Морфология әлеміне саяхат
Тақырыбы
Морфология әлеміне саяхат (1–2-жаттығу)
Оқу мақсаттары
- Морфология туралы түсінігін қолдана білу.
Сабақтың мақсаты
- Сөйлем түрлерін ажыратады.
- Морфологиямен танысады.
- Берілген тапсырмаларды орындайды.
- Өз бетінше жұмыс істей алады және топтағы оқушыларды ұйымдастыра алады.
Тәрбиелік бағыты
- Сөздік қорын және ауызша сөйлеу тілін дамыту.
- Дәптермен, тақтамен жұмыс істеуде ұқыптылыққа, тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың басы
Мақсатымыз — білім алу. Міндетіміз — еңбектену.
Еңбек етіп, жұмыла әрекет етсек, жоғары нәтижеге қол жеткіземіз.
Өткенді қайталау
- Сөз тіркесі дегеніміз не?
- Мысал келтір.
- Жай сөйлем дегеніміз не?
- Құрмалас сөйлем дегеніміз не?
Үй тапсырмасы: сұрау және талқылау.
Негізгі бөлім: Морфология ұғымы
Морфология — сөз және оның формалары туралы тіл білімінің бір саласы.
Сөз әртүрлі бөлшектерден тұрады. Әр бөлшектің өзіне тән мағынасы мен қызметі болады. Осыны бір мысал арқылы көрейік.
Мысал
жолдастыққа = жол – дас – тық – қа
жол
«Салған із» немесе «сапар» мағынасын білдіреді.
-дас
«Жолдас» сөзін жасап, «серік» мағынасын береді.
-тық
Адамдар арасындағы қарым-қатынас мағынасын білдіретін туынды сөз жасайды.
-қа
Жаңа мағына қоспайды, сөзді басқа сөзбен байланыстыру қызметін атқарады.
Осы талдау арқылы сөздің құрылымы мен қосымшалардың қызметі айқындалады: бір бөлшек мағына тудырса, келесі бөлшек грамматикалық байланыс орнатады.
Тапсырмалар
Оқулықпен жұмыс
- Оқулықтағы тапсырмаларды орындау.
- Берілген жаттығуларды топтарға бөліп орындау (1–2-жаттығу).
Қосымша тапсырмалар
- Шығармашылық бағыттағы тапсырмалар орындау.
- «Морфология әлеміне саяхат» тақырыбы бойынша қысқа ойтолғау жазу.
Материалдарды қажет болса, «Морфология әлеміне саяхат» бөлімі бойынша файлды жүктеп алып, тапсырмаларды толықтыруға болады.