Оқушылардың жауабы
Ұлағатты ұстазға инабатты шәкірт бола білу
Бұл материал мұғалімдер мен 9-сынып оқушыларына арналған психопрофилактикалық сабақ жоспары ретінде құрастырылды. Негізгі ой — ұстаз бен шәкірт арасындағы сыйластықты күшейтіп, оқушының өмір мен мамандық туралы көзқарасын кеңейту.
Мақсаты
- Мұғалімдер ұжымында жағымды әлеуметтік-психологиялық ахуал қалыптастыру.
- Оқушылардың өмір және мамандық туралы көзқарасын дамыту, кәсіби таңдауда дұрыс бағыт ұстануына ықпал ету.
Міндеттері
- Мұғалім мен оқушының өзара сыйластығын арттыру, сүйіспеншілік пен мейірімділікке негізделген қарым-қатынасқа бағыттау.
- Оқушыны өзінің қабілеті, бейімі мен қызығушылығын мамандық талаптарымен сәйкестендіре білуге үйрету.
Әдістері
Пікірлесу, талқылау, әңгімелеу.
Көрнекіліктер
Түрлі түсті қағаздар, ақ қағаз, қарындаштар, магнитті тақта (немесе тақтаға ілуге арналған құралдар).
Кіріспе: ұстаз бен шәкірттің орны
Ұлағатты ұстаз — ең алдымен шәкіртіне өнер мен білім үйретуші. Ол шәкіртінің тілеуін тілеп, қажет сәтте көмек беруден тартынбайды. Шәкірт — ұстазының өнегелі іс-әрекетін үлгі етіп, білім алушы тұлға.
Ұстазды құрметтеудің бір белгісі — ізетпен сәлем беру. Ұстазға сәлем берудің екі үлгісі бар: ұжым болып отырған кезде орнынан тұрып амандасу; жеке кездескенде әдеппен сәлем беріп, бас изеу.
Ең әуелі шәкірт ұстаз сөзін ықыласпен тыңдауға, ісін ілтипатпен бағалауға ұмтылуы тиіс. Осы сабаққа қатысып отырған қадірлі ұстаздарға 9-сынып оқушылары атынан құрмет көрсетіліп, сабақ бастауға рұқсат сұралады.
Сабақ барысы
-
1
Ұйымдастыру және амандасу
Қатысушылармен амандасу, сабақтың мақсаты мен құрылымын қысқаша таныстыру.
-
2
Танысу жаттығуы
Әр ұстаз өз мектебі туралы қысқаша таныстырады.
-
3
Пікірлесу: екі бағыттағы сұрақ
Мұғалімдерге
«Инабатты шәкірттеріңіз туралы не айтар едіңіз?»
Оқушыларға
«Ұлағатты ұстаз туралы не айтар едіңдер?»
Оқушылар пікірі: мектептің тұлғасы — ұстаз. Ұстаз шәкіртін өз баласындай көріп, адамдық асыл қасиеттерді бойына сіңіреді. Ата-анамен бірлесе отырып, қамқорлығын күшейтіп, білім беру мен тәрбиелеуге уақытын да, күш-жігерін де арнайды.
-
4
«Сиқырлы орман» жаттығуы
Ақ қағазға ағаштың суреті салынады. Суреттің артына өзіңіздегі жағымды қасиеттер жазылады. Суреттер магнитті тақтаға ілінеді де, мамандыққа қатысты маңызды қасиеттер талқыланады.
Мұғалімдерге тапсырма: «орманды» гүлдермен безендіріп, әр гүлдің артына оқушыларға арналған ізгі тілек жазу.
-
5
Эпиграф
Өлең жолдары:
Мамандық алғың келе ме, Мамандық өзі немене? Айналаң толған мамандық, Айналаң толған өнеге.
-
6
Әңгіме: мамандық деген не?
Мамандық — адамның белгілі бір қызметті атқаруына мүмкіндік беретін, материалдық немесе рухани өндірісте жинаған білімі мен өмірлік дағдыларының жиынтығы.
Талқылау сұрақтары
- Барлық мамандықтарға ортақ қандай іскерліктер бар?
- Қазіргі заманғы жоғары білімі бар маманға қандай талаптар қойылады?
- Компьютерлік сауаттылық
- Кемінде үш тілді меңгеру
- Адамдармен тиімді қарым-қатынас құру
- Тез шешім қабылдау және бастамашылық
- Үздіксіз оқу, қайта даярлануға бейімділік
Келесі кезең: оқушылар кәсіби бағыттылықтағы табандылықты зерттеуге арналған сауалнамаға жауап береді. Мұғалімдерге де бөлек сауалнама ұсынылады.
-
7
«Өрмекші» жаттығуы: тілек айту
Мұғалім мен оқушы арасындағы қарым-қатынас тақырыбында бір-біріне жылы тілек айту арқылы өзара қолдау мен сенім нығайтылады.
-
8
Жұптармен жұмыс: ізгі ойды дамыту
Тапсырмалар музыка әуенімен орындалады.
А) Оқушыларға
Бір адам туралы сүйіспеншілікпен, ізгілікпен ойлап көріп, ойларыңызды қағазға түсіріңіздер.
Б) Мұғалімдерге
Сіз үшін киелі немесе жұбаныш әкелетін есімдерді не сөздерді ойша саралап, қағазға түсіріңіз.
Қысқаша жауаптар (мысал)
Мұғалімдер
Киелі есім ретінде — Алла. Жұбаныш әкелетіндер — отбасы, еңбек етіп жүрген ұжым және өз оқушылары.
Оқушылар
- Бізді алға сүйрейтін жан — ұстаз.
- Жанымызды жақсылықпен жадыратып, білім нәрімен сусындататын жандардың бары қандай жақсы.
- Кішіпейілділік, мейірімділік, біліктілік, қарапайымдылық, кешірімділік сияқты қасиеттеріңізге қызығамыз.
Осы кезеңнен кейін оқушылар сыныптан шығады.
-
9
«Бота, айтшы мен қандаймын?» ойыны
Мұғалімдер бір-бірінен жылы кері байланыс алып, өз бойындағы жағымды қасиеттерін тануға мүмкіндік алады.
-
10
Қорытынды және рефлексия
Сабақ соңында қатысушылар алған әсерімен бөлісіп, өзара алғыс айтады.
Қорытынды сөз
Бұл сабақтың өзегі — ұстазға құрмет, шәкіртке жауапкершілік, ал мамандық таңдауға келгенде — өз қабілетіңді танып, үздіксіз дамуға ұмтылу.
Жүсіп Баласағұниден
Күнде өсіп қарап, зерттеп бағады, Зерттегенде соң, зердеге сап алады. Не тілесе соны біліп, түсінер, Білген сайын іштен жиі күрсінер. Ілім білген дана атанар ақыры, Білім елге пайда берер ашығы. Туғаннан-ақ білімге ынта болмаса, Оқу іздеп қиналмаңдар онда аса... Бала білім жолын қусын десеңіз, Бесігінде-ақ ілім шоғын көсегіз... Бала миы — дақ тимеген қағаз нақ, Миға сөзін ұмытпасқа жазар бақ.