Қысқы ормандағы ағашты қармен жамылдыр
Кіріктірілген оқу іс-әрекеті: «Қысқы орманға көмек»
Бұл сабақ 5 білім беру саласын кіріктіре отырып ұйымдастырылады. Мақсат — балалардың қыстың ерекшеліктері туралы білімін кеңейту, тілін дамыту, танымдық қабілетін арттыру, шығармашылыққа қызығушылығын ояту, жол жүру ережелерін қайталау, денсаулығын нығайту, табиғатқа сүйіспеншілік пен адамгершілік құндылықтарды (достық, көмек көрсету) қалыптастыру.
Білім беру салалары
- Қатынас
- Таным
- Шығармашылық
- Әлеуметтік орта
- Денсаулық
Қостілдік компоненттер
- қыс
- зима
- орман
- лес
- сауысқан
- сорока
- аңдар
- звери
- кілт
- ключ
- жол белгілері
- дорожные знаки
- достық
- дружба
- көмек
- помощь
Сюжеттік желі
Сауысқан балалардан көмек сұрап келеді: қысқы орманда боран соғып, қалың қар жауып, аңдар қар астында қалып, құстар ұша алмай отыр. Орманды құтқару үшін 3 сиқырлы кілт керек. Кілттерді алу үшін балалар сиқырлы ағаштардың тапсырмаларын орындайды.
Негізгі идея: достық + көмек + бірлескен әрекет.
Сабақ құрылымы
1) Мотивациялық кезең
Ертеңгілік және шаттық шеңбері, достық туралы әңгіме, жұмбақ арқылы сауысқанды табу және оның хатын тыңдау.
2) Ұйымдастыру-ізденіс
Автобуспен «орманға саяхат», билет таңдау, пішіндер арқылы топқа бөліну, тапсырмалар орындау.
3) Бекіту және қорытынды
Сұрақ-жауап, әсерлермен бөлісу, қоштасу және күтілетін нәтижелерді нақтылау.
Мотивациялық қызығушылық кезеңі
Ертеңгілік шеңбері: достықты сезіну
Балалар қол ұстасып шеңберге тұрып, достарының алақанының жылуын сезінеді. Тәрбиеші достықтың адамға қуаныш сыйлайтынын, ал көмексіз қалу көңілсіз болатынын түсіндіреді.
Шаттық шеңбері
Арайлап таң атты,
Алтын сәуле таратты.
Қайырлы таң, балалар!
Сәлеметсіздер ме, қонақтар!
Оқиғаның басталуы: сауысқаннан хабар
Сауысқанның дауысы естіледі. Балалар жұмбақ шешіп, құстың сауысқан екенін анықтайды. Содан кейін аудиожазба арқылы сауысқанның өтініші тыңдалады: қысқы орманға боран қауіп төндіріп тұр, оны құтқару үшін сиқырлы кілттер қажет.
Балалардың шешімі: «Орманға көмектесеміз!»
Жұмбақ
Ала қанат, қыстап қалады,
Жемді тауып шоқып алады.
Айтыңдаршы, балалар,
Бұл қай құс екен?
Жауабы: сауысқан
Ұйымдастыру және ізденушілік кезеңі
Саяхатқа дайындық: автобус және билет
Балалар жұмбақ арқылы көлікті табады: автобус. Орманға бару үшін әр бала геометриялық пішін түріндегі билет алады (дөңгелек, үшбұрыш, төртбұрыш) және сол пішінге сәйкес ағаштың қасына орналасады. Бұл тәсіл топқа бөлінуді де жеңілдетеді.
Жұмбақ
Көше бойлап аяңдайды,
Адам тасып аялдайды.
Жауабы: автобус
Жол әні
Орманға дейін көңілді бару үшін балалар «Дос болайық бәріміз» әнін орындайды.
Қысқы орманға келгенде
Балалар қыстың белгілерін атап шығады: суық, аяз, қар, боран, қырау. Тәрбиеші «сиқырлы ағаштардың» тапсырмаларын мұқият орындаса, олардан кілт алуға болатынын түсіндіреді.
Ереже: әр тапсырма орындалған сайын, балалар ағаштан сәйкес нөмірі бар ұлпақарды алады (1-ден 5-ке дейін).
Тапсырмалар жинағы (1–5)
Әр нөмір — бір кезең. Әр кезеңде қатынас, таным, әлеуметтік орта және шығармашылық бағыттары қамтылады.
1-тапсырма
Ұлпақар №1
Қатынас
Қыс туралы тақпақ айту.
Бір топ бала сырғанап,
Барады әне, жарысып.
Қалды артта қыр, алап,
Іздерінен қар ұшып.
Қырау қатып жағаға,
Аяз беттен өбеді.
Бірі мініп шанаға,
Бірі шаңғы тебеді.
Сәтке қарап тұрмайсың,
Көңілді еді қыс қандай!
Шаңғыменен зырлайсың,
Қанат бітіп ұшқандай.
Таным
«Адасып қалған шаршыларды» (кубиктерді) ретімен орналастыру және санау.
Әлеуметтік орта
Бағдаршам туралы әңгімелеу: үш түс (қызыл, сары, жасыл) және оның қауіпсіздік үшін маңызы.
Қызыл — тоқта. Сары — дайындал. Жасыл — жүр. Бағдаршам жолда тәртіп пен қауіпсіздікті сақтауға көмектеседі.
2-тапсырма
Ұлпақар №2
Таным
Логикалық есеп: «Қатты аязда аспанда 2 аю ұшып жүр: бірі қызыл, бірі көк. Аспанда неше аю ұшып жүр?»
Жауабы: 0 (аюлар ұшпайды).
Әлеуметтік орта
Көрсетілген жол белгілерінің атауларын атау.
Қатынас
Жұмбақтарды шешу.
Қыста ғана болады,
Ұстасаң қолың тоңады.
Жауабы: қар
Өзі судан жаралған,
Бірақ судан қорқады.
Жауабы: мұз
3-тапсырма
Ұлпақар №3
Шығармашылық
Қысқы ормандағы ағашты «қармен жамылдыру»: ағаш бейнесінің үстіне мақтаны желіммен жапсыру.
Шығармашылық
Саусақты субояуға малып, шыршаның суретін салу.
Шығармашылық
Ақ парақты бояп, шыққан бейненің не екенін анықтап айту.
Сергіту сәті
Боран соғады оң жақтан,
Боран соғады сол жақтан.
Қар лақтырып ойнасақ,
Су өтеді қолғаптан.
Балалар қимылмен көрсетеді.
4-тапсырма
Ұлпақар №4
Әлеуметтік орта
Көрсетілген жол белгілерінің атауларын атау (қайталау).
Қатынас
Қысқа байланысты жаңылтпаштарды айту.
Дала аппақ, қар аппақ,
Бәрі аппақ, қарап бақ.
Қарға, қарға, қарғалар,
Қар үстінде жорғалар.
Таным
Бір аптада неше күн бар? Күндердің атауларын атау.
5-тапсырма
Ұлпақар №5
Бұл тапсырма барлық балаларға ортақ: сиқырлы ағаштар балалардың жаттығуды қалай орындайтынын көргісі келеді. Балалар шеңберге тұрып, қимыл-қозғалыс жаттығуын жасайды.
Жаттығу
Шеңбер болып тұрайық,
Жаттығуды бастайық.
Бір-екі-үш — басымызды айналдырып қозғайық.
Төрт-бес-алты — қолды сермеп алайық.
Жеті-сегіз — иілеміз оң жаққа, иілеміз сол жаққа.
Тоғыз-он — секіреміз қуана!
Нәтиже: сиқырлы кілттер табылды
Балалар барлық тапсырманы орындаған соң, сиқырлы ағаштар разы болып сиқырлы кілттерін береді. Кілттер экрандағы боранды қысқы орман бейнесінің жанына қойылады. Содан кейін орман көрінісі өзгеріп, боран басылып, күн ашылып, аңдар еркін жүретін тыныш орман бейнесі көрсетіледі.
Сауысқанның алғысы: «Қысқы орманды және онда мекендейтін аңдар мен құстарды бораннан құтқарып қалдыңдар. Рахмет, балалар!»
Балалар автобуспен балабақшаға қайтады, әуен қосылады.
Бекіту және бақылау
Сұрақ-жауап
- Бүгін бізге қонаққа не келді?
- Көмек сұрағандарға көмектесу керек пе?
- Біз қайда бардық?
- Қысқы орманда не істедік, не көрдік?
- Сабақ ұнады ма?
Қоштасу
Қол ұстасып тұрайық.
Көріскенше күн жақсы,
Сау-сәлемет болайық.
Балалар сауысқанмен және қонақтармен қоштасады.
Күтілетін нәтиже
Білуі керек
- Қыс мезгілінің ерекшеліктерін.
- Қыс туралы тақпақтар мен жаңылтпаштарды.
- 5-ке дейін санауды.
- Қарапайым жаттығуларды дұрыс орындауды.
Қалыптастыру керек
- Тапсырманы мұқият және дұрыс орындауды.
- Сөйлеу мәдениеті мен мәнерін.
- Танымдық ойлау қабілетін.
- Бейнелеу өнеріне қызығушылықты.
- Жолда қауіпсіз жүріс-тұрысты.
- Табиғатты аялау, көмектесу және достық қарым-қатынасты.
Меңгеруі керек
- Ағаш бейнесіне мақта жапсыру техникасын.
- Саусақпен шырша суретін салуды.