Қазақша рефераттар

Мақалдар жазу

Сабақ тақырыбы: «Арыстан мен тышқан» (слайдпен)

Бұл сабақ жоспары 4-сыныптың «Ана тілі» пәніне арналған. Негізгі өзек — Сұлтанмахмұт Торайғыровтың «Арыстан мен тышқан» мысалын түсініп оқу, автордың негізгі идеясын анықтау және оқушылардың тілдік-танымдық қабілеттерін дамыту.

Мақсаты

  • Сұлтанмахмұт Торайғыров туралы мәлімет беру; «Арыстан мен тышқан» мысалын түсініп оқуға және автордың негізгі ойын ұғынуға жағдай жасау.
  • Ақыл-ой өрісін, тіл байлығын және танымдық белсенділікті дамыту.
  • Оқушыларды мейірімділікке, батылдыққа, қайырымдылыққа тәрбиелеу.

Көрнекілік

  • С. Торайғыровтың портреті
  • Суреттер мен сызбалар
  • Арыстан мен тышқанның ойыншық үлгілері

Әдіс-тәсілдер және сабақ түрі

Әдістері

Түсіндіру, топтастыру стратегиясы, сұрақ-жауап, Венн диаграммасы, рөлге бөліп оқу, сахналау, интерактивті тақтамен жұмыс.

Сабақ түрі

Аралас сабақ.

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Психологиялық дайындық: оқушылар бір-біріне жылы лебіз айтып, сабаққа жағымды көңіл күй қалыптастырады.

II. Үй тапсырмасын тексеру

  1. Үзіндіні жатқа айту.
  2. «Ара мен шыбын» мысалы бойынша қорытынды сұрақтар:
    • Мысалдан қандай ой түйдіңдер?
    • Ара қандай жәндік? Ал шыбын ше?
    • Кейіпкерлерге сипаттама беріп, қайсысының әрекеті дұрыс, қайсысы бұрыс екенін дәлелдеңдер.
    • Шығарманың жанры қандай?
    • Автор бізге қандай ой айтқысы келді?

III. Жаңа сабақ

Бүгінгі сабақта Сұлтанмахмұт Торайғыровтың шығармасымен танысамыз. Ол — дарынды ақын, сыншы әрі жазушы.

Қысқаша мәлімет

Өмір сүрген жылдары
1893–1920
Қызметі
Ақын, жазушы, сыншы
Ерекшелігі
Балаларға арнап көптеген өлеңдер мен жыр жинақтарын жазған.

Шығармалары (мысал ретінде)

  • «Оқып жүрген жастарға»
  • «Арыстан мен тышқан»
  • «Туған еліме»
  • «Қамар сұлу» (роман)

IV. Сергіту сәті

Сағаттың тіліндей
Иіліп оңға бір
Сағаттың тіліндей
Иіліп солға бір
Оң аяқ, сол аяқ
Жаттығу оңай-ақ.

V. Слайдпен жұмыс және мәтінді оқу

Мақсат — «Арыстан мен тышқан» мысалын оқып, автордың айтар ойын анықтау.

  1. Мәнерлеп оқу (2 оқушы).
  2. Сұрақтар арқылы мазмұнын талдау.
  3. Мәтінді қарапайым сөзбен мазмұндау.

VI–VII. Сөздік жұмысы және дәптермен жұмыс

Оқушылар қиын сөздерді оқып, мағынасын талдайды, түсіндірмесін дәптерге жазады.

Зиян

Залал, зақым.

Азат

Бостандық.

VIII. Мақал-мәтелдермен жұмыс

Тақырыпқа сай мақал-мәтелдерді еске түсіріп, дәптерге жазу.

  • Күлме досқа, келер басқа.
  • Түйедей бойың болғанша, тарыдай сыйың болсын.

IX–X. Рөлге бөліп оқу және сахналау

Мәтін рөлдерге бөлініп оқылады. Кейін оқушылар арыстан мен тышқан ойыншықтарын (қуыршақтарды) пайдаланып, көрініс қояды.

XI. Бекіту сұрақтары

Шығарманың жанры қандай?

Мысал.

Автор бұл шығармамен бізге не айтқысы келді?

Автор жануарларды мысалға ала отырып, өмірде кездесетін адам мінезі мен жағдайларды бейнелейді.

Оқығаннан кейін қандай ой түйдің?

Ешқашан бой мен күшке ғана сеніп, өзгелерді менсінбеуге болмайды. Кейде сенім артпаған адам үлкен көмек көрсетуі мүмкін.

XII–XIII. Венн диаграммасы және дәптерге көшіру

Тақтада Венн диаграммасы толтырылады, кейін оқушылар дәптерге көшіреді.

Ортақ белгі

Жабайы аң, сүтқоректі

Тышқан

  • Кеміргіш
  • Әлсіз
  • Қайырымды, мейірімді

Арыстан

  • Алып аң
  • Жыртқыш
  • Мақтаншақ, күшті

Жұмбақ

Жұмбақты шешіп, жауабын дәптерге жазу.

Қанжардай тісі бар,
Тасыған күші бар.
Күжірейген жалы.
Білсең айт бұл аңды.

Жауабы: арыстан

Сабақты қорытындылау, бағалау

Оқушылардың мәтінді түсінуі, жауаптарының дәлелділігі, рөлдік оқу мен сахналауға қатысуы негізінде бағаланады.

Үй тапсырмасы

Мысалдан үзіндіні жаттап келу.