Кішіпейілділер тобы
Әдептілік – әдемілік
Таңертең айнаға қарап, өзіңізге жай ғана жымиып қоюдың күн бойғы көңіл күйге әсері зор. Жымию адамның өзіне сенімділігін, еркіндігін, достық ниетін, мейірімділігін, қуанышын аңғартады. Күлкі жанға тыныштық, жүрекке жылу, денеге саулық сыйлайды. Сондықтан бір-бірімізге әртүрлі тәсілмен күлімдеп қарайық.
Жылы тілек:
Бүгінгі күндерің сәтті болсын! Жақсы азамат болып өсуің — ата-анаңның да, ұстазыңның да тілегі. Қоғам алдында адал, достарыңа жанашыр, ата-анаңа қамқор, кішілерге үлгілі бол. Өзіңнен үлкеннің ақыл-кеңесін тыңда.
Ұйымдастыру кезеңі: «Шаттық шеңбер»
Сабақ басталарда оқушылар шеңберге тұрып, бір-біріне жақсы көңіл күй сыйлайды. Бұл — сыныпта сенім мен жылылық орнатудың қарапайым әрі әсерлі жолы.
Топтарға бөліну
Әр оқушы өз ниетін айтып, топқа бірігеді:
- «Мен сабаққа кешікпей келгім келеді.»
- «Мен таза болғым келеді.»
- «Мен ұқыпты болғым келеді.»
- «Мен әдепті болғым келеді.»
Топ атаулары
Ендеше, орнымызға жайғасып, сабақты бастайық.
I бөлім: Ой ашар (сұрақ–жауап)
Талқылауға сұрақтар
- Әдептілік дегеніміз не?
- Әдептілікті өзің қалай түсінесің?
Әр топ өз жауабын ватманға түсіріп, постер қорғайды.
Бағалау тәсілі: шапалақ
- 3 шапалақ — өте ұнаса.
- 2 шапалақ — түсіндіруі жеткіліксіз болса.
- 1 шапалақ — толық ашылмаса.
VI бөлім: Ситуациялық жағдаяттар
Әдептілік нақты әрекет арқылы танылады. Төмендегі жағдайларды талдап, ең дұрыс шешімді ұсыныңыз.
- Сіз отырсыз. Үлкен кісі кірді, бос орын жоқ. Не істер едіңіз?
- Көшеде қарт адам құлап қалды. Не істер едіңіз?
- Мектепте біреудің сөмкесін тауып алдыңыз. Не істейсіз?
- Дүкенде кезекте тұрсыз. Артыңызда әжей тұр. Қалай әрекет етесіз?
- Көшеде, мектепте, үйде таныс адамдар мен мұғалімдер кездессе, не деу керек?
- Үлкен кісі қолындағы затын көтере алмай келеді. Не деп, қалай көмектесесіз?
Мақал-мәтелмен бекіту
Әр жағдайға сай мақал-мәтел айтып, ойды нақтылаңыз: сөз — тәрбие құралы, әрекет — оның дәлелі.
«Жалғастыр» ойыны: болмайды және болады
Не істеуге болмайды?
- Үлкендердің алдын кесіп өтуге болмайды.
- Кішкентай баланы жылатуға болмайды.
- Құстарды атуға болмайды.
- Қыз баланы ренжітуге болмайды.
- Сабақтан кешігуге болмайды.
- Үйге жүгіріп, айғайлап кіруге болмайды.
- Үлкен кісіні ренжітуге болмайды.
- Сыныпта айғайлауға болмайды.
- Ысқыруға болмайды.
- Құстың ұясын бұзуға болмайды.
Не істеу керек?
- Үлкендерді сыйлау керек.
- Ата-ананың тілін алу керек.
- Тәртіпті болу керек.
- Оқу құралдарын күтіп, таза ұстау керек.
- Сабақты жақсы оқу керек.
- Киімге, оқу құралдарына және ас атасы — нанға ұқыптылықпен қарау керек.
Жақсы істі үйреніп, жаман қылықтан бойды аулақ ұстау — күн сайынғы дағдыға айналуы тиіс.
Мақал-мәтелдер: әдеп пен мейірім туралы
- Әдепті бала ата-анасын мақтатар, әдепсіз бала ата-анасын қақсатар.
- Мейірімділікті анадан үйрен, әдептілікті данадан үйрен.
- Сыйламаған жолдасын, сыйлай да алмас өз басын.
Талқылау
Мұғалім оқушының сезім дүниесіне әсер ететіндей жағдаяттар ұйымдастыруы маңызды. Оқушылардың өзара талқылауы жанашырлық сезімін оятып қана қоймай, оны бекітуге мүмкіндік береді.
«Жақсыдан үйрен – жаманнан жирен» (ұйқас арқылы)
Әр топқа өлең жолдары оқылады. Оқушылар ұйқас жауап тауып, мінез-құлықты ажыратады.
1)
Бұрылатын қызға да, ұрынатын ұлға да. Төбелеспей жүрмейтін, қандай бала бұл тұрған?
Жауабы: тентек, сотқар.
2)
Кітап түбі қырқылған, күнделігі жыртылған. Сабаққа да самарқау, қандай бала бұл тұрған?
Жауабы: бұзық.
3)
Сабақ айта білмеген, шақырмасаң жүрмеген. Сабақ бетін ашпайтын, баланы сен кім дер ең?
Жауабы: жалқау.
4–6)
- Сыйлап үлкен ағаны, сәлем берген баланы кім дейміз? Әдепті дейміз.
- Таудай биік талабы, жақсы оқитын баланы кім дейміз? Үлгілі дейміз.
- Кітап, дәптер, қаламы кір шалмаған баланы кім дейміз? Ұқыпты дейміз.
Шығармашылық жұмыс
Әр оқушыға парақ беріледі. Сол параққа өз бойындағы бір жаман қасиетті жазып, одан арылудың жолын ойластырады.
Өзіңе сұрақ
- Бұл әдет маған және айналама қалай әсер етеді?
- Оны өзгерту үшін бүгін қандай бір қадам жасай аламын?
V бөлім: «Жылы лебіз»
Топтар шеңберге тұрып, бірге ізгі тілектер айтады.
1-топ
Басымыз аман болсын!
2-топ
Аспанымыз ашық болсын!
3-топ
Күніміз жарық болсын!
Дерек
Өңір
Қызылорда облысы, Арал ауданы
Мектеп
№62 мектеп-лицей
Мұғалім
Ерғазиева Әсия Амангелдіқызы