Паскаль тілінің қарапайым операторларын ата

Сабақтың тақырыбы

Паскаль тілінің басқару операторлары

Сабақтың мақсаты (білімділік)

  • Паскаль тіліндегі басқару операторларын: шартты және шартсыз көшу операторын, қайталау операторын түсіндіру.
  • Теориялық білімді тәжірибеде жүйелі түрде қолдана білу дағдысын қалыптастыру.

Сабақтың мақсаты (дамытушылық)

  • Бағдарламалау тілінде жұмыс істеу дағдысын және логикалық ойлауды дамыту.
  • Өз ойын сауатты жеткізе білуін және пәнге қызығушылығын арттыру.
  • Пәнаралық байланысты нығайту.

Сабақтың мақсаты (тәрбиелік)

  • Жауапкершілікке және бағдарлама құруда ұқыптылыққа тәрбиелеу.
  • Өзара көмектесуге, бірін-бірі бағалауға баулу.

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Сабақтың типі
Жаңа тақырыпты түсіндіру
Сабақтың түрі
Топтық және жекелей жұмыс
Әдіс-тәсілдері
Практикалық жұмыс, деңгейлеп оқыту технологиясы

Құрал-жабдықтар және байланыс

Көрнекіліктер
Компьютер, ИТ құралдары, флипчарт, деңгейлік тапсырмалар, электронды оқулық, бағалау парақтары
Пәнаралық байланыс
Математика, ағылшын тілі

Сабақтың жоспары

  1. 1 Ұйымдастыру
  2. 2 Үй тапсырмасын тексеру
  3. 3 Өткен тақырыпты қайталау (футбол ойыны)
  4. 4 Жаңа сабақты түсіндіру
  5. 5 Сабақты бекіту
  6. 6 Қорытындылау

1) Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылармен амандасу, оқушыларды түгендеу. Сабақтың тақырыбы мен мақсатын хабарлау.

2) Үй тапсырмасын тексеру

Оқушылар көршісімен дәптерлерін ауыстырып, тақтадағы дұрыс нұсқамен салыстыра отырып тексереді. Әр партаға бағалау парағы беріледі, оқушылар бір-бірінің ұпайын/бағасын белгілеп отырады.

3) Өткен тақырыпты қайталау: «Футбол» ойыны

Ұйымдастыру форматы

Сынып екі қатарға бөлініп, екі команда құрылады. Әр командада капитан, комментатор, қақпашы, қорғаушылар және шабуылшылар болады. Тақтада (флипчартта) футбол алаңының сызбасы көрсетіледі.

Ойынның шарты

  • Алғашқы сұрақ капитандарға қойылады. Қай капитан дұрыс жауап берсе, доп сол командада болады.
  • Келесі сұрақ шабуылшылар мен қарсы топтың қорғаушыларына беріледі.
  • Келесі сұрақ шабуылшылар мен қарсы топтың қақпашыларына беріледі. Қақпашы дұрыс жауап бермесе, гол соғылды деп есептеледі.
  • Осы тәртіппен ойын жалғасады.

Қайталау сұрақтары

1. Оператор деген не?

2. Паскаль тілінің қарапайым операторларын ата.

3. Меншіктеу операторына мысал келтір.

4. Көшу операторы қандай, қызметі қандай?

5. Бос оператор деген не?

6. Бүтін сандар қалай сипатталады?

7. Модуль (абсолют шама) белгісі қалай жазылады?

8. Программа тақырыбы қалай аталады?

9. Енгізу операторын ата.

10. Түбір белгісі Паскаль тілінде қалай жазылады?

11. Нақты сандар қалай сипатталады?

12. Шығару операторын ата.

13. Программаның басы мен соңы қалай аталады?

14. Программаның сипаттау бөлімінде нелер жазылады?

15. Программаның операторлар бөлімінде нелер жазылады?

16. Квадрат дәрежесі Паскальда қалай жазылады?

17. Символдық шамалар қалай сипатталады?

4) Жаңа сабақты түсіндіру

Тақырып тірек-сызба арқылы түсіндіріледі: Паскаль тіліндегі басқару операторлары бірнеше негізгі топқа бөлінеді.

Шартсыз көшу операторы

Операторлардың әдеттегі (ретімен) орындалу тәртібін өзгертіп, басқаруды келесі орындалуы тиіс операторға ауыстырады. Паскальда бұл оператор GOTO түйінді сөзімен белгіленеді.

Шартты көшу операторы

Тармақталу процестері бар алгоритмдерді ұйымдастыру үшін қолданылады. Яғни белгілі бір шарттың ақиқат/жалған болуына қарай орындау бағытын өзгертеді (толық тармақталу және қысқа тармақталу түрлері кездеседі).

Қайталау операторы

Бір немесе бірнеше операторды берілген шарт орындалғанша (немесе белгілі рет санына дейін) бірнеше рет қайталап орындауға мүмкіндік береді.

5–6) Бекіту және қорытындылау

Сабақ соңында жаңа тақырып бойынша қысқаша сұрақ-жауап ұйымдастырылып, практикалық тапсырмалар арқылы оқушылардың түсіну деңгейі бағаланады. Нәтижелер бағалау парақтарына белгіленіп, қорытынды жасалады.