Түйін сөз
Ана – отбасының ұйытқысы
Дүниеде ананың мейіріміне, аялы алақанына не жетсін? Жақсылық атаулының бәрі де ананың ақ сүтімен дариды. Халқымыз ананы барша тілектің бастауы, көркемдік пен жылылық көзі, шуақ пен мейірім әлемі, өмірдің сәні деп қадір тұтып, отбасының алтын діңгегі санаған.
Отбасының тәрбиесі, мәдениеті, жетістігі мен дәстүрі ананың өресіне, біліміне және қадір-қасиетіне тікелей байланысты. Мұхтар Әуезовтің «Ел боламын десең, бесігіңді түзе» деген сөзінің астарында терең мағына жатыр: ұлттың кемелдігі ең әуелі отбасындағы тәрбиеге тіреледі.
Діни-рухани тағылым
Анаға құрмет туралы Пайғамбарымыздың (с.ғ.с.) өсиеті де айрықша. «Жұмақ ананың табанының астында», – деген хадис ананың мәртебесін айқын көрсетеді.
Бірде бір кісі Пайғамбарымыздан (с.ғ.с.): «Жақсылықты әуелі кімге жасауым керек?» – деп сұрайды. «Анаңа», – дейді. «Тағы кімге?» – «Анаңа». «Одан кейін кімге?» – «Әкеңе».
Ұйымдастыру форматы
Тренингке қатысушы аналар ортаға шеңбер құрып тұрады. Әр бөлім қатысушылардың белсенділігі мен өзара қолдауын күшейтуге бағытталады.
- Қатысуға ыңғайлы қауіпсіз орта қалыптастыру
- Тыңдау мәдениеті мен қолдаушы кері байланысты күшейту
- Ортақ ой түю және тәжірибемен бөлісу
Жаттығулар жоспары
Төмендегі жаттығулар аналардың өзара танысуына, эмоциялық байланыс орнатуына және ата-аналық жағдайларға қатысты ой бөлісуіне арналған.
1) «Шаттық шеңбері»
Әр ана өз есімін айтып таныстырады да, есімінің бас әрпінен басталатын бір тілек сөз айтады.
2) «Жылжымалы орындық»
Қатысушылар қима қағаз алады. Жүргізуші өлең жолдарын оқығанда, аналар орындыққа келіп отырады.
Ана – дейміз бәріміз де аңқылдап,
Ана – дейді жас сәби де жарқылдап.
Ана – деген бәйтерегі өмірдің,
Ана – деген алтын қазық, алтын бақ.
3) «Кел, шырқайық»
Қима қағазда өлеңнің тақырыбы және шумақтың бірінші жолы беріледі. Әуеніне салып айтқанда, келесі шумақты келесі ана жалғастырып алып кетеді.
4) «Кездейсоқ жағдайдан шығу»
Аналар өмірлік жағдаяттарды талдап, балаға қолдау көрсету мен шекара қоюдың тиімді жолдарын ұсынады.
- Сіз тәрбиелі отбасының иесісіз. Алайда балаңыздың жат әрекеттерге бой алдырып бара жатқанын байқадыңыз. Балаңызды қалай қорғайсыз?
- Биыл сыныптағы балалардың бәрінде ұялы телефон бар, тек сіздің балаңызда жоқ. «Әперіңіз» деп мазаңызды алады, сабаққа барғысы келмейді. Не істейсіз?
- Тұңғышыңызды ата-әжесі бауырына басқан. Сабағы қиындаған соң «өздерің қадағалаңдар» деп әкеліп береді. Балаңыз тәрбиеге көнбесе, қандай қадам жасайсыз?
- Балаңыз диктант дәптерін әкелді: «4» алған. Қателер көрініп тұр, бірақ пән мұғалімі түзетпеген. Мұны балаңызға қалай түсіндіресіз?
5) Топтық жұмыс
Аналар бірігіп, төмендегі сұрақтарға жауап береді.
- Бала дегеніміз кім?
- Бала жақсы өмір сүруі үшін қандай қасиеттер қажет?
- Баланы мадақтау дегеніміз не?
6) «Мақалды жалғастыр…»
Оқушылардың қатысуымен тақтадағы мақал-мәтелдердің жалғасын табу тапсырмасы орындалады.
7) «Түйін сөз»
«БАҚЫТ», «БАЛА», «БАЗАР», «БЕСІК» сөздерін қатыстырып, ойды бір ауыз сөзбен қорытындылау ұсынылады. Жаттығулар арасында өлең жолдары тыңдалады.
8) «Өрмекшінің торы»
Қатысушылар шеңберге тұрып, жіпті бір-біріне лақтырады. Лақтырған адам жіпті қабылдаған ананың атын атап, ұнайтын қасиетін айтып, тілек білдіреді. Соңында жіп қайтадан жүргізушіге келуі керек.
«Қараңыздаршы, бізді байланыстырған жіп әдетте көзге көрінбейді. Бірақ өмірде бар. Осы жерде тұрған барлық аналарды жылы, мейірімді сөздер әрдайым байланыстырып тұрсын», – деп тренинг қорытындыланады.