Портфолионың қызмет ету мақсаттары

Қоғамымыздың қазіргі даму кезеңі мектептегі білім беру жүйесінің алдына оқыту үдерісін технологияландыру мәселесін қойып отыр. Оқытудың әртүрлі технологиялары жасалып, білім беру мекемелерінің тәжірибесіне енгізілуде.

Жаңа технологияны меңгеру мұғалімнің интеллектуалдық, кәсіптік, адамгершілік, рухани, азаматтық және өзге де маңызды қырларының қалыптасуына оң әсер етеді. Жаңа технологиялар теориялық тұрғыда негізделіп, тәжірибеде нәтижелілігін көрсетіп келеді.

Жаңа педагогикалық технологияларды күнделікті сабақта тиімді қолдану үшін мұғалім әр сыныптағы оқушылардың жас ерекшеліктерін ескере отырып, өз педагогикалық мақсатына, міндетіне және кәсіби шеберлігіне сай технологияны саналы түрде таңдайды.

Жалпы білім беретін мектептердегі оқу-тәрбие үдерісін жаңаша таныту және оның сапалы нәтижесін қамтамасыз ету — жаңашыл педагогтардың кәсіби қызметімен тікелей байланысты. Олар педагогикаға «жаңа технология» ұғымын енгізіп, оқушылардың білімін сапалы етуге, тұлғалық дамуын қолдауға басымдық берді.

Жаңашыл педагогтардың технологияларының қатарына, мысалы: В. Занковтың дамыта оқыту технологиясы, Ш. Амоношвилидің білім беруді ізгілендіру технологиясы, М. Жанпейісованың модульдік оқыту технологиясы, сондай-ақ сын тұрғысынан ойлау бағдарламасы және басқа да көптеген тәсілдер жатады.

Осы тұрғыдан алғанда, педагогикалық жаңа технология — тәжірибеде жүзеге асырылып, нақты нәтиже беретін, оқушы қызметінің нәтижесін бағалауға арналған педагогикалық жүйенің жобасы.

Ал бағалау — қажетті мәліметтерді жинап, сол ақпарат арқылы оқушы жетістігін анықтау және оқу бағдарламасының нұсқаулық құрамдас бөліктерін бағыттау үшін қолданылатын әдістер жиынтығы.

Осы талаптарды ескере отырып, тіл дамыту сабақтарында оқушыларға эссе жаздырып, тұрақты түрде бағыт-бағдар беріп отырдым. Нәтижесінде оқушылар өз ойындағы пікірді, айтқысы келген тұжырымның түйінін қысқаша әрі нұсқа түрде эссеге түсіруді үйрене бастады.

Бағалаудың келесі түрі — портфолио арқылы тексеру. Мұндағы мақсат — оқушы портфолиосынан оның сын тұрғысынан ойлай алатынын дәлелдейтін жұмыстарды көру.

Бағалау портфолиосы — белгілі бір уақыт аралығында баланың оқу-танымдық әрекетін, жетістіктері мен ілгерілеу динамикасын көрсететін жұмыс үлгілерінің жинақтамасы. Портфолиоға енгізілетін материалдарды таңдау үдерісіне мұғалім де, оқушы да қатысқаны дұрыс.

Бағалаудың мақсаты — оқушыларға өзін-өзі бағалауға мүмкіндік беру. Негізгі бағыты — білім алушының тәуелсіз болуына жағдай жасау. Сонымен қатар дәл әрі әділ бағалаудың маңызды бөлігі — баланың әсері мен кері байланысын ескеру.

Портфолио түрінде бағалау — оқушының жинақталған жұмыстарының негізінде оның икемділігін, дағдысының қалыптасуын және ілгерілеуін анықтайтын әдіс. Оның қаншалықты пайдалы әрі ұтымды болуы сынып мұғалімінің тәжірибесіне, мақсат қоюына және ұйымдастыру мүмкіндігіне байланысты.