Қазақша рефераттар

Қолдарын жаттықтыру

Ұйымдастырылған оқу іс-әрекеттің технологиялық картасы

Мектепалды даярлық тобына арналған жоспар. Бөлімі: Сауат ашу. Білім беру саласы: Қатынас.

Тақырыбы

А дыбысы мен әрпі

Әдіс-тәсілдер

  • Ойын
  • Сөздік
  • Көрнекілік
  • Практикалық

Көрнекі құралдар

Ойыншықтар, магнитті тақта, кеспе әріптер қалтасы, суреттер, текшелер, үлестірме материалдар, таяқшалар, компьютер.

Мақсаты

Жалпы мақсат

А дыбысы мен әрпімен таныстыру. А дыбысы бар сөздерге дыбыстық талдау жасай білуге үйрету. Қол жаттықтыру және дәптерге А әрпінің баспа түрін жазуды меңгерту.

Білімділік

А дыбысын сөздің кез келген жерінен (басында, ортасында, аяғында) таба білу. «Дыбыс» ұғымын меңгерту, дауысты дыбыстың ерекшеліктерін еске түсіру.

Дамытушылық және тәрбиелік

Ойлау және өзіндік пікір айту қабілетін дамыту, белсенді қызығушылықты арттыру. Имандылыққа тәрбиелеу, баланың рухани өсуіне бағыт беру.

Оқу-әдістемелік материалдар

  • «Сауат ашу» — Әліппе-дәптер
  • «Сауат ашу» — дидактикалық материалдар

Оқу іс-әрекетінің барысы

Сабақ құрылымы диалог, бақылау, талдау, жазылым және ойын элементтері арқылы ұйымдастырылады.

1) Қызығушылықты ояту: «Дәрігер қабылдауында»

Тәрбиеші балалармен әңгіме бастайды: «Балалар, бүгін дәрігер бәріңді тексерді ме? Тамақтарыңды көрсеткендерің бар ма? Дәрігер қалай тексерді?»

Балалардың ықтимал жауаптары: «Аузымды аштырды, тілімді басты да: “А” деп айт”, — деді.»

Кейін тәрбиеші балалардың бірін атымен шақырады (мысалы, «Айдын!»). Бала «А?» деп жалт қарайды. Осы сәтті пайдаланып, тәрбиеші қорытынды жасатады: шақырғанда естілген дыбыс — А.

2) А дыбысын айту және артикуляцияны бақылау

Балалар А дыбысын кезекпен анық, созыңқырап айтады. Тәрбиеші «А» дегенде ауыз қуысының қалай ашылатынын, еріннің қалпын бақылауға бағыттайды.

Еске түсіру

  • Дауысты мен дауыссыз дыбысты есту арқылы ажыратамыз.
  • Дыбыстың таңбасын әріп дейміз.
  • Әріпті көреміз және жазамыз; дыбысты естиміз және айтамыз.

Тәрбиеші тақтаға А әрпін жазып көрсетеді: «Мынау — А әрпі, А дыбысының таңбасы».

3) А дыбысы сөздің қай жерінде естіледі?

Балалар өз аттарын айтады. Тәрбиеші әр балаға А дыбысының атында бар-жоғын және оның сөздің қай жерінде тұрғанын анықтатқызады: басында, ортасында, аяғында.

Тіл дамытуға бағыт

Балабақшада жаңа сөзді көбіне «Бұл не?» немесе «Бұл зат қалай аталады?» сұрағы арқылы меңгерту тиімді. Осылайша бала лексиканы зат атауларынан бастап игереді.

4) Әліппе-дәптермен жұмыс: сурет бойынша әңгіме

Тәрбиеші балалардың назарын Әліппе-дәптердегі суретке аударады. Сұрақтар қою арқылы балаларға сурет бойынша әңгіме құрату ұйымдастырылады.

Балалардың ықтимал жауаптары (ойыншық атаулары)

  • Аю
  • Қоян
  • Аққу (текшедегі)
  • Ара (текшедегі)
  • Арыстан (шардағы)
  • Ат (шардағы)

Негізгі бақылау

Тәрбиеші А дыбысынан басталатын сөздерге ерекше назар аударады. Мысалы: «Аю» сөзінде А дыбысы сөздің басында; «Ара» сөзінде А дыбысы сөздің басында да, аяғында да кездеседі.

Тапсырма: «Осынша ойыншықты арбаға салып сүйреп келе жатқан балаға А дыбысынан басталатын ат қояйық». Балалар: Алмас, Асқар сияқты аттарды ұсынады. Суреттегі баланың аты: Алмас.

5) Оқылым және жазылым тапсырмалары

  • 6 6-бет: А дыбысын оқыту, тіл дамытуға арналған жаттығулар арқылы айтылымды жетілдіру.
  • 7 7-бет, 1-жаттығу: А дыбысының дауысты дыбыс екенін бекіту. А әрпінің торкөздегі орнын тауып, қызыл түспен бояу арқылы әріптің сөздегі орналасуын байқау.
  • 2–3 2–3-жаттығулар: балалардың өз бетімен орындауы. Жазу барысында партада дұрыс отыруды және қаламды дұрыс ұстауды қадағалау.

Қосымша мүмкіндік

Егер балабақшада компьютер болса, А дыбысының бас және кіші әрпін экраннан көрсетіп, таныстыруға болады. Бұл балалардың танымын кеңейтіп, цифрлық сауаттылыққа қызығушылығын арттырады.

6) Дидактикалық материалдар: жұмбақ, жаңылтпаш, бекіту

  • 4-бет: жұмбақ шешкізу арқылы балалардың тапқырлығын дамыту.
  • 4-бет: жаңылтпашты тыңдату, қайталату, анық әрі жаңылмай айтуға жаттықтыру; сөздердің мағынасын түсіндіру.
  • 5-бет: суреттегі заттардың атауын айтқызу; қай әріптен басталатынын және А дыбысының сөздегі орнын (басында, ортасында, аяғында) анықтату.

7) Сергіту сәті және қол жаттықтыру

Балалардың саусақтары жазу барысында тез шаршайтындықтан, саусақ бұлшық еттерін босаңсытып, икемін арттыруға арналған сергіту жаттығулары орындалады.

8) Дидактикалық ойын: «Сөз ойла, тез ойла»

Балалар А дыбысы бар сөздерді мүмкіндігінше көп әрі дұрыс айтуға тырысады. Әр дұрыс жауап берген балаға бір-бірден ойыншық үлестіріледі. Ойын соңында ойыншықтарды санап, кімнің көп сөз тапқанын анықтайды. Ойын жеңімпазы жарияланады.

Бағалау өлшемі

Дыбысты дұрыс айтуы, А дыбысының сөздегі орнын дәл анықтауы, тапсырмаларды мұқият орындауы және белсенділігі.