысына жататын санау жүйелерін анықтайды.
Қолданым әрекеті
- Жазылу ережелерін пайдаланады.
- Әр жүйедегі сан жазылуының ерекшеліктерін көрсетеді.
Талдау әрекеті
- Позициялық жүйелердің байланысын анықтайды: екілік, сегіздік, ондық, он алтылық.
Шығармашылық әрекет
- Жаңа санау жүйесін ойлап табады.
- Ұсынған жүйенің ерекшеліктерін түсіндіреді.
Бағамдау әрекеті
- Санау жүйелерін салыстырып, олардың маңызын қорытындылайды.
Сабақ құрылымы
I. Ақпарат алмасу
Тақырыпқа кіріспе, негізгі ұғымдарды өзектендіру.
II. Алғашқы бекіту
Түсінгенін тексеру, қысқа тапсырмалар.
III. Құзырлылық қалыптастыру
Ережелерді қолдану, жүйелерді салыстыру.
IV. Шығармашылық қалыптастыру
Жаңа идея ұсыну, өз жүйесін сипаттау.
V. Бағамдау және бағалау
Қорытындылау, кері байланыс.
Сабақ типі
Фронтальді және топтық жұмыс.
Оқыту әдістері
Репродуктивті және ішінара ізденушілік.
Мұғалімнің рөлі
Бағыт-бағдар береді, қажет кезде көмектеседі және оқушылардың ойлауын дамытуға қолдау көрсетеді.
Негізгі ұғымдар мен терминдер
Оқушыда қалыптасатын дағдылар
- Тақырып бойынша танымдық сұрақтарды шешу.
- Белгіленген мақсатқа қол жеткізу және өзін-өзі дамыту.
- Топпен жұмыс істеу және топ жұмысының нәтижесін көру.
- Өз ойын сынып алдында дәлелді қорғау.
1-слайд: Сандардың шығу тарихы
Қайдан басталды?
- Сандар шамамен 1500 жыл бұрын Үндістанда пайда болған деген дерек бар.
- Алғашында сандар сызықшалар арқылы белгіленген.
Нөлдің рөлі
Нөл санының пайда болуы сан жазу тәсілдеріне төңкеріс жасады: ол бос разрядты көрсетуге және есептеулерді ықшамдауға мүмкіндік берді.
Теріс сандар қалай пайда болды?
Қарыз, жетіспеушілік сияқты өмірлік ұғымдар теріс сандардың қалыптасуына негіз болды.
2-слайд: Сан және цифр ұғымдары
Сан дегеніміз не?
Сан — мөлшерді сипаттайтын, санау мен өлшеуде қолданылатын абстрактілі ұғым.
Цифр дегеніміз не?
Цифр — санды жазуға арналған таңба. Бір сан бірнеше цифрдан құралуы мүмкін.
Сандардың негізгі түрлері
Натурал сандар
N
Санауға қолданылатын сандар жиыны.
Бүтін сандар
Z
Натурал, теріс сандар және нөл.
Рационал сандар
Q
Екі бүтін санның қатынасы түрінде жазылатындар.
Иррационал сандар
I
Дәл бөлшек түрінде жазылмайтындар.
Нақты сандар
R
Рационал және иррационал сандардың бірігуі.
Комплекс сандар
C
Нақты және жорамал бөліктерден тұратын сандар.