Visual Basic бағдарламасын бастауыш сыныпта қолдану жолдары

Білім беру мақсаты және жаңа технологияның орны

Қазақстан Республикасында білім беруді дамыту бағыттарында орта білімнің басты мақсаты ретінде: қарқынды өзгеріп отырған әлем жағдайында терең білім мен кәсіби дағдыларға сүйене отырып, еркін бағдарлай алатын, өз іс-әрекетін ұйымдастыра білетін, өзін-өзі дамытатын және өз бетінше адамгершілік тұрғысынан жауапты шешім қабылдайтын тұлға қалыптастыру қажеттілігі атап көрсетіледі.

Бұл міндет оқыту мазмұнына ғана емес, оны жүзеге асыратын құралдарға, әдіс-тәсілдерге және ұйымдастыру формаларына да жаңашыл өзгерістер енгізуді талап етеді. Жаңа технологиялар — педагог мүмкіндігін кеңейтетін тиімді құрал. Компьютерді мұғалім қосымша материалды ұсынуға, анықтамалық деректерден ақпарат беруге, көрнекілік жасауға қолдана алады. Электронды құралдар ақпаратты жинақтауға кететін уақытты қысқартып, оқу үдерісін ықшамдайды.

Visual Basic: мектеп бағдарламасындағы мүмкіндігі және бастауышқа бейімдеу

Жаратылыстану-математика бағытындағы оқу бағдарламасында Visual Basic тақырыбы маңызды бөлімдердің бірі ретінде қарастырылады. Негізгі оқу уақытында бағдарламаның жалпы теориясын қамтуға болады, ал қосымша жұмыс барысында оны тереңдетіп, практикалық өнімдер жасауға жағдай туады.

Visual Basic ортасын бастауыш сыныпта қолданудың практикалық құндылығы — дидактикалық материалдарды интерактивті түрде құрастыруға қолайлы болуы. Оқушы тапсырманы орындаған сәтте нәтижесін көріп, қателессе бірден түзете алады. Бұл тәсіл оқу әрекетін «көріп—сынап—түзетіп» отыратын циклға айналдырады.

Дидактикалық материалдардың негізгі топтары

Бастауышта Visual Basic арқылы ұсынуға болатын тапсырмалар

Интерактивті кері байланыс: «дұрыс/қате» нәтижесін бірден көрсету

Мысалы, 2-сыныптағы қазақ тілі бойынша грамматикалық жаттығуларды, сондай-ақ танымдық тапсырмалар (сөзжұмбақ, ребус, жұмбақ) элементтерін Visual Basic ортасында ұсынуға болады. Оқушы енгізген жауап бірден тексеріліп, дұрыс болса — түсі өзгеріп белгіленеді, қате болса — басқа түспен көрсетіледі. Мұндай жедел кері байланыс оқушының қателігін дер кезінде байқауына және қайта енгізуіне көмектеседі.

Private Sub Text1_Change()
  If Text1.Text = "С" Or Text1.Text = "с" Then
    Text1.ForeColor = vbBlue
  Else
    Text1.ForeColor = vbRed
  End If
End Sub

Dim w, L As Integer

Private Sub Form_Load()
  L = Label1.Left
  w = Label1.Width
End Sub

Private Sub Timer1_Timer()
  If Label1.Left = -w Then
    Label1.Left = Label1.Left - 20
  Else
    Label1.Left = L
  End If
End Sub

Private Sub Command1_Click()
  Dim n As String
  n = Text1.Text + Text2.Text + Text3.Text + Text4.Text + Text5.Text + Text6.Text

  Label1.Visible = True

  If n = "АЛМАТЫ" Or n = "Алматы" Or n = "алматы" Then
    Label1.Caption = "Дұрыс"
  Else
    Label1.Caption = "Дұрыс емес"
  End If
End Sub

Private Sub Text3_Change()
  Dim n As String
  n = Text1.Text + Text2.Text + Text3.Text

  Label2.Visible = True

  If n = "Жіп" Or n = "жіп" Or n = "ЖІП" Then
    Label2.Caption = "Жарайсың"
  Else
    Label2.Caption = "Қателестің"
  End If
End Sub

Тест тапсырмалары: ретімен жауап беру және нәтижені бағалау

Дүниетану пәні бойынша тесттерді Visual Basic ортасында ұйымдастыруға болады: оқушы сұрақтарға ретімен жауап береді, әр сұрақтың дұрыстығын арнайы батырма арқылы тексереді, соңында жалпы нәтижесін бағалау мүмкіндігіне ие болады. Бұл тәсіл оқушыны жүйелі жұмысқа үйретіп, өзін-өзі бақылау дағдысын қалыптастырады.

Электронды көбейту кестесі: мақсат, құрылым және жұмыс логикасы

Private Sub Command2_Click()
  Form2.Hide
  Form12.Show
End Sub

Private Sub Command1_Click()
  Frame1.Visible = True
  Frame2.Visible = False
  Frame3.Visible = False
End Sub

Private Sub Combo1_Click()
  p = Combo1.ListIndex
  Select Case p
    Case 0: Label1.Caption = "4"
    Case 1: Label1.Caption = "8"
    ' ...
  End Select
  Label1.Visible = True
End Sub

Private Sub Text2_Change()
  n = Val(Text2.Text)
  If n = 8 Then
    Text2.ForeColor = vbBlue
  Else
    Text2.ForeColor = vbRed
  End If
End Sub

Private Sub Command3_Click()
  Text1.Text = ""
  Text1.SetFocus
End Sub

Private Sub Text1_Change()
  n = Val(Text1.Text)
  If n = 9 Then
    Label7.Caption = "Дұрыс"
  Else
    Label7.Caption = "Дұрыс емес"
  End If
End Sub

Қауіпсіздік және сергіту сәті

Компьютермен жұмыс оқу мотивациясын арттырғанымен, экраннан тарайтын жүктемені ескерген жөн. Сондықтан көбейту кестесімен белгілі бір уақыт жұмыс істегеннен кейін сергіту сәттерін ұйымдастыру қажет. Мысалы, бейнежазба (OLE контейнері арқылы байланыстырылған) көмегімен жаттығуларды бірге орындауға болады: пайдаланушы «Сергіту» батырмасын басып, жаттығуды көріп отырып қайталайды.

Нәтиже: артықшылықтар және педагогикалық әсері