Жылқының сүті - қымыз

Топтамадағы сабақтар тізімі

  1. «Ғажайып математика» (6-сынып)
  2. «Төртбұрыштар» (геометрия)
  3. «Квадрат теңсіздіктер» (алгебра, 8-сынып)

«Ғажайып математика» (6-сынып)

Мақсаты: оқушылардың білімге деген құштарлығын арттыру, қызықты тапсырмалар арқылы білімін тереңдету, математикалық ой-өрісін кеңейту және іздену қабілеттерін дамыту.

Сайыс кезеңдері

  1. I

    Таныстыру сәті

  2. II

    Үй тапсырмасы (қарсылас топтарға мақал-мәтелдер жасыру)

  3. III

    «Білмекке құмарлық» (логикалық есептердің жауабын қазақша, орысша, ағылшынша айту)

  4. IV

    Математика ертегілерде

  5. V

    Мерген есебі

  6. VI

    Қорытынды

Көрнекілігі

  • Интерактивті тақта
  • Слайд
  • Постер, маркер
  • Смайликтер, суреттер

Барысы (қысқаша)

  • Ұйымдастыру: психологиялық дайындық
  • Топқа бөлу
  • Үй тапсырмасы: мақал-мәтелдер
  • Логикалық есептер (3 тілде)
  • Ертегі, сұрақ-жауап, постер

І бөлім. Үй тапсырмасы: мақал-мәтелдер

Екі топ бір-біріне мақал-мәтелдің басын айтып, жалғасын табады және толықтырады.

І топ: «Алғырлар»

  1. Он екі айда (он үш той)
  2. Алты ай баққан арықты (бір түн ұрындырған өлтіреді)
  3. Жүзден жүйрік, (мыңнан тұлпар)
  4. Бір күн ашыққаннан (қырық күн ақыл сұрама)
  5. Жеті атасын білмеген (жеті жұрттың қамын жер)

ІІ топ: «Тапқырлар»

  1. Шындық — сегіз, (бақыт — егіз)
  2. Ер — егіз, (еңбек — жалғыз)
  3. Екі қарға таласса, (бір қарғаға жем түсер)
  4. Бір жылға (қоян терісі де шыдайды)
  5. Бас екеу болмай, (мал екеу болмас)

Қосымша

  1. Елуінде — ер дана, (елуінде — ел жаңа)
  2. Мыңның жүзін білмегенше, (бірдің атын біл)

ІІ бөлім. «Білмекке құмарлық»: Абай жұмбағы және үш тіл

Абайдың жұмбағы

Сыналар, ей жігіттер, келді жерің,

Сәуле болсаң, бермекке талапты ерің,

Жан құмары дүниеде немен екен,

Соны білсең, әр нәрсені білгендерің.

Жауабы: «Білмекке құмарлық»

Көп тілді меңгеру — заман талабы. Бұл кезеңде жасырылған есептің жауабын үш тілде айту керек: қазақша, орысша, ағылшынша.

1) Отбасында 7 қыз және әр қыздың бір інісі бар. Отбасында барлығы неше бала?

Жауабы: 8 — сегіз / восемь / eight

2) Қандай санның жазылуында қанша әріп болса, сонша цифр бар?

Жауабы: 10 — он / десять / ten

3) Түйеқұс таразыда бір аяғымен тұрғанда 12 кг тартады. Екі аяғымен тұрса, қанша кг тартады?

Жауабы: 12 — он екі / двенадцать / twelve

4) Бойы екі арыс, сиып жатыр 25 арыс.

Жауабы: сызғыш — линейка / ruler

5) Жеті жүз тесік, жалғыз-ақ есік.

Жауабы: ау — трал / net

6) Бір үйде елу батыр тұрады, үй сыртына сүйкенсе-ақ өліп жатады.

Жауабы: сіріңке — спичка / match

IV бөлім. Математика ертегілерде

Текті болу — ұрпаққа сын. Ата-баба салт-дәстүрін құрметтей отырып, ертегі әлеміне саяхат жасайық.

I. Қожанасыр мен журналист сұхбаты

Журналист: Құрметті көрермендер, «Ғажайып математика» сайысымызға Қожанасыр ата келіп отыр. Қарсы алайық!

Журналист: Сәлеметсіз бе, ата! Төрлетіңіз.

Қожанасыр: Сәлемет пе, балам. Рахмет!

Журналист: Ата, сіз қашан дүниеге келдіңіз?

Қожанасыр: Аспаннан дөңгелектер жауған кезде.

Журналист: Жолдасыңызбен қалай кездестіңіз?

Қожанасыр: Төрт дүниенің диагональдары қиылысқан кезде кездестік.

Журналист: Осы күні неше бала сүйіп отырсыз?

Біреуінің жүрегінің түгі бар,

Біреуінің күмбірлеген күйі бар.

Біреуінің қатты істейтін миы бар,

Біреуінің дөңгелеген биі бар —

Айтшы, қане, менің неше балам бар?

Жауабы: 4

II. Ұрылар есебі

Ертеде көшкен жұртта панасыз қалған кемпірдің жалғыз сиырын ұрламақ болып ұрылар келеді. Кемпір оларды айламен қорқытуды ойлап, бір шелек суды сапырып отырып мынадай өлең айтады:

Сапырып-сапырып Сарманға бер,

Құйып-құйып Құрманға бер.

Есіктегі екеуге бер.

Мұны естіген ұрылар: «Бұл үйде адам көп екен, әрі біреуі бізден де айлалы екен» деп кері қайтады.

Сұрақ: Ұрылардың санауы бойынша үйде қанша адам болған? Жауабы: 6 адам (оның ішінде 5 ұры)

III. «Алты қалпақ» стратегиясы

Екі топ бір-біріне сұрақ қойып, жауаптарын дәлелдеу арқылы ойларын негіздейді.

V бөлім. Мерген есебі және постер жұмысы

Нақыл: «Аң таппаған — атынан көреді, ата алмаған — мылтығынан көреді».

Сұрақ: Төрт түлікті атаңдар. Сиыр, түйе, қой, ешкі, жылқы.

Бұл бөлімде берілген есепті постерге түсіріп, шыққан мүсінге сәйкес (қой немесе жылқы) төрт түлік туралы қысқаша таныстырылым жасап, ассоциация құрастырады.

№1: Қой

  • Атаулары: қозы, марқа, тоқты, бағылан, тұсақ, қошқар
  • Пірі: Шопан ата
  • Шақыру: «пұшайт-пұшайт»
  • Өнімі: сүтінен ірімшік, айран, қаймақ, құрт алынады

№2: Жылқы

  • Атаулары: құлын, тай, жабағы, құнан, байтал, дөнен, бесті, бие, ат, айғыр
  • Пірі: Қамбар ата
  • Шақыру: «құрау-құрау»
  • Сүті: қымыз — шипалық қасиеті мол ұлттық сусын

VI бөлім. Қорытынды, марапаттау және өнер

С. Ковалевская: «Ақын жанды болмасам, математик те болмаған болар едім». Бүгінгі сайыста оқушылар өз шеберліктерін көрсетті. Енді жеңімпазды анықтаймыз.

«Төрт ана» — М. Шаханов

Тағдырыңды тамырсыздық індетінен қалқала!

Әр адам да өз анасынан басқа да

Жебеп жүрер, демеп жүрер арқада

Болу керек құдіретті төрт ана:

Туған жері — түп қазығы, айбыны,

Туған тілі — сатылмайтын байлығы,

Туған дәстүр, салт-санасы — тірегі,

Қадамына шуақ шашар үнемі —

Және туған тарихы, еске алуға қаншама

Ауыр әрі қасиетті болса да,

Төрт анаға әнін жалғай алмаған

Пенделердің басы қайда қалмаған?

Төрт анасын қорғамаған халықтың

Ешқашан да бақ-жұлдызы жанбаған.

Қасиетті бұл төрт ана — тағдырыңның тынысы,

Төрт ана үшін болған күрес — күрестердің ұлысы!

Марапаттау

Жеңімпаздар мен белсенді қатысушылар марапатталады.

Өнер бөлімі

«Қара жорға» биі орындалады.