Жаңа білімді меңгеруге дайындау кезеңі
Сабақтың тақырыбы
Пейзаж — табиғатты бейнелеу.
Сабақтың мақсаты
Пейзаж туралы мағлұмат беру.
Сабақтың типі
Жаңа сабақты меңгерту.
Сабақтың әдісі
Әңгімелесу, үйрету, көрсету.
Міндеттері
Білімділік
- Пейзаж жанрымен және Ә. Қастеевтің шығармаларымен таныстыру.
- Табиғат көрінісін бейнелеуде перспектива заңдылықтарын ескере отырып, зат көлемін толық жеткізуге үйрету.
- Сурет салу заңдылықтарына баулу және білімді өздігінен меңгеруге жағдай жасау.
Дамытушылық
- Живопись өнері және пейзаж жанры туралы білімді тереңдету.
- Табиғат құбылыстарын бейнелеуде алуан түрлі көріністерді меңгертуге дағдыландыру.
- Есте сақтау қабілетін дамыту.
Тәрбиелік
- Эстетикалық тәрбие беру.
- Табиғат көріністерін бейнелеу арқылы бейнелеу өнерін және өз елінің табиғатын сүюге, құрметтеуге тәрбиелеу.
Құрал-жабдықтар
Мұғалім үшін
- Интерактивті тақтадағы слайдтар.
- Альбом.
- Сурет салудың бірізділігі көрсетілген кесте.
Оқушы үшін
- Альбом, қарындаш.
- Палитра, бояу.
- Қылқалам.
Сабақтың кезеңдері
- I Ұйымдастыру кезеңі.
- II Жаңа білімді меңгеруге дайындау кезеңі.
- III Жаңа білімді меңгерту.
- IV Жаңа білімді бекіту.
- V Сабақты қорытындылау.
- VI Үй тапсырмасы.
Жаңа білімді меңгеруге дайындау
Оқушылардың өткен сабақтардан алған білімін тексеру және ой қозғау мақсатында сұрақтар слайдтағы репродукциялармен бірге қойылады.
Қайталау сұрақтары
- 1. Бейнелеу өнері неше түрге бөлінеді?
- 2. Графика, кескіндеме, сәндік-қолданбалы өнер дегеніміз не?
- 3. Бейнелеу өнері түрлеріне, орындау тәсіліне және мазмұнына байланысты қандай жанрларға бөлінеді?
Жанрларды нақтылау
- Жансыз заттар мен бұйымдарды бейнелейтін шығарма
- Натюрморт
- Адам келбетін бейнелейтін жанр
- Портрет
- Су әлемін бейнелейтін жанр
- Маринистік
- Белгілі бір оқиғаны бейнелейтін шығарма
- Тарихи
- Хайуанаттар мен жануарларды бейнелейтін шығарма
- Анималистік
Жаңа білімді меңгерту: пейзаж ұғымы
Пейзаж — табиғатты бейнелеу. Бұл сөз француз тілінен енген және қоршаған ортаның, табиғат көрінісінің бейнесі деген мағынаны білдіреді.
Талқылау үшін шығармалар
Интерактивті тақта арқылы Ә. Қастеевтің пейзаж жанрында орындалған «Биік таудағы мұз айдыны» және «Медеудегі мұз айдыны» атты туындылары көрсетіледі. Оқушылардан пейзаж туралы не білетіні сұралып, негізгі ұғымдар түсіндіріледі.
Неге көңіл бөлеміз?
- Жыл мезгіліне қарай табиғат көрінісінің бояуы, жарығы, көңіл күйі өзгереді.
- Әр ағаштың бұтағы, пішіні, құрылымы өзіндік ерекшелігімен ажыратылады.
- Қар мен қырау табиғатқа айрықша нәзік фактура мен әсер береді.
- Күн сәулесі түскен қар беті алтын реңкке еніп, түрлі түсті реңктер пайда болады.
Қыс көрінісін бейнелеу мысалы
Қыста далада күн суық, ағаштар ақ тон жамылып мүлгіп тұрғандай әсер береді. Әр ағаш өзіне тән болмысымен көзге түседі: бірінің бұтақтары нәзік әрі иірім болса, екіншісінікі тік және жуан, ал еменнің бұтақтары көбіне қисық келеді.
Ағаш бұтақтарына түскен қар мен қырау олардың құрылымын айқындап, көріністі одан әрі көркем етеді. Күн ашық кезде қардың түсі айқындалып, кей тұста күлгін реңк байқалады; жарық түскен жерлер алтын түстес болып, қар беті сан алуан реңкке бөленеді.
Осындай әсерлі сәттерді суретшілер композиция, перспектива және түстік үйлесім заңдылықтары арқылы қағазға немесе кенепке түсіреді. Ә. Қастеевтің «Биік таудағы мұз айдыны» атты шығармасына назар аударып, кеңістік тереңдігі мен жарықтың берілуін талқылауға болады.