Балаларға жұмбақ жасыру
Денсаулық білім беру саласы
Оқу іс-әрекеті: Валеология. Тақырыбы: «Тазалықты сүйеміз, тіс тазалап жүреміз».
Мақсаты
- Тіс туралы түсінік беру.
- Көзді күту, тіс тазалығы, оның қасиеті мен пайдасын түсіндіру.
- Суреттер арқылы әңгімелеу.
- Ұқыптылыққа, тазалыққа, жеке бас гигиенасын сақтауға тәрбиелеу.
Көрнекілігі
Суреттер, тіс пастасы, тіс щеткасы, айна, тіс макеті.
Әдіс-тәсілдері
- Көрсету
- Түсіндіру
- Әңгімелеу
- Сұрақ-жауап
- Сергіту
- Қорыту
Мотивациялық кезең: «Шаттық шеңбері»
Балалар бір-біріне жылы лебіз білдіріп, көңіл күйді көтеретін өлең жолдарын айтады:
Қуанамын мен де,
Қуанасың сен де,
Қуанамыз баршамыз,
Арайлап атқан күнге!
Тақырыпқа кіріспе
Оқу іс-әрекетінің тақырыбы таныстырылады. Қызығушылықты ояту үшін балаларға жұмбақтар қойылады.
1) Көреді бәрін өзгенің, көре алмайды өздерін. (Көз)
2) Өзі аппақ маржандай, тамақ өтпес шайнамай. (Тіс)
Көзді күту: күнделікті дағдыға айналдырайық
Қоршаған ортаны көру қабілеті — адамның ең бағалы сезімдерінің бірі. Біз өміріміздегі көптеген жаңалықты көздің көмегімен қабылдаймыз. Қас, қабақ және кірпік көзді шаң-тозаңнан, тер тамшыларынан қорғайды.
Пайдалы кеңестер
- A Көру қабілетін қолдау үшін А дәрумені пайдалы; тағамға сәбізді жиі қосу ұсынылады.
- 30 Кітап оқығанда немесе сурет салғанда көз бен қағаз арасы шамамен 30 см болғаны дұрыс.
- ! Қараңғыда немесе жарық жеткіліксіз жерде оқу көру қабілетіне кері әсер етеді.
- 2–3 Теледидар көргенде 2–3 метр қашықтықта отыру қажет.
- ✂ Қайшы және өзге үшкір заттармен жұмыс істегенде көзді жарақаттап алмау үшін өте ұқыпты болу керек.
Есте сақтайтын қағида
Көзге күтім — бір реттік әрекет емес, күн сайын қайталанатын мәдениет. Дұрыс қашықтық, жеткілікті жарық және қауіпсіздік — ең негізгі үш тірек.
Қысқаша чек-парақ
- Жарық жеткілікті ме?
- 30 см сақталды ма?
- Экраннан арақашықтық дұрыс па?
- Қауіпті заттардан сақтандым ба?
Тіс туралы: не білу маңызды?
Тіс — адам ағзасындағы ең қатты тіндердің бірі. Тістің негізгі қызметі — тағамды шайнау. Тіс жақ сүйектен өседі.
Сүт тістер
Нәресте шамамен 6 ай болғанда алғашқы тістері шыға бастайды. Олар сүт тістер деп аталады.
Тұрақты тістер
6 жаста сүт тістер түсе бастайды, олардың орнына тұрақты тістер шығады. Жақ сүйегі де өсіп, тістерге орын береді.
Жас ерекшелігі бойынша қысқаша
- 12 жасқа қарай тістердің басым бөлігі жаңарып болады.
- Көпшілігінде 20 жасқа қарай 32 тіс толық шығады.
Тәтті мен кариес: байланыс қандай?
Тісті жақсы сақтау үшін тәттіні шамадан тыс көп жемеу керек. Артық тәтті тіс жегісі (кариес) ауруын туындатуы мүмкін.
Кариес тістің қатты қабатын зақымдап, уақыт өте келе тереңдей түседі. Сондықтан оны дер кезінде емдеу маңызды.
Тісті нығайтатын тағамдар
Тіс мықты болуы үшін С және D дәрумендері бар тағамдарды жиірек тұтыну пайдалы. Олар ағзадағы кальцийдің сақталуына көмектеседі.
С дәрумені
Жемістер мен көкөністерде көп кездеседі.
D дәрумені
Балық, ірімшік, сүт, айран, уылдырық сияқты тағамдарда болады.
Сергіту сәті
Қимыл-қозғалыс арқылы сергіп алайық:
Сағаттың тіліндей,
Иіліп оңға бір.
Сағаттың тіліндей,
Иіліп солға бір.
Оң аяқ, сол аяқ,
Жаттығу оңай-ақ.
Дидактикалық ойын: «Тазалық көмекшілерін тап»
Шарты: балалар жұмбақтың шешуін суреттер арқылы тауып, тақтаға іледі.
1) Дымқылдап күнде сен қолыңа сүйкесең, кетіп кір-ласың, тап-таза боласың. Бұл не? (Сабын)
2) Шомылған баланы аймалап алады. Сипайды қолыңда, сипайды жоныңда. Бұл не? (Сүлгі)
3) Иілсең иіліп, түйілсең түйіліп, қарайды кісіге, ұқыпты ісіңе. Бұл не? (Айна)
4) Аузы жоқ, көзі жоқ, тілі жоқ, сөзі жоқ. Бірақ тісі бар, шашыңмен ісі бар. Бұл не? (Тарақ)
5) Белінен қыссаң, аузынан ақ уыз шығады. Бұл не? (Тіс пастасы)
Тіс саулығының 7 ережесі
- 1 Тісті күніне 2 рет тазалау.
- 2 Тамақтан соң ауызды шаю.
- 3 Ыстық тамақтан кейін бірден суық су ішпеу.
- 4 Қатты заттарды тіспен шақпау.
- 5 Тәттіні шамадан тыс көп жемеу.
- 6 Тіс дәрігеріне тұрақты түрде қаралу.
- 7 Әркім тек өзіне арналған жеке тіс щеткасын пайдалану.
Қорытынды және күтілетін нәтиже
Білу
Балалар тіс пен көз туралы толық түсінік алып, тазалық ережелерімен танысады.
Меңгеру
Көзді күту мен тісті дұрыс тазалау дағдыларын меңгереді.
Оқу іс-әрекетіне белсене қатысқан балалар мадақталып, ынталандырылады.