Қазақша рефераттар

Абайдың Қыс өлеңін оқу, жаңылтпашты жаттау

Сабақтың тақырыбы

Сөйлем. Сөз. Қыс.

Сабақтың түрі

Аралас сабақ

Пәнаралық байланыс

Дүниетану

Әдіс-тәсілдер

Сұрақ-жауап, талдау, топтастыру

Сабақтың мақсаты

  • Түсіндіру: сөйлем мен сөздің байланысын ашу, «Қыс» өлеңі туралы түсінік қалыптастыру.
  • Дамыту: оқушылардың есте сақтау дағдыларын нығайту, сөздік қорын байыту.
  • Үйрету: сөйлем мен сөздің айырмашылығын ажырата білуге баулу, жыл мезгілдеріне сүйіспеншілігін қалыптастыру.

Көрнекіліктер мен құралдар

Көрнекі материалдар

Кеспе сурет («Қыс келбеті»), семантикалық карта, Абай Құнанбаевтың суреті, презентация.

Жұмыс түрлері

Оқу, талдау, сұрақ-жауап, тақтамен және дәптермен жұмыс, тыңдалым, тіл жаттықтыру.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • Оқушылармен амандасу, түгендеу.
  • Сынып тазалығына назар аудару.
  • Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеріп, назарын сабаққа аудару.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Үйге берілген тапсырманы нақтылап, өлеңді жатқа айту бойынша қысқа сұрақ-жауап жүргізіледі:

  • «Үйге қандай тапсырма берілді?»
  • «Өлеңді толық жаттап келдіңдер ме?»
  • «Өлеңде не туралы айтылады?»

III. Ой шақыру

Тақтада сурет бөлшектерін құрастыру арқылы қыс көрінісі жасалады. Әр бөлшектің артына сұрақтар жазылады. Оқушылар қыс мезгілі туралы ой қозғап, сөйлеу дағдыларын белсендіреді.

Негізгі сұрақтар

  • Дыбыс деген не?
  • Сөз неден құралады?
  • Сөйлем неден құралады?

Сөйлеу туралы

  • Сөйлеу не үшін керек?
  • Тілдің қызметі қандай?
  • Суретте жылдың қай мезгілі бейнеленген?

Соңында оқушылар суретке қарап қыс туралы шағын әңгіме құрайды.

IV. Жаңа сабақ (презентация)

Презентация арқылы Абай Құнанбаев таныстырылады: ол — ұлы ақын, көптеген өлеңдердің және 45 қара сөздің авторы. Бүгінгі тақырып қыс мезгіліне арналады. «Қыс» өлеңін Абай жазған. Алдағы уақытта ақынның басқа жыл мезгілдеріне арналған өлеңдерімен де танысу жоспарланады.

Абай Құнанбаев — «Қыс»

Ақ киімді денелі, ақ сақалды,
Соқыр, мылқау танымас тірі жанды.
Үсті-басы ақ қырау, түсі суық,
Басқан ізі сықырлап келіп қалды.

Талдауға сұрақтар

  • Өлеңде не туралы айтылады?
  • Суретке қарап, не көріп тұрмыз?
  • Қай мезгіл бейнеленген?

Оқу түрлері

  • Ызыңдап оқу
  • Тізбектеп оқу

V. Сергіту сәті

Экрандағы әуенге ілесіп, балапанмен бірге қимыл-қозғалыс жасау арқылы оқушылар сергіп алады.

VI. Оқулықпен жұмыс

Оқулықтың 5-бетіндегі тапсырма орындалады. Оқушы әр сөйлемді оқыған сайын дауыс кідірісін дұрыс жасап оқуға жаттығады.

Мәтін

Қыс келді. Күн суытты. Қар көп жауды. Өзенге қалың мұз қатты.

Тақтамен жұмыс: оқылған сөйлемдерді сызба арқылы тақтаға түсіру (бір оқушы орындайды).

VII. Дәптермен жұмыс

2-жаттығу орындалады: әр сөйлемді бас әріптен бастап жазып, соңына нүкте қойып көшіру. Тыныс белгілерін дұрыс қоюға назар аударылады.

Берілген нұсқа

Қаңтар. Қаңтар айы болды күн суытты қалың қар жауды боран соқты.

Тапсырма

  • Сөйлем басын бас әріппен бастау.
  • Әр сөйлем соңына тиісті тыныс белгісін қою.
  • Дәптерге сауатты көшіру.

Тақтаға бір оқушы шақырылып, мәтінді дұрыс тыныс белгілерімен жазып көрсетеді.

VIII. Бекіту кезеңі

Семантикалық картамен жұмыс

Әр оқушыға семантикалық карта таратылып, өткен материалдар бойынша қорытындылау жұмысы жүргізіледі.

Музыкалық байланыс

Абайдың әндері туралы қысқаша әңгіме: «Сегіз аяқ», «Желсіз түнде жарық ай», «Өлсем орным қара жер сыз болмай ма», «Көзімнің қарасы». Соңында «Көзімнің қарасы» әні тыңдатылады.

Тіл дамыту: жаңылтпаш

Қар аппақ,
Дала аппақ —
Бәрі аппақ...
Қарап бақ.

Жаңылтпаш 2–3 рет қайталанып, дұрыс әрі анық айтуға жаттықтырылады.

IX. Қорытынды

Оқушылар сабақ туралы кері байланыс береді: алдарындағы жапырақ түстерін таңдап, тақтадағы ағашқа жапсырады (қызыл — ұнады, жасыл — орташа, сары — ұнамады).

Үй тапсырмасы

  • Абайдың «Қыс» өлеңін оқу.
  • Жаңылтпашты жаттау.

Бағалау

Сабаққа белсенді қатысқан оқушылар бағаланады.