Дос болайық бәріміз әнінін орындау
Достық татулықтан басталады
Татулық — адамның ішкі мәдениетін, мейірімін, әділдігін көрсететін асыл қасиет. Балаларға бұл ұғымды түсіндіру — олардың қарым-қатынасына жылылық пен сенім ұялатудың ең табиғи жолы.
Негізгі ой
Бір-бірін ренжітпеу
Негізгі ой
Бөлісе білу
Негізгі ой
Бірге ойнау, қолдау
Шаттық шеңбері
Сәлемдесу және «Мен қандаймын?» тренингі
Балалар бір-біріне жылы сөз айтып, көңіл күйін танытады. Шеңбер ішінде мына өлең жолдары айтылады:
Біз балдырған тең басқан!
Дос құшағын кең ашқан!
Тілегіміз — әділдік!
Ашық болсын кең аспан!
Кейін «Біз өмірдің гүліміз» әні орындалады.
Әңгімелесу: Достық аялдамасы
Сабақ «Достық аялдамасына» тоқтап, мына сұрақтар төңірегінде өрбиді: қалай тату дос боламыз, татулық нені білдіреді, не үшін қажет?
Суретпен жұмысқа сұрақтар
- Сендерге жалғыз ойнаған ұнай ма?
- «Татулық» деген сөзді қалай түсінесіңдер?
Түйін
Татулық — достар арасындағы ең тамаша қасиет. Тату балалар бір-бірін ренжітпейді, тату-тәтті ойнайды, ойыншықтарымен де, тәттілерімен де бөліседі.
Сондықтан «достық татулықтан басталады» деп айтылады.
Ойын: «Ренжістік — Достастық»
Әуенмен орындалатын ойын арқылы балалар ренжу мен татуласудың көңіл күйге әсерін байқайды.
Пікірлесу сұрақтары
Татуласқанда
қуанышты, бақытты, көңілді боламыз.
Ренжігенде
уайым, қайғы, көңілсіздік сезіледі.
Өмірімізде қуаныш көп болсын десек, бір-бірімізбен достықта, татулықта болғаннан артық не бар?
Ертегі: «Тату балалар»
Балалар «Тату балалар» атты саусақтар туралы ертегіні тыңдайды. Ертегі ынтымақтың күшін қарапайым әрі әсерлі мысалмен көрсетеді.
Ертегі мазмұны (қысқаша)
Ерте заманда шағын үйде бес саусақ — Басбармақ, Балаң үйрек, Сұқ саусақ, Ортан терек, Шылдыр шүмек және кенжесі Кішкене бөбек тату-тәтті өмір сүріпті. Олар бірігіп еңбек етіп, бір-біріне қамқор болған.
Бір күні орманнан аю келіп, бақшаны таптап, үйді бұзбақ болады. Сонда бес саусақ бірігіп, бір жұдырық болып жұмылып, аюға қарсы тұрады. Бірліктің күшімен аю қашып кетеді.
Қиын сәтте біріге білгендер үлкен күшке айналады.
Талқылау сұрақтары
- Ертегі сендерге ұнады ма?
- Ертегі қалай аталады?
- Неліктен «Тату балалар» деп аталады?
- Оларды аюдан не құтқарды?
Жауабы: олардың достығы, татулығы, бірлігі.
Сергіту сәті
Орнымыздан тұрамыз,
Қолды белге қоямыз.
Бұрыламыз оңға бір,
Бұрыламыз солға бір.
Біздер тату баламыз,
Гүл-гүл жайнап жанамыз.
Жаттығулар жасасақ,
Жақсы сергіп қаламыз.
Достар тату-тәттіміз,
Болса қолда тәттіміз,
Біз бөлісіп жатамыз,
Бәріміз дәм татамыз.
Таңғажайып сәт: Жылаған жүрек
Есік жақтан жылаған дауыс естіледі. Балалар «кішкентай жүрекке» жанашырлық танытып, жұбататын сөздер айтады. Бұл сәт мейірім мен қамқорлықты әрекет арқылы көрсетуге үйретеді.
Жүректің сөзі
«Мені қатігез досым тастап кетті. Мен жалғызбын, не істерімді білмеймін...»
Балалардың жұбату сөздері
- «Жүрек, сен жыламашы.»
- «Жүрек, сен жалғыз емессің.»
- «Біз сенімен дос боламыз.»
- «Біз сені жақсы көреміз.»
Тәрбиеші жүрекке: мейірімді достарды тапқаның қандай жақсы, енді мұңайма; ал сені ренжіткен досың да жалғызсырап жүрген шығар — барып, оны да қуант дейді. Жүрек қуанып, алғысын айтып шығып кетеді.
Шығармашылық жұмыс: Ортақ жүрек
Балалар үлкен әдемі жүректің қасына өздерінің дайындаған кішкентай жүрекшелерін жапсырады: әрқайсысы жүрекшеге есімін жазып, «тату-тәтті дос болайық, достарымыз көбейе берсін» деген ниетін білдіреді.
Ғажайып сөздер
- «Дүниедегі ең қымбат — татулық.»
- «Біз тату доспыз.»
Қорытындылау
Балалар бүгін татулық бар жерде достық туатынын ұғынды. Татулық болған жерде бірлік, сыйластық, қамқорлық қатар жүретінін сезінді.
Жүректен жүрекке: «Жүрек жылуы» тренингі
Түрлі-түсті баулар арқылы тәрбиеші балаларға жүрек жылуын «беріп тұрғанын» айтады. Балалар оң алақанын жүрек тұсына қойып, өз жүректерінің дүрсілін тыңдайды.
«Менің жүрегім…» (балалардың жауаптары)
Тәрбиеші балаларды жүректегі жылуды айналаға таратуға шақырады: мейірімді, ақылды, қайырымды, нәзік жүрекпен өмір сүру — татулықтың бастауы.
«Жылы жүрек — жақсы тілек»
Балалар қолындағы жанған шырақты бір-біріне жалғай отырып, игі тілектер айтады.
Балалардың тілектері
- Ринат: бәріміз дос болайық!
- Жандос: достарымыз көп болсын!
- Гүлнұр: достарымызға қайырымды болайық!
- Айдос: достық көңіліміз мөлдір бұлақтай таза болсын!
- Бекзада: аспанымыз ашық болсын!
- Данияр: достармен тату болайық!
- Думан: деніміз сау болсын!
- Айзат: достығымыз берік болсын!
- Даниел: достар мейірімді бола білейік!
- Айкүміс: бейбітшілік болсын!
- Толғанай: әрқашан күн сөнбесін!
- Сағындық: күніміз жарық болсын!
- Аяна: отбасымыз аман болсын!
Достық — үлкен ұғым. Тату достықты қалаған кішкентай жүректеріңдегі қуаныш пен үміт шоғы өмір бойы сөнбесін. Осы шырақтай сәуле шашып, әрдайым жансын. Мейірімді жанарларыңнан тараған жылу жер дүниені жылытсын.
Қорытынды ән: «Дос болайық бәріміз»
Сабақ соңында балалар «Дос болайық бәріміз» әнін орындайды.
Авторы
Сөзін жазған: Х. Талғаров
Әнін жазған: И. Нүсіпбаев
Ән мәтіні
Әрқашан дос, біргеміз,
Ажырамас іргеміз.
Ілгері жүріңдер,
Достық жырын біліңдер.
Ту ғып ұстап бірлікті,
Еңбекті сүйіңдер.
Қайырмасы:
Дос болайық, бәріміз,
Жарасып тұр әніміз.
Тыныштықты сақтаймыз,
Атсын күліп таңымыз.
Негізгі түйін: татулық — бірліктің бастауы, ал достық — татулықпен өсетін құндылық.