Жалпы құрақ құрау Қазақстанның барлық облыстарына тән қолөнер
Құрақ құрау әдісі
Қиыстырып құрақ құрау — қазақ қолөнерінің қарапайым көрінгенімен, мағынасы терең, қайталанбас түрі. Бұл өнер тұрмыстағы мата қиындысын кәдеге жаратып қана қоймай, үй ішіне ұлттық рең беріп, адамның рухын асқақтататын көркем бұйымдар жасауға мүмкіндік береді.
Білімділік мақсаты
Оқушыларға құрақ құрау әдісі туралы түсіндіру, құрақ түрлерін таныстыру және оларды дайындау жолдарын үйрету.
Дамытушылық мақсаты
Ізденімпаздық пен шығармашылық қабілетті дамыту, сабаққа қызығушылықты арттыру, өздігінен ойлау дағдысын күшейту.
Тәрбиелік мақсаты
Ұқыптылыққа, үнемділікке, іскерлікке баулу; көркемдік талғамды қалыптастыру; ата-баба салт-дәстүрі мен қолөнерін құрметтеуге тәрбиелеу.
Сабақтың түрі
Білім мен іскерлікті игеру.
Сабақтың әдісі
Сұрақ-жауап, баяндау, жаңа сабақты түсіндіру.
Құрақ құрау өнерінің мәні мен тарихы
Құрақ құрау өнері XIV ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басына қарай кең дамыған қолөнер салаларының бірі саналады. Бұл — Қазақстанның барлық өңіріне тән, ұрпақтан-ұрпаққа жалғасқан дәстүрлі өнер.
Құрақтан жасалған бұйымдардың қымбат құндылығының бір дәлелі — олардың ұзатылған қыздың жасауына енуі. Мұндай бұйымдар үй ішіне ұлттық бояу беріп, тұрмысты әсемдеп, көңілге жылылық ұялатады.
Дәстүр мен ырым
Ертеде аналарымыз «тіл-көзден аман болсын» деген ырыммен қырық құрақ көрпе құрап, баланы құрақ көрпеге ораған. Бұл — құрақтың тек әсемдік емес, рухани мәні бар екенін танытатын айқын белгі.
Қазақ қолөнері өзінің дәстүрлі әдісі мен қайталанбас көркемдігі арқылы дараланады. Көнеден қалған бұйымдардағы өрнек ерекшелігі адамды баурап, тарих қойнауына жетелейді. Шеберлердің қолынан шыққан дүниелер күнделікті тіршілікке қызмет етіп қана қоймай, сол дәуірдің мәдениетін айғақтайтын баға жетпес үлгіге айналған.
Шеберлік туралы түсінік
Ұсталар, зергерлер, кілемші мен тігіншілер — тек орындаушы ғана емес, көркем ойлайтын суреткер де болған. Олардың жетілдіруге құштарлығының арқасында үй мүліктері мен тұрмыстық бұйымдар жаңа түрге еніп, асыл дүниеге айналып отырған.
Халық даналығы
- «Шеберді шілтерінен танисың».
- «Шебердің қолы ортақ».
Қас шеберлікке жету үшін дарынмен бірге білім, іскерлік және шыдамдылық қажет.
Қолөнердің алатын орны ерекше: ол әрбір ұлттың өзіне тән төл өнері. Халықтың мәдени дәрежесі өскен сайын қолөнер де дамып, түрленіп отырған. Қазақтың өрнекті-әшекейлі қолөнерінің түрлері өте көп, ал солардың ішінде құрақ құрау — аса дәлдікті, талғамды және төзімділікті талап ететін сала.
Құрақ дегеніміз не?
Қазақ тілінде «құрақ» сөзінің екі мағынасы бар: біріншісі — көл жағасында өсетін өсімдік; екіншісі — мата қиындысынан құрастырылып жасалатын бұйым. Демек, құрақ — шығынсыз өнім жасаудың, қолда барды кәдеге жаратудың тамаша үлгісі.
Кең тараған құрақ түрлері
Негізінен құрақтың 200-ден аса түрі бар. Ел ішінде жиі кездесетін түрлер:
Құрақ құрау техникасы
Құрақ құрау техникасы екі бағытта дамып келеді.