Сабақтың өту барысы. Сабақтың түрі
Бейнелеу өнері • 4-сынып
Сабақтың тақырыбы: Кескіндеме құралдарымен табиғаттың, адамның, ғимараттардың әсемдігін бейнелеу
Бұл сабақта оқушылар кескіндеме құралдарын пайдаланып, қоршаған әлемнің сұлулығын көркем тілмен жеткізудің негізгі тәсілдерін меңгереді. Табиғат көріністері, адам бейнесі және сәулет нысандары арқылы бақылау, талдау және бейнелеу дағдылары дамытылады.
Сабақтың мақсаты
- Білімділік: кескіндемедегі негізгі тақырыптар туралы түсінік қалыптастыру, сурет салуға қатысты жаңа мәлімет беру.
- Дамытушылық: негізгі оқу үдерісін есте сақтауға ықпал ету, ойлау мен қабылдауды тереңдету, құралдармен дұрыс жұмыс істеуге үйрету.
- Тәрбиелілік: сурет салу арқылы тазалыққа, ұқыптылыққа және жауапкершілікке баулу.
Сабақтың түрі
Жаңа сабақ
Құрал-жабдықтар
- Альбом, ақ қағаз
- Қарындаштар
- Плакаттар, слайд материалдары
- 3-сынып оқулығы және қосымша құралдар
Сабақтың өту барысы
- 1. Ұйымдастыру кезеңі
- 2. Үй тапсырмасын тексеру
- 3. Жаңа тақырыпты түсіндіру
- 4. Тапсырмаларды орындау
- 5. Сабақты бекіту
- 6. Үйге тапсырма беру
Кескіндеме дегеніміз не?
Кескіндеме (живопись) — бейнелеу өнерінің маңызды түрлерінің бірі. Ол белгілі бір бетке бояу жағып салынатын көркем туынды ретінде адамның дүниетанымына әсер етеді, эстетикалық ләззат сыйлайды және құнды, әсем шығармалар тудырады.
Негізгі ой
Кескіндеме тек көріністі бейнелемейді — ол дәуірдің рухани мазмұнын, әлеуметтік болмысын танытып, белгілі бір идеялық көзқарас негізінде бағалайды.
Көрерменге ықпалы
Кескіндеме туындысы көрерменнің сезімі мен ойына әсер етіп, бейнеленген шындықтан тәлім алуға, өз қорытындысын жасауға жетелейді. Осы қасиеті арқылы ол танымдық та, тәрбиелік те қызмет атқарады.
- Сезімге әсер ету
- Ойды қозғау
- Тәлім беру және қорытындыға әкелу
Тарихи тақырыптағы кескіндеме: жанрлар тоғысы
Тарихи тақырыптағы кескіндеме белгілі бір тар шеңбермен шектелмейді. Ол тарихи тұлғалардың бейнесін қайта жандандыратын тарихи портретпен, нақты болған әскери жорықтар мен соғыс көріністерін суреттейтін батальдық жанрмен тығыз байланыста дамиды.
Тарихи портрет
Тарихи тұлғаның келбеті мен мінезін аша отырып, дәуірдің рухын танытады.
Тарихи табиғат көрінісі
Оқиға өткен кеңістік пен уақытты сезіндіретін көркем орта қалыптастырады.
Батальдық сюжет
Әскери қақтығыстар мен жорықтардың драмасын, қозғалысын және мазмұнын бейнелейді.
Маңызды тұжырым
Тек тарихи сюжетке құрылған композициялармен шектелу тарихи жанрдың мәнін толық ашпайды. Тарихи кескіндеме нақты тарихпен, оқиғалардың әлеуметтік-рухани астарымен және көркемдік интерпретациямен бірлікте қарастырылады.
Америка мен Қазақстан тәжірибесі: идея және көркем тіл
Америкадағы тарихи кескіндеме
XVIII ғасырдың соңы мен XIX ғасырдың басында Америка бейнелеу өнерінде тарихи кескіндеменің дамуына тәуелсіздік идеясы айрықша ықпал етті. Портреттер мен тарихи композициялар көбіне романтикалық сипатқа ие болып, оқиғаларды идеяландыру, ұлықтау және қастерлеу үрдісі байқалды.
Қазақстандағы тарихи кескіндеме
Қазақстан бейнелеу өнері алуан түрлі сипатымен ерекшеленеді. Соның ішінде тарихи кескіндеме де азаматтық және адамгершілік ұстанымдар негізінде дамып, жанрлардың шекарасы мен жетекші бағыттарын айқындауға мүмкіндік береді.
Тарихи тақырыпқа қалам тартқан қазақстандық кескіндемешілер
Бүгінгі Қазақстан кескіндемесінде тарихи тақырыпқа үн қосқан бірқатар суретшілердің шығармашылығы қазақ тарихын әртүрлі мәнерде бейнелеп, кескіндеменің даму ерекшеліктерін айқындауға ықпал етті.
- М. Муллашев
- Ж. Қайрамбаев
- А. Дүзелханов
- Ө. Жұбаниязов
- Д. Қасымов
- Д. Әлиев
- Ш. Ноғайбаев
- М. Қаспақ
- Қ. Әжібеков
- Б. Мырзахметов
- А. Ахмедияров
- Т. Тілеужан
Сабақты қорытындылау
Жаңа тақырыпты бекіту үшін төмендегі сұрақтар бойынша талқылау жүргізіледі.
Сұрақ 1
Кескіндеме өнері дегеніміз не?
Сұрақ 2
Кескіндемеге қандай өнер туындыларын жатқызуға болады?
Сұрақ 3
Кескіндемеші суретшілер кімдер?
Үйге тапсырма
Тақырыпты оқып келу, келесі сабаққа қажетті құралдарды (альбом, ақ қағаз, қарындаштар және т.б.) дайындап әкелу.