Қазақша рефераттар

Шертіп ойнайтын аспаптарды атау

Викториналық сайыс: ата-аналар мен балалар

Бұл шара «Қазақтың ұлттық аспаптары» тақырыбында ұйымдастырылатын викториналық сайысқа арналған. Сайыс балалар мен ата-аналардың бірлескен қатысуы арқылы ұлттық өнерге қызығушылықты арттыруды көздейді.

Мақсаты

  • Балалардың қазақтың ұлттық аспаптарына қызығушылығын дамыту.
  • Ұлттық аспаптар арқылы патриоттық сезімді ояту.
  • Шығармашылық қабілетті қолдау және іске асыру.
  • Ұлттық аспаптар туралы түсінікті кеңейту.

Қатысушылар

Музыка әуенімен екі топтың балалары ата-аналарымен залға кіреді:

  • «Сазсырнай» тобы
  • «Даңғыра» тобы

Эпиграф

Екі ішектің бірін қатты,
Бірін сәл-сәл кем бұра.
Қазақ — нағыз қазақ емес,
Нағыз қазақ — домбыра.

Қадыр Мырзалиев

Сайыстың құрылымы

Сайыс 5 кезеңнен тұрады. Әр кезеңде екі сұрақ беріледі: 1-сұрақ — балаларға, 2-сұрақ — ата-аналарға.

1-кезең

  • Шертіп ойнайтын аспаптарды атау.
  • Ысып ойнайтын аспаптарды атау.

2-кезең

  • Ұлттық аспаптар туралы жұмбақтар шешу.
  • Аспаптың үнін табу.

3-кезең

  • Үрмелі аспаптарды атау.
  • Ұрмалы аспаптарды атау.

4-кезең

  • «Кім шапшаң?» ойыны: аспаптарды құрастыру.
  • Күйдің атын және күйді шығарған композиторды атау.

5-кезең

  • Тілшікті аспапты атау.
  • «Күй атасы» кім?
  • «Күйші әжеміз» кім?
  • «Қобыз атасы» кім?
  • Сілкімелі аспаптарды атау.
  • Қазіргі заманда жетігенмен ән айтып жүрген эстрада жұлдызы кім?
  • Эстрадада қоссаздың бес шекті түрімен ән айтып жүрген қандай топ бар?

Қосымша сұрақ

«Бір өзі — оркестр» атанып, қазақтың музыкалық аспаптарын шебер меңгерген сазгер-композитор кім? Сыбызғы, сазсырнай, қамыс сырнай, шаңқобыз аспаптарында ойнап, көмеймен ән айтудың теңдесі жоқ шебері кім?

Бағалау

Әр дұрыс жауап үшін қатысушыға 1 фишка беріледі.

Кезең сұрақтары мен жауаптары (үлгі)

I кезең — балаларға

Қазақтың ұлттық аспаптарының ішіндегі шертіп ойнайтын ішекті аспаптарды атаңыз.

Жауабы

Домбыра, шертер, жетіген, қоссаз, адырна, бас шертер, үш ішекті домбыра, шіңкілдек.

I кезең — ата-аналарға

Қазақтың ұлттық аспаптарының ішінен ысқышпен ойналатын аспаптарды атаңыз.

Жауабы

Қобыз, қылқобыз, нарқобыз.

II кезең — жұмбақтар

Ұзын мойын, екі ішек,
Қатар-қатар тепкішек.
Басып қалсаң бір-бірлеп,
Күй шығады күмбірлеп.

Жауабы: Домбыра

Басы, құлағы, мойны бар,
Үп-үлкен шанағы бар.
Ысқышпен ысыңдасаң,
Әндетіп шығар тағы әні бар.

Жауабы: Қобыз

Жеті ішектен жеті түрлі үн шығар,
Әуенімен жеті тарау мұң шығар.
Ойнап кетсең түрлі-түрлі жыр шығар.
Бұл қай аспап?

Жауабы: Жетіген

Сызылған үні, сүйкімді тілі,
Үрлесең ойнайтын — аспаптың түрі?

Жауабы: Сыбызғы

Тілшікті аспап, қобыздай асқақ,
Ерекше үні бар — бұл қай аспап?

Жауабы: Шаңқобыз

Қоңыр сазды даусы бар,
Шертсең күйі, әні бар.
Домбыраға ұқсайтын —
Бұл қай аспап?

Жауабы: Шертер

II кезең — «Аспаптың үнін тап»

Тыңдатылатын аспаптар тізімі:

  1. Қылқобыз
  2. Шаңқобыз
  3. Сазсырнай
  4. Сыбызғы
  5. Домбыра
  6. Жетіген

Көркем үзіліс

Ортаңғы топ тәрбиеленушілерінің ұлттық аспаптар туралы тақпақтарын қабыл алыңыздар.

Ұйымдастыру мәліметі

Қала
Атырау
Мекеме
№5 «Аққу» бөбекжай-балабақшасы
Жауапты тұлға
Саз жетекшісі: Қойтанова Дүрия Есмағзомовна

Ескерту

Кейбір сұрақтар (мысалы, «күй атасы», «күйші әжеміз», эстрада жұлдыздары мен топтары туралы) бастапқы мәтінде жауапсыз берілген. Қажет болса, ұйымдастырушылар сайысқа дейін нақты жауап кілтін дайындап, әділқазыларға бөлек ұсынғаны дұрыс.