Топ спикерлерімен таныстыру
Дебат тақырыбы
«Шыңғыс хан — қазақ» деген пікір ақтала ма, ақталмай ма?
Форматы: сыныптан тыс пікірсайыс. Мақсаты — екі тараптың көзқарасы әртүрлі болғанына қарамастан, дәлелді ой айту, қарсы пікірді тыңдау және ережені сақтай отырып қорытынды жасау мәдениетін қалыптастыру.
Жалпы мақсат
- Дебат ережесін сақтай отырып, жақтаушы және даттаушы топтардың әрқайсысы өз шешімінің құндылығын табанды түрде дәлелдей алуын ұғындыру.
- Сауатты сөйлеуге, сын көзбен қарауға және пікірталас мәдениетіне тәрбиелеу.
Мұғалімдер үшін оқу нәтижелері
- Оқушылар Шыңғыс ханның әлем тарихындағы орны ерекше екенін түсінеді.
- Шыңғыс хан туралы зерттеулердің әлі де жүріп жатқанын, тың деректер жарияланып жатқанын біледі.
- Тақырыпқа қатысты өзіндік көзқарас қалыптастырады.
Сабақта туындайтын негізгі идеялар
Резолюция және дефиниция
Резолюцияны нақты қою, қолданылатын ұғымдарды дұрыс анықтау және қарсы тараптың пікірін мұқият тыңдау дағдысын дамыту.
Спикерлік міндет
Әр спикердің өз рөлін толық орындауына мүмкіндік беру, шешендік пен дәлелдеу мәдениетін қалыптастыру.
Зерттеу және өзін-өзі бағалау
Оқушыларды дерек іздеуге, көп оқуға ынталандыру және өз жұмысын бағалай білуге үйрету.
Тапсырмалар құрылымы
-
1-тапсырма: 1-спикер
Топты таныстыру: резолюция, дефиниция, ұстанған позиция.
-
2-тапсырма: 2-спикер
Позицияны қорғау, қарсы пікірге жауап беру (қарсылыққа шығу).
-
3-тапсырма: 3-спикер
Сараптама жасау, дәлелдерді жинақтау және позицияны нақтылау.
-
4-тапсырма: төрешілер жұмысы
Уақыт төрешісінің міндеті, ойын төрешісінің сараптамасы, қорытынды және мадақтау.
Тақырып глоссарийі
- Дефиниция
- Ойын барысында қолданылатын терминдер мен кілт сөздердің анықтамасы.
- Аргумент
- Критерий мәніне сай мазмұнды ашып, позицияны дәлелдеуге қызмет ететін негіз.
- Кейс
- Тұжырымдалған дәлелдер жүйесі (позицияны қорғау құрылымы).
- Резолюция
- Дебаттың талқыланатын тақырыбы.
- Инклюзивті
- Аралас, баршаға қолжетімді қатысуға бағытталған формат.
Мұғалімнің жұмыс жоспары (жазбалар)
Мұғалім атқаратын әрекеттер
- Алдын ала тапсырмаларды береді, дерек іздеуге бағыттайды.
- Дебат ережесінің қатаң сақталуын ескертеді.
- Тақырып пен мақсатты түсіндіреді.
- Ойын төрешісімен бағалау өлшемдері мен сараптама жүргізу ерекшелігін талқылайды (әділдік, мұқияттылық).
- Уақыт төрешісімен регламентті нақтылайды.
- Шыңғыс хан туралы слайд/материалдарды көрсетеді.
Оқушы атқаратын әрекеттер
- Екі топ болып, тақырып бойынша материал жинайды және қорытынды ойға келеді.
- Үш спикер өз міндетіне сай дайындалады.
- Қарсы топқа сұрақтар әзірлейді.
- Пікірталаста дәлел келтіреді, қарсы дәлелді талдайды, мәдениетті түрде жауап береді.
Дебатқа қатысатын топтар
«Шың» тобы
- 1-спикерШеризатова Әсем
- 2-спикерАхметқазина Аяулы
- 3-спикерСайлауғалиев Сернар
«Оқжетпес» тобы
- 1-спикерСайлаубаева Баян
- 2-спикерТоқанова Айдана
- 3-спикерӨміртаев Арман
Дереккөздер мен жабдықтар
Ұсынылатын материалдар
- Интернет деректері.
- А. Белинский, И. Калашников, М. Мағауин және басқа авторлардың еңбектері.
- «Егемен Қазақстан», «Ертіс өңірі» газеттеріндегі жарияланымдар.
Қажетті жабдықтар
- Интерактивті тақта, слайд.
- A4 қағаз, бейдж, мадақтау грамотасы.
- Топ белгілері: мойынға тағылатын шарф (көк және сұр түсті).
Кейінгі тапсырмалар және рефлексия
Достық және құрмет
Дебатта қарсылас болса да, өмірде дос екендерін көрсету үшін топтар қол алысады. Бірін-бірі сыйлау мен достық қарым-қатынасты сақтау — міндет.
Спикерлер ескертпелері
Спикердің эмоциясы, регламентті ұстануы, өз позициясында қалуы/қалмауы сияқты жайттар белгіленеді.
Ереженің сақталуы
Дебат ережесінің толық сақталуы және ойынның өту сапасы (ұйымдасуы, дәлелдің деңгейі, әдебі) талданады.
Сабақты талдау және енгізілген өзгерістер
Талдау
Мектеп мұғалімдері қатысып, іс-шараны талдап, өз пікірлерін білдірді. Пікірсайыс мектепішілік ауқымды іс-шаралар жоспарына енгізілді.
Авторлық мәлімет
Семей қаласы, қоғамдық-гуманитарлық бағыттағы №13 жалпы орта білім беретін КММ.
Күлджина Нұргиза Бекзұрқановна